I SA/Kr 1091/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Grażyna Jarmasz (spr.) Sędziowie: NSA Józef Michaldo WSA Maria Zawadzka Protokolant: Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2005r. spraw ze skarg Stowarzyszenia S. w Z. na decyzje Izby Skarbowej z dnia 4 października 2002 r. Nr [...], z dnia 8 kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące luty i wrzesień 2001 r. I. umarza postępowanie sądowe wywołane skargą na decyzję Izby Skarbowej z dnia 4 października 2002r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych za miesiąc luty 2001 r., II. oddala skargę na decyzję Izby Skarbowej z dnia 8 kwietnia 2002r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych za miesiąc wrzesień 2001 r. I SA/Kr 1091/02 Uzasadnienie Pismem z dnia [...].2001 r. Stowarzyszenie S. w Z. zwróciło się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. o umorzenie zaległości w podatku od towarów i usług w kwocie [...] zł. Chodziło o ten podatek należny za miesiąc wrzesień 2001 r. Jako uzasadnienie takiego wniosku podano bardzo trudną sytuację finansową, w której uiszczenie podatku przekracza możliwości finansowe i powoduje trudności w regulowaniu zobowiązań oraz uniemożliwia spłatę kredytu. Stowarzyszenie było zmuszone samo przeprowadzić imprezę sportową U. 2001 roku, w której uczestniczyło 1,5 tys. zawodników, gdyż nie otrzymało żadnej pomocy zewnętrznej, w tym również ze strony Rządu Rzeczypospolitej Polskiej. Po zakończeniu imprezy okazało się, że szacowane wpływy nie zostaną zrealizowane z powodu mniejszej liczby uczestników, jak też wycofania się głównego sponsora tj. A. Decyzją z dnia [...].2002r. nr [...] organ I instancji, przywołując art.67 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm./ odmówił umorzenia tej zaległości podatkowej. Uzasadniając takie rozstrzygnięcie stwierdzono, że trudna sytuacja finansowa podatnika nie może stanowić przesłanki do tego umorzenia, gdyż niepowodzenia w działalności gospodarczej nie mogą skutkować obowiązkiem zastosowania tej ulgi, gdyż konsekwencje z tego tytułu ponosi budżet jak też całe społeczeństwo. Powołano się także na art. 84 Konstytucji RP o powszechności obowiązku podatkowego, wobec czego przyznawanie ulg musi mieć charakter wyjątkowy. Podkreślono, że istotne znaczenie w tej sprawie ma takt, iż chodzi o podatek od towarów i usług, który jest wliczony w cenę towarów lub usług i płacony jest przez nabywcę. Podatnik zobowiązany jest do odprowadzenia podatku na konto właściwego urzędu skarbowego, a nie przekazywanie go na inne cele. Wobec tego, biorąc pod uwagę sytuację finansową ocenioną na podstawie złożonej deklaracji CIT-2 za miesiąc listopad 2001 r., w której wykazano przychód w kwocie [...] zł, uznano, że nie zachodzą przesłanki pozytywnego załatwienia wniosku. Od rozstrzygnięcia tego wniesione zostało odwołanie do Izby Skarbowej, w którym zarzucono, że organ nie w pełni zebrał i błędnie ocenił materiał dowodowy, gdyż fakty były powszechnie znane, organowi podatkowemu również. Organizacja U. – Mistrzostwa Świata przypadła na miesiąc luty 2001 r. W miesiącu tym i wcześniej wystąpiła anomalia pogodowa w postaci braku dostatecznej ilości opadów śniegu. W związku z tym koniecznym było dośnieżanie przy pomocy urządzeń, jak również nawożenie śniegu z wyższych partii gór, co zwiększyło planowane koszty. Podobna sytuacja wystąpiła w zakresie transportu. Włoska firma F. wycofała się z dostarczenia wszystkich niezbędnych autokarów wraz z obsługą, a przyczyną tego wycofania była letnia powódź w Piemoncie /lato 2000r. Turyn/. Podkreślono, że Stowarzyszenie nie jest stricte podmiotem gospodarczym, a jedynie powołanym dla zrealizowania tej jednej imprezy, dlatego za nietrafne uznano stawianie Stowarzyszenia na równi z innymi podmiotami uczestniczącymi w powszechnym obrocie. Podano także, że wystąpiła konieczność zaciągnięcia kredytu w kwocie [...] zł i nie ma możliwości jego spłacenia. Powoduje to bezpośrednie zagrożenie dla dalszego funkcjonowania podatnika. Do odwołania, jak i w jego uzupełnieniu pismem z dnia [...].2002r., załączono dokumenty potwierdzające argumenty podatnika jak: pismo Firmy F., pismo B. w sprawie spłaty długu, pismo A. o wycofaniu z finansowania U., dowody poniesienia dodatkowych kosztów transportu. Rozstrzygnięcie Urzędu Skarbowego w Z. zostało utrzymane w mocy, po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, decyzją Izby Skarbowej z dnia 8 kwietnia 2002 r. nr [...]. Z rozstrzygnięciem tym Stowarzyszenie nie zgodziło się i w dniu [...].2002r. została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skarga, gdyż według skarżącego istnieją przesłanki określone w art. 67 w/w ustawy Ordynacja podatkowa uzasadniające, umorzenie podatku. Powtórzone zostały zarzuty zawarte już w odwołaniu tj. nie rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a także wadliwe ocenienie środków dowodowych. Przytoczono ponownie okoliczności powodujące z jednej strony zwiększenie kosztów U. jak brak śniegu, ograniczenie w organizowaniu transportu przez Firmę F., a drugiej strony ograniczenie spodziewanych przychodów z powodu mniejszej liczby uczestników. Podkreślono ponownie fakt nie korzystania przez Stowarzyszenie z jakichkolwiek środków z budżetu państwa, mimo wcześniejszych deklaracji wsparcia przedsięwzięcia. Powtórzono także wywód z odwołania o charakterze Stowarzyszenia jako podmiotu organizującego jednorazowe międzynarodowe igrzyska akademickie, a nie podmiotu gospodarczego, jak również fakt konieczności zaciągnięcia kredytu bankowego. Na poparcie swoich twierdzeń załączono: informację o pokrywie śnieżnej w styczniu i lutym 2001 r., informacje o powodzi we Włoszech, pismo firmy F., dowody na poniesienie dodatkowych kosztów transportu, umowę o przyznanie U., pismo A. o wycofaniu się z imprezy, pisma banku B. o spłacie i stanie kredytu. W udzielonej przez Izbę Skarbową odpowiedzi na skargę wniesiono o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe rozstrzygnięcie i argumentację je uzasadniającą. Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jednak wobec wejścia w życie z dniem 1 stycznia 2004r. ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 12697 oraz ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270,/ w związku z art. c)7 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ została ona rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zgodnie z tymi przepisami. Na rozprawie w dniu 4 listopada 2004r. Sąd działając na podstawie art. 111 § 2 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygnaturach : I SA/Kr 1091/02 oraz I SA/Kr 2634/02 i prowadzić je pod sygnaturą I SA/Kr 1091/02. Obydwie sprawy zostały wywołane skargami Stowarzyszenia na decyzje organów wydane w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług odpowiednio: pierwsza miesiąc wrzesień 2001 r., druga za miesiąc luty 2001 r. W zakresie skargi na odmowę umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 2001 r. likwidator Stowarzyszenia A. G. skutecznie wycofała skargę. I w tej części, wobec połączenia spraw, doręczono odrębnie sporządzone z urzędu uzasadnienie. Wobec złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w części dotyczącej umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2001 r. uzasadnienie to mniejszym zostało sporządzone. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem zgodnie z przepisem art. 1 w/w ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych stwierdzić należy, że skarga na uwzględnienie nie zasługuje. Bowiem zgodnie z art. 154 § pkt 1 w/cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Decyzja o umorzeniu lub odmowie umorzenia zaległości podatkowej wydawana w trybie art. 67 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że od oceny organu zależy, czy w konkretnej sprawie uzna on całkowite lub częściowe umorzenie zaległości za uzasadnione. Organ podatkowy może, lecz nie musi uwzględnić wniosku o umorzenie zaległości podatkowej. Jednakże decyzja ta musi być podjęta po przeprowadzeniu stosownego postępowania, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa procesowego, prowadzącego do ustalenia okoliczności faktycznych tej konkretnej sprawy oraz ich analizy w celu ustalenia czy zachodzi przypadek uzasadniony ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, dający podstawę do umorzenia zaległości podatkowej. Ten proces winien znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydawanych orzeczeń. Sądowa kontrola takich decyzji ogranicza się więc do badania, czy w sprawie nie nastąpiło naruszenie przepisów proceduralnych, które miałyby wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie organ przeprowadził stosowne postępowanie w zakresie badania przesłanek umorzenia zawartych w art. 67 w/w ustawy Ordynacja podatkowa tj. ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego. Wzięto po uwagę dane wynikające z deklaracji podatkowych składanych przez Stowarzyszenie w zakresie podatku dochodowego, z których ostatecznie na koniec 2001 r., narastająco, wyniknęła strata, jednakże, jak słusznie stwierdza organ podatkowy, fakt ten sam w sobie nie uzasadnia ulgi w zapłacie podatku, gdyż Stowarzyszenie nie wskazało faktu wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających zapłatę podatku za miesiąc wrzesień 2001 r. Wszystkie argumenty skarżącego Stowarzyszenia sprowadzają się do podnoszenia okoliczności mających miejsce w miesiącach organizowania i prowadzenia imprezy tj. w miesiącu styczniu i lutym 2001 r. Powołując się na anomalia pogodowe, wycofywanie się sponsorów z finansowania imprezy sportowej w całości lub w części, Stowarzyszenie samo wskazuje, iż skutkiem tych okoliczności były wpływy mniejsze od oczekiwanych, co w dalszej konsekwencji spowodowało niemożność regulowania należności innym kontrahentom jak też niemożność spłaty kredytu zaciągniętego na skutek wystąpienia tych okoliczności. Nie są to okoliczności, które uzasadniałyby umorzenie zaległości podatkowej. Przychylając się do pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżącego doszłoby, kosztem należności podatkowych, którym należy dać pierwszeństwo, jeśli nie równość w spłacie, do uprzywilejowania spłat pozostałych kontrahentów Stowarzyszenia i to, co wymaga podkreślenia, w sytuacji, gdy chodzi o podatek od towarów i usług uzyskany przez Stowarzyszenie w związku z dokonaniem czynności temu podatkowi podlegających w miesiącu wrześniu 2001 r. Tak więc w zakresie podanego przez Stowarzyszenie uzasadnienia wniosku o ulgę w zapłacie podatku za miesiąc wrzesień 2001 r., w granicach przyznanego organom uznania, wydane orzeczenie odmawiające umorzenia zaległości podatkowej należy uznać za nie naruszające przepisów prawa. Decyzja organu tak I jak i II instancji zawiera odniesienie się do faktów podanych we wniosku, jak również danych znanych organowi, a zawartych w składanych przez Stowarzyszenie deklaracjach podatkowych, jak też podaje uzasadnienie nie uwzględnienia okoliczności przedstawionych przez Stowarzyszenie. Tak więc należy stwierdzić, że w zaskarżonym orzeczeniu uwzględniony został całokształt okoliczności faktycznych przedstawionych przez Stowarzyszenie mający wpływ na umorzenie zaległości podatkowej w pobranym podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2001 r., a więc nie została naruszona zasada swobodnej oceny dowodów. Wobec tego skoro organy podatkowe nie naruszyły przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, skargę jako niezasadną należało, na podstawie art. 151 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalić.