I SA/Kr 1079/21

WyrokWSA w Krakowie2021-10-15

Skład orzekający: Waldemar Michaldo, Wiesław Kuśnierz, Jarosław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiająca zwolnienia z obowiązku opłacania składek za grudzień 2020 r. jest prawidłowa, jeśli płatnik złożył korektę deklaracji rozliczeniowej po złożeniu wniosku o zwolnienie, ale przed upływem terminu na rozpatrzenie wniosku i przed terminem złożenia korekty?
Ratio decidendi
Decyzja ZUS odmawiająca zwolnienia z obowiązku opłacania składek jest wadliwa, ponieważ organ nieprawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące zwolnień w ramach wsparcia COVID-19. Korekta deklaracji rozliczeniowej złożona po wniosku o zwolnienie, ale przed upływem terminu do rozpatrzenia wniosku i przed ostatecznym terminem złożenia korekty, powinna zostać uwzględniona. Organ naruszył również przepisy postępowania, w szczególności poprzez wadliwe uzasadnienie decyzji.
Stan faktyczny
Spółka Z. "P.-M." Sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za grudzień 2020 r. w związku z COVID-19. Po otrzymaniu informacji o zwolnieniu z części składek, spółka złożyła korektę deklaracji rozliczeniowej, która zwiększyła kwotę należności. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił zwolnienia z opłacania składek w kwocie wynikającej z korekty, uznając, że kwota zwolnienia jest ustalana jednorazowo według stanu dokumentów na dzień rozpatrzenia wniosku i nie podlega korekcie. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i zasądził od ZUS na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Waldemar Michaldo (spr.) Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz WSA Jarosław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 15 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Z. "P.-M." Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział [...] z dnia 10 czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek za grudzień 2020 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział [...] na rzecz strony skarżącej kwotę 497,00 zł (słownie: czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 16 lutego 2021 r. Z. "P.-M." Sp. z o.o. z siedzibą w K. Z. wniósł o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za grudzień 2020 r. i styczeń 2021 r. w związku z przeciwdziałaniem skutkom wywołanym COVID-19 dla płatników składek prowadzących 30 listopada 2020 r. działalność w branżach określonych w rozporządzeniu. Pismem z dnia 23 lutego 2021 r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] poinformował wnioskującą Spółkę, że została zwolniona z opłacania należności z tytułu składek za grudzień 2020 r. w kwocie 35.696,83 zł. W dniu 2 marca 2021 r. Z. "P.-M." Sp. z o.o. z siedzibą w K. Z. wniósł o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za grudzień 2020 r. dla płatników prowadzących 30 listopada 2020r. działalność w branżach określonych w rozporządzeniu. W piśmie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 24 maja 2021 r.. "P.-M." Sp. z o.o. z siedzibą w K. Z. podniósł, że wciąż nie otrzymał odpowiedzi na wniosek z dnia 1 marca 2021 r. Spółka wyjaśniła, że wniosek ten był ponownym wnioskiem o zwolnienie z opłacania składek za grudzień 2020 r. i wynikał z przeprowadzonej kontroli wewnętrznej oraz korekty dokumentów rozliczeniowych. Spółka dodała, że w ramach sporządzonej korekty złożyła wyjaśnienia pismem z dnia 23 lutego 2021 r. i w związku z tym wnosi o ponowne przeanalizowanie jej wniosku z dnia 1 marca 2021 r. i wydanie decyzji w przedmiocie zwolnienia. Pismem z dnia 10 czerwca 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] poinformował Z. "P.-M." Sp. z o.o., że złożony w dniu 7 marca 2021 r. ponowny wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za grudzień 2020 r. został zamknięty automatycznie z powodu udzielenia Spółce zwolnienia z obowiązku opłacania składek za ten okres na podstawie wniosku z dnia 16 lutego 2021 r. Natomiast decyzją z dnia 10 czerwca 2021 r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] odmówił Z. "P.-M." Sp. z o.o. prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, za okres od dnia 1 grudnia 2020 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. w kwocie wykazanej w korekcie deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA z dnia 22 lutego 2021 r. (data wpływu dokumentu do ZUS). W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył treść § 10 ust. 1 pkt 2 i § 11 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 oraz art. 31zq ust. 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Następnie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazał, że zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek udzielono wnioskującej Spółce za grudzień 2020 r. -16 lutego 2021 r. w kwocie 35 696,83 zł. Natomiast dokumenty korygujące za grudzień 2020 r. Spółka złożyła w dniu 22 lutego 2021 r., a więc po dokonaniu przez organ zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek. ZUS wyjaśnił, że kwota do zwolnienia jest ustalana według stanu dokumentów na dzień rozpatrywania wniosku o zwolnienie z opłacania składek. Kwota ta jest ustalana jednorazowo i nie jest korygowana po wpływie korekt deklaracji rozliczeniowych. W związku z powyższym Zakład Ubezpieczeń Społecznych uznał, że prośba Z. "P.-M." Sp. z o.o., która wpłynęła w dniu 24 maja 2021 r. dotycząca ponownego rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek za miesiąc grudzień 2020 r. nie może być uwzględniona. Nie zgadzając się z powyższą decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...], Z. "P.-M." Sp. z o.o. z siedzibą w K. wniósł na nią skargę, domagając się zmiany zaskarżonej decyzji w ten sposób, że organ zwolni skarżącą Spółkę z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od dnia 1 grudnia 2020 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. w kwocie wykazanej w korekcie deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA z dnia 22 lutego 2020 r., tj. w kwocie 34.335,3 zł i wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji poprzez jej uchylenie w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie jej zwolnienia z obowiązku opłacenia należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 grudnia 2020 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. w kwocie 34.335,3 zł. Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła rażące naruszenie: I. przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19, poprzez jego niezastosowanie i odmowę skarżącemu zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 grudnia do 31 grudnia 2020 r. wskazanych we wszystkich w tym korygujących deklaracjach rozliczeniowych za ten okres; - art. 47 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 330 ze zm.), poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy skarżący jest zobligowany do składania deklaracji korygujących i zastosował się do wymaganych prawem przepisów; II. przepisów postępowania, które mogło mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, tj.: - art. 31zo ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, poprzez nieprawidłowe nieprzyznanie prawa do zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 grudnia do 31 grudnia 2020 r. wykazanej w korekcie deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA z dnia 22 lutego 2020 r., tj. w kwocie 34.335,3 zł, gdy spełnione zostały ustawowe przesłanki do przyznania takiego prawa; - art. 31zo ust. 1 w zw. z art. 31zq ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych przez przyjęcie, że Spółce nie przysługuje zwolnienie z opłacania całości składek ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 grudnia do 31 grudnia 2020 r. na podstawie złożonych deklaracji korygujących, podczas gdy spółka nie ponosi winy za konieczność złożenia korekty dokumentów rozliczeniowych po dniu, w którym skarżący złożył wniosek o zwolnienie z opłaty z tytułu składek, przy czym korekta deklaracji wpłynęła do organu w dniu 22 lutego 2021 r., tj. przed dniem uzyskania informacji o rozpatrzenia wniosku, które to informacja z dnia 23 lutego 2021 r., wpłynęła w tymże dniu, gdzie w piśmie informującym organ przyznał skarżącemu prawo do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 grudnia do 31 grudnia 2020 r. wyłącznie do kwoty nie obejmującej złożonej korekty, a skarżący działał wypełniając dyspozycję przepisów określoną w art. 47 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz zachowując równocześnie termin 30 czerwca 2021 r. wynikający z § 11 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 w konsekwencji czego nie można było skarżącemu odmówić prawa do zwolnienia; - art. 31zq ust. 3 w zw. z art. 31zq ust. 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, poprzez błędną jego wykładnię, polegającą na uznaniu, że zwolnienie z opłacania składek jest wykluczone, jeżeli płatnik składek, zobligowany do złożenia dokumentacji rozliczeniowej, w tym korekty deklaracji na podstawie odrębnych przepisów i działając zgodnie z nimi złożył korektę do dokumentów rozliczeniowych w terminie przed 30 czerwca 2021 r., tj. w dniu 22 lutego 2021 r. w odstępie 6 dni od złożenia pierwotnego wniosku i co istotne przed upływem 30-dniowego terminu do rozpatrzenia wniosku pierwotnego, o którego rozpatrzeniu w dniu 16 lutego 2021 r. został poinformowany dopiero w dniu 23 lutego 2021 r. już po złożeniu dokumentów korygujących, ale nadal przed dniem 30 czerwca 2021 r. i przed upływem 30-dniowego terminu na rozpatrzenie wniosku, podczas i uwzględniając cel wprowadzenia zwolnienia z art. 31 zo ust. 1 ustawy (pomoc finansowa państwa udzielona przedsiębiorcom), powinien na wniosek o ponowne rozpatrzenie wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności na składki wniosek ten rozpatrzyć ponownie, gdyż wszelkie ustawowe terminy zostały przez skarżącego dochowane; - art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez brak wywiązania się przez organ z obowiązku udzielenia skarżącemu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek z urzędu, dotyczących konieczności złożenia deklaracji korygującej przed rozpatrzeniem wniosku oraz negatywnymi skutkami dla skarżącego pomimo dochowania terminów złożenia deklaracji korygującej w terminach przewidzianych zarówno w art. 47 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, jak w terminie 30 czerwca 2021 r. wynikającym z § 11 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19, polegających na odmowie zwolnienia z opłacenia należności za składki za okres od 1 do 31 grudnia 2020 r., ponieważ gdyby organ zastosował się do ciążącego na nim obowiązku, skarżący miałby czas na wycofanie pierwotnego wniosku i złożenie go ponownie z zachowaniem ustawowych terminów po dostarczeniu do organu dokumentów korygujących za miesiąc grudzień 2021 r.; - art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, przez sformułowanie uzasadnienia decyzji bez informacji dotyczących faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej; - art. 107 § 3 w zw. art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez brak wskazania w uzasadnieniu skarżonej decyzji wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa, poprzez zbyt ogólnikowe odniesienie się do wskazanych kwestii niepozwalające w rezultacie na odtworzenie toku rozumowania organu, poprzez brak wszechstronnego omówienia, dlaczego w rozpoznawanym stanie faktycznym organ zastosował przepis art. 31 zq ust. 4 ustawy o COVID-19 i jaką przyjął wykładnię, poprzez nieprzytoczenie wszystkich relewantnych przepisów materialnoprawnych, które są rozproszone w różnych ustawach w szczególności wskazania podstawy prawnej i uzasadnienia dlaczego kwota zwolnienia jest ustalana jednorazowo i nie jest korygowana po wpływie korekt deklaracji rozliczeniowych przy zachowaniu terminu 30 czerwca 2021 r.; - art. 7 w związku z art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego, cechującego się brakiem dbałości rzetelnego zgromadzenia wszystkich dowodów w sprawie oraz o dokładne ustalenie stanu faktycznego, skutkujące nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego, co skutkowało wydaniem nieprawidłowego orzeczenia, godzącego w słuszny interes skarżącego poprzez nieprawidłowe uznanie, iż skarżący nie spełnia ustawowych przesłanek do przyznania prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w pełnej wysokości; - art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez uchylenie się od obowiązku podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w szczególności poprzez brak ustalenia, czy w terminie, w jakim organ dokonał rozpatrzenia wniosku znane były wszystkie dokumenty rozliczeniowe; - art. 8 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób budzący wątpliwości co do zasad, jakimi kierował się organ podczas wydawania orzeczenia; - art. 268a Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez wydanie zaskarżonej decyzji z przekroczeniem instytucji tzw. przedstawicielstwa administracyjnego, określonego przepisami ww. art. przez osoby nieuprawnione, co wynika wprost z części wstępnej decyzji, a stronie nie przedstawiono imiennego pisemnego upoważnienia do działania tych osób imieniem organu, czym organ wykazał brak znajomości podstawowego aktu prawnego - Kodeksu postępowania administracyjnego; - art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez nieprawidłowe ustalenie okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, nie podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym pominięcie okoliczności wskazywanych przez skarżącego we wniosku o ponowne rozpatrzenie wniosku o zwolnienie z opłacenia składek za miesiąc grudzień 2020 r., w szczególności dotyczących korekty deklaracji i terminu jej wpłynięcia do organu, pisemnych wyjaśnień w sprawie przekazania korekty kompletu rozliczeniowego za okres 12/2021 na telefoniczną prośbę organu z dnia 23 lutego 2021 r.; - art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, czyli pominięcie pisemnego wyjaśnienia złożonego przez skarżącego z dnia 23 lutego, które skarżący złożył za pośrednictwem biura księgowego w wyniku informacji telefonicznej od organu z dnia 23 lutego 2021 r. do biura księgowego, dotyczącej wpłyniętej do organu w dniu 22 lutego 2021 r. korekty deklaracji za miesiąc grudzień 2020 r.; - art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego oraz oparcie oceny o nieprawidłowo zgromadzony materiał dowodowy, skutkującą wydaniem orzeczenia sprzecznego z przepisami ustawy COVID-19 i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19; - art. 8, art. 11 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie zbyt ogólnikowych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania i zaufania do organów państwa oraz utrudnia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności nie wyjaśnienie z jakiego względu organ uznał, że prośba skarżącego dotycząca ponownego rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek za miesiąc grudzień 2020 r. nie może zostać uwzględniona, pomimo, że dokumenty rozliczeniowe korygujące za miesiąc grudzień zostały złożone w dniu 22 lutego 2021 r., a tj. przed upływem 30 czerwca 2021 r.; - błąd w ustaleniach faktycznych poprzez nieprawidłowe uznanie, iż dokumenty korygujące za miesiąc grudzień 2020 r. skarżący złożył po dokonaniu rozpatrzenia wniosku, w sytuacji, gdy dokumenty te wpłynęły przed uzyskaniem przez skarżącego informacji o rozpatrzeniu wniosku, którą to informację uzyskał dopiero w dniu 23 lutego 2021 r.; - art. 8, art. 9 i art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez nie prowadzenie postępowania przez organ administracji w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, w szczególności poprzez zaniechanie podjęcia działań z urzędu zmierzających do rzetelnego wyjaśnienia sprawy. W uzasadnieniu skargi Spółka przytoczyła argumenty, które jej zdaniem przemawiają za zasadnością podniesionych przez nią zarzutów. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności zaznaczenia wymaga, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm., zwana dalej ustawą o COVID-19). Zgodnie z przywołanym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W niniejszej sprawie zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I WSA w Krakowie, wyznaczono posiedzenie niejawne Sądu w składzie trzech sędziów. Przeprowadzenie rozprawy w obecnej sytuacji epidemiologicznej stanowiłoby bowiem nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących, a jednocześnie brak było możliwości przeprowadzenia jej na odległość z bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Jak bowiem wynika z pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 sierpnia 2021 r. organ nie posiada adresu elektronicznego na platformie ePUAP, a zatem nie ma możliwości uczestnictwa w rozprawie zdalnej. W ocenie Sądu, skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym umożliwiło rozstrzygnięcie sprawy bez szkody dla jej wyjaśnienia, przeciwdziałając jednocześnie stanowi przewlekłości postępowania. Wyjaśnić należy przy tym, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji strony skarżącej, bowiem podnoszone przez nią argumenty, podobnie jak i argumenty organu, były wnikliwie rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę wraz z odpowiedzią organu na skargę. W dalszej kolejności należy przypomnieć, iż stosownie do brzmienia art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sprawowana jest przez sądy administracyjne na podstawie kryterium zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów (w tym wypadku decyzji administracyjnej) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. W związku z tym, w celu wyeliminowania z obrotu prawnego aktu wydanego przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ustalenie, że akt taki dotknięty jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części, Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto wskazać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.). Odnosząc się zaś do kwestii kognicji Sądu wskazać należy, że zgodnie z art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Stosownie jednak do art. 13 § 3 p.p.s.a., Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej może w drodze rozporządzenia przekazać wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu rozpoznawanie spraw określonego rodzaju należących do właściwości innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jeżeli wymagają tego względy celowości. W myśl przywołanego przepisu, na mocy § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. z 2020 r. poz. 1773 ze zm.), rozpoznanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy o COVID-19, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Przedmiotowa zaś sprawa dotyczy zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek wymienionych w art. 31zo ustawy o COVID-19, na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. z 2021 r. poz. 371). Z uwagi na powyższe oraz fakt, iż skarżąca Spółka ma swoją siedzibę na obszarze właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, uzasadniona jest zatem właściwość tut. Sądu w niniejszej sprawie. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej opisane zasady, orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że narusza ona zarówno przepisy postępowania, jak i prawa materialnego w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego, a skarga rozpatrywana w niniejszej sprawie okazała się zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Przechodząc do oceny naruszeń o charakterze proceduralnym w pierwszej kolejności wskazać należy, że do postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją z mocy art. 180 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., zwanej dalej k.p.a.) oraz art. 123 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 423 ze zm.) znajdują zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. decyzja musi zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, składające się w szczególności ze wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Powinno ono więc wskazywać przesłanki, którymi kierował się organ wydając dane orzeczenie, a więc musi w sposób wyczerpujący wyjaśniać podstawę rozstrzygnięcia i okoliczności, które za takim, a nie innym rozstrzygnięciem przemawiają. Uzasadnienie decyzji spełnia szczególnie istotną rolę, gdyż pozwala na dokonanie oceny, czy decyzja nie została wydana z takim naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności, czy organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, czy nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, materiałów dowodowych, czy nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Celem tego elementu decyzji jest bowiem przedstawienie procesów myślowych, które doprowadziły organ do wydania danego rozstrzygnięcia, oraz wskazanie argumentów tłumaczących, dlaczego takie, a nie inne stanowisko było prawidłowe w określonym stanie faktycznym. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu powinna pozwolić - zarówno podmiotowi, którego rozstrzygnięcie bezpośrednio dotyczy, jak i ewentualnie sądowi administracyjnemu kontrolującemu następnie tę decyzję - odczytać kierunek rozważań oraz tok rozumowania organu. Organ uzasadniając swoją decyzję powinien mieć na uwadze konieczność realizacji zasady przekonywania, o której mowa w art. 11 k.p.a. Zasada przekonywania nie jest zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy. Wszelkie okoliczności i zarzuty podniesione przez stronę, a w szczególności te, które mają istotne znaczenie dla końcowego rozstrzygnięcia sprawy, muszą zostać rzetelnie omówione i wnikliwie przeanalizowane, co odzwierciedlać powinna wyraźnie treść uzasadnienia. Uzasadnienie decyzji wydanej w niniejszej sprawie niewątpliwie nie spełnia powyżej omówionych standardów. Skarżony organ w swoich rozważaniach ograniczył się bowiem w zasadzie wyłącznie do przytoczenia treści § 10 ust. 1 pkt 2 i § 11 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 oraz art. 31zq ust. 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Następnie organ stwierdził, że kwota do zwolnienia jest ustalana według stanu dokumentów na dzień rozpatrywania wniosku o zwolnienie z opłacania składek, jest ustalana jednorazowo i nie może być korygowana. Organ uznał zatem, że skoro skarżącej Spółce udzielono już w lutym 2021 r. zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za grudzień 2020 r., to prośba, która wpłynęła w dniu 24 maja 2021 r. dotycząca ponownego rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek za grudzień 2020 r. nie może być uwzględniona. Powyżej przedstawiony lakoniczny sposób uzasadnienia decyzji należy ocenić w konsekwencji jako istotne naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., z uwagi na brak dostatecznego ustosunkowania się przez organ do kluczowej okoliczności sprawy, tj. złożenia przez skarżącą Spółkę korekty dokumentów rozliczeniowych dotyczących składek za grudzień 2020 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ nie wyjaśnił w sposób przekonywujący w oparciu o jakie przepisy doszedł do wniosku, że stronie skarżącej nie przysługuje prawo do złożenia korekty złożonych pierwotnie deklaracji rozliczeniowych. Nie przedstawienie przez organ w sposób wyczerpujący i rzetelny toku rozumowania stojącego za wydaniem orzeczenia administracyjnego, stanowi nie tylko naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a., ale stanowi również jawne zaprzeczenie zasady przekonywania wynikającej z art. 11 k.p.a. Przedstawienie przez organ toku rozumowania jest o tyle istotne, że zdaniem Sądu zaprezentowane w zaskarżonej decyzji lakoniczne stanowisko jest błędne. Kwestia zwolnienia strony z obowiązku uiszczenia składek na podstawie złożonej korekty deklaracji rozliczeniowych była już przedmiotem orzeczeń sądów administracyjnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 lipca 2021 r. sygn. akt I SA/Sz 363/21 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 września 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 690/21, dostępne na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Stanowiska przedstawione w tych wyrokach Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela i przyjmuje za własne. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy o COVID-19 oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. Zgodnie z treścią § 10 ust. 1 tego rozporządzenia zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych odpowiednio za okres od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 stycznia 2021 r. albo za okres od dnia 1 grudnia 2020 r. do dnia 31 stycznia 2021 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za te okresy, na zasadach określonych w art. 31zo-31zx ustawy o COVID-19, z uwzględnieniem przepisów niniejszego rozdziału, płatnika składek prowadzącego, na dzień 31 marca 2021 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami: 1) 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 2) 49.32.Z, 49.39.Z, 51.10.Z, 52.23.Z, 55.10.Z, 55.20.Z, 55.30.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.11.A, 79.12.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z - którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020r. lub we wrześniu 2020 r, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r. Zgodnie z § 11 pkt 2 ww. rozporządzenia warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za grudzień 2020 r. i styczeń 2021 r., nie później niż do dnia 30 czerwca 2021 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania. Zdaniem Sądu z treści powołanych w decyzji przepisów w żaden sposób nie wynika stanowisko organu by kwota składek do zwolnienia była ustalana jednorazowo i nie mogła być korygowana do innej wysokości, a w konsekwencji nie wynika z nich z jakich przyczyn prawnych organ nie mógł orzekać o zwolnieniu w wysokości składek wynikających z korekty deklaracji rozliczeniowej zwłaszcza, iż został zachowany termin do złożenia deklaracji rozliczeniowej za grudzień 2020 r. Również korekta przedmiotowej deklaracji została bowiem złożona przez skarżącą Spółkę w dniu 22 lutego 2021 r., a termin do złożenia deklaracji upływał w dniu 30 czerwca 2021 r. (§ 11 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r.). W ocenie Sądu nie sprzeciwia się temu też treść art. 31zq ust. 4 ustawy o COVID-19, zgodnie z którym zwolnieniu z obowiązku opłacania podlegają należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, znane na dzień rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek. Wprawdzie posługuje się on terminem "znanych" składek na dzień rozpatrzenia wniosku, jednakże ustawodawca nie posługuje się w tym przepisie pojęciem "prawidłowej" deklaracji rozliczeniowej złożonej do 30 czerwca 2021 r. Jeżeli zatem kwota składek w pierwotnej deklaracji była niższa niż należna, to późniejsza korekta deklaracji nie podważona przez organ, także może być objęta zwolnieniem. Prawodawca nie wyłączył możliwości składania korekt błędnych deklaracji ani też nie ograniczył w żadnym przepisie ustawy o COVID, czy rozporządzenia z dnia 26 lutego 2021 r. terminu złożenia skutecznej korekty deklaracji rozliczeniowej za miesiąc objęty wnioskiem o zwolnienie do 30 czerwca 2021r. Z przytoczonego przepisu wynika zatem, że jeżeli deklaracja rozliczeniowa za miesiąc objęty wnioskiem została złożona do 30 czerwca 2021 r. – nawet błędna – to późniejsza korekta tej deklaracji nie może skutkować odmową zwolnienia z należności składkowych. Przeciwny rezultat wykładni tego przepisu prowadziłby bowiem do niczym nieuzasadnionego pozbawienia strony prawa do korekty błędnie wypełnionej pierwotnej deklaracji, co wydaje się - pomijając wykładnie wskazanego przepisu - dzianiem nielogicznym i nieracjonalnym. Rozpatrując ponownie sprawę, organ zobowiązany będzie uwzględnić przedstawioną ocenę prawną Sądu, a w szczególności wykładnię art. 31zq ust. 4 ustawy o COVID-19, który nie stanowi przeszkody w załatwieniu wniosku skarżącej Spółki w oparciu o korektę deklaracji i wydać stosowne rozstrzygnięcie z uzasadnieniem odpowiadającym standardom wynikającym z art. 107 § 3 k.p.a. Mając na uwadze powyżej przedstawione naruszenia prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. – jak w pkt I wyroku. O zwrocie kosztów postępowania dla skarżącej Spółki Sąd orzekł w pkt II wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty te składa się wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło