I SA/Kr 1110/21

WyrokWSA w Krakowie2022-04-13

Skład orzekający: sędzia WSA Inga Gołowska, sędzia WSA Piotr Głowacki, sędzia WSA Waldemar Michaldo

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy H. G. jest samoistnym posiadaczem nieruchomości w rozumieniu art. 336 i 339 Kodeksu cywilnego, co skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku od nieruchomości na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, pomimo braku tytułu prawnego do nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca H. G. jest samoistnym posiadaczem nieruchomości, ponieważ faktycznie włada rzeczą (corpus possessionis) i ma zamiar nią władać jak właściciel (animus rem sibi habendi). Domniemanie samoistnego posiadania z art. 339 Kodeksu cywilnego nie zostało przez skarżącą obalone, gdyż nie wykazała ona posiadania zależnego ani tytułu prawnego do nieruchomości w 2018 roku. W związku z tym, skarżąca jako samoistny posiadacz nieruchomości jest podatnikiem podatku od nieruchomości.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2018 rok dla H. G. i J. G. Organ pierwszej instancji ustalił podatek od nieruchomości, opodatkowując budowle, grunty związane z działalnością gospodarczą oraz powierzchnię użytkową budynków. Podatnicy zarzucili naruszenie przepisów Konstytucji i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, kwestionując ustalenie, że są samoistnymi posiadaczami nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję w części dotyczącej J. G., a w pozostałym zakresie utrzymało ją w mocy, uznając H. G. za samoistnego posiadacza nieruchomości. H. G. wniosła skargę do WSA w Krakowie, podtrzymując swoje zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę H. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 13 kwietnia 2022r r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Inga Gołowska Sędziowie: sędzia WSA Piotr Głowacki (spr.) sędzia WSA Waldemar Michaldo po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 kwietnia 2022 r. spraw ze skargi H. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia 12 maja 2021 r., nr [...], w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2018 r.; oddala skargę. Decyzją z dnia 26 października 2020 r., znak: [...] Burmistrz Miasta N. ustalił J. G. i H. G. wysokość podatku od nieruchomości na 2018 r. Organ opodatkował budowle o wartości początkowej 70.151,50 zł, grunty związane z działalnością gospodarczą w wymiarze 2.256 m2 oraz 455,41 m2 powierzchni użytkowej budynków zakwalifikowanej jako związanej z taką działalnością. Od tej decyzji odwołanie złożyli podatnicy zarzucając naruszenie art. 7 Konstytucji R.P., a także błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Ponadto zarzucili naruszenia art. 120 i art. 121 § Ordynacji podatkowej podnosząc, iż decyzja oparta została na przesłance prowadzenia przez H. G. wraz z mężem działalności gospodarczej na opodatkowanej nieruchomości, bez ustalenia zasad na jakich oparte są stosunki małżeńskie; decyzja wydana została na podstawie domniemania o wejściu stron w posiadanie samoistne nieruchomości ujętej w księdze wieczystej [...], pomimo faktów przeciwnych. Strony nie mogły także skorzystać z prawa do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Podniesiono, iż nie cała działka jest użytkowana. Powołano się na stanowisko doktryny dotyczące przepisów Kodeksu cywilnego w zakresie posiadania, z których wywodzono, iż odwołujący nie są posiadaczami samoistnymi opodatkowanych nieruchomości. Nadto po raz pierwszy strona mogła zapoznać się ze zgromadzonym materiałem dowodowym w związku z uprzednim wadliwym awizowaniem. Zwrócono także uwagę na rozbieżności między wymiarem zobowiązania ustalonym obecnie, a w decyzji z dnia 20 czerwca 2019 r. Odwołujący podkreślili, iż nie są posiadaczami samoistnymi żadnej z opisanych w decyzji nieruchomości. Na poparcie swoje stanowiska strony przedłożyły kserokopię wyroku Sądu Rejonowego w N. , I Wydział Cywilny, z dnia 26 lipca 2019 r., sygn. akt [...], wydruk z CEIDG oraz wydruk z geoportalu z wyrysowanymi konturami działki i terenu zajętego na działalność. Wskazali, iż zalegające w aktach sprawy decyzje z dnia 10 czerwca 2019 r. ([...] i [...]) ustalały wymiar podatku dla tej samej nieruchomości w innej wysokości. Postawiono pytanie o przyczyny uchylenia rzeczonych rozstrzygnięć. W/g odwołujących materiał dowodowy nie daje podstaw od uchylenia uprzedniego rozstrzygnięcia. J. G. jest osobą współpracującą jako pełnomocnik żony, co znajduje potwierdzenie w CEIDG. Okoliczność tą dodatkowo potwierdza sentencja wyroku Sądu Apelacyjnego w K. sygn. akt [...]. Przypomniano także, że pomimo braku wykonalności przedmiotowej decyzji organ pierwszej instancji wysyła upomnienia. Wyjaśniono na wezwanie organu, że w ewidencji działalności widnieje wyłącznie H. G., a zatem przypisywanie jakichkolwiek zobowiązań J. G. jest bezzasadne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. decyzją z dnia 12 maja 2021 r., nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję w części w stosunku do J. G. i w tym zakresie umorzyło postępowanie w sprawie, w pozostałym zakresie utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano, iż postępowanie w sprawie ustalenia za rok 2018, wysokości zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości zlokalizowanej na os. [...] w N. - działki nr ewid. [...] i [...], wszczęte zostało z urzędu - postanowieniem z dnia 9 czerwca 2020 r. Przedmiotowe rozstrzygnięcie doręczone zostało zarówno J. G., jak i H. G.. Organ podatkowy w podstawie prawnej postanowienia, a także w jego uzasadnieniu powołał się na art. 3 ust. 3 u.p.o.l. W piśmie z dnia 6 lipca 2020 r. J. G. oświadczył, że wraz z małżonką nie był samoistnym posiadaczem wyżej wskazanych działek w roku objętym postępowaniem. Strona powołała się na akt notarialny [...] sporządzony przez notariusza J. S.-F., z którego wynika, że nowymi właścicielami nieruchomości zostali M. i P. Z.. Organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2020 r. zaliczył jako dowód w sprawie protokół wraz z załącznikami i dokumentacją fotograficzną z oględzin nieruchomości przeprowadzonych w dniu 26 kwietnia 2019 r. W trakcie oględzin ustalono, iż budynek handlowo-usługowy w N. [...] zlokalizowany jest na działce nr ewid. [...] i w całości zajęty jest na prowadzenie działalności gospodarczej. Sporządzono dokumentację fotograficzną i dokonano pomiarów, z których wynika, iż łączna powierzchnia użytkowa wynosi 455,41 m2. Ustalono także, iż część nieruchomości o powierzchni 935,67 m2 jest utwardzona. Posesja posiada także ogrodzenie. W trakcie oględzin pozyskano faktury dokumentujące wartość tych budowli. Oględziny przeprowadzone zostały z udziałem właściciela (współwłaściciela) M. Z. i J. G. wskazanego, jako osoba odpowiedzialna za nieruchomości, którzy nie zgłosili żadnych uwag do protokołu. Organ pierwszej instancji umożliwił stronom zapoznanie się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w jego przedmiocie. Strony podniosły zarzut uniemożliwienia zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym powołując się na nieprawidłowe awizowanie, nie wyjaśniły jednak, na czym konkretnie uchybienia te miałyby polegać. W zaskarżonej decyzji Burmistrz Miasta N. powołał podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia, w tym art. 3 ust. 3 u.p.o.l., a także wskazał i omówił dowody, na podstawie których poczynił ustalenia faktyczne. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż wskazane w odwołaniu decyzje podatkowe zostały uchylone w całości rozstrzygnięciem Kolegium z dnia 29 stycznia 2020 r., w sprawie [...], a sprawa przekazana organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Dokonując oceny prawnej organ odwoławczy podkreślił, iż art. 3 u.p.o.l. wskazuje, iż podatnikami podatku od nieruchomości w pierwszej kolejności są właściciele. Przedmiotowa jednostka redakcyjna zawiera jednak bardzo istotne zastrzeżenie. Wyłącza bowiem status podatnika właścicieli nieruchomości, gdy ziszczą się okoliczności opisane w ust. 3 art. 3 u.p.o.l. Przepis ten wskazuje, że w sytuacji gdy przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie przedmiotowej daniny ciąży na takim posiadaczu. Kodeks cywilny w art. 336 stanowi, iż posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Istotne znaczenie w niniejszej sprawie ma art. 339 k.c., który zawiera domniemanie, iż ten, kto rzeczą faktycznie włada, jest posiadaczem samoistnym. W niniejszej sprawie bezspornym jest, iż współwłaścicielami nieruchomości, dla której prowadzona jest księga wieczysta [...], obejmującej działki o nr ewid. [...] i [...], oraz budynku handlowo-usługowego zlokalizowanego na tej ostatniej posesji, są P. P. Z. i M. Z.. W dziale III wpisane są dwa ostrzeżenia z wniosku H. G.. Nie świadczy to jeszcze, iż właściciele nieruchomości zawsze będą podatnikami przedmiotowej daniny. Obowiązek podatkowy może bowiem być wyłączony w sytuacji, gdy przedmioty opodatkowania, znajdują się w posiadaniu samoistnym innego podmiotu. Posiadanie zaś to stan faktyczny, do ustalenia którego organy podatkowe przy wymiarze daniny prawnej są zobowiązane. Z materiałów sprawy bezspornie wynika również, że posiadaczem samoistnym - bez tytułu prawnego - opodatkowanych nieruchomości jest H. G.. Potwierdza to protokół oględzin z 26 kwietnia 2019 r. J. G. nie jest osobą odpowiedzialną za przedmiot oględzin z ramienia właścicieli, ale swojej małżonki w ramach prowadzonej przez nią działalności gospodarczej na przedmiotowej nieruchomości. Strony fakt ten podnoszą w odwołaniach, przypominając zarazem, iż pełnomocnictwo ujawniły w CEIDG. Rzeczony protokół, ani pozostałe materiały sprawy w żadnym przypadku nie wskazują, iż J. G. jest osobą odpowiedzialną za nieruchomości na zlecenie właścicieli. Kolejny dowód, w postaci wyroku Sądu Rejonowego w N. z dnia 26 lipca 2019 r., sygn. akt [...], potwierdza natomiast faktyczne zajęcie/użytkowanie przez H. G. opodatkowanych nieruchomościami bez tytułu prawnego. W orzeczeniu tym Sąd ustalił, iż 25 stycznia 1995 r. zawarta została umowa dzierżawy, na okres 10 lat, pomiędzy poprzednim samoistnym posiadaczem i władającym nieruchomości, a J. G.. Posiadacz ten z dniem 1 stycznia 2010 r. zasiedział nieruchomość /postanowienie Sądu Rejonowego w N. z dni 27 marca 2014 r., sygn. akt [...]/, a następnie zbył posesje na rzecz M. i P. Z. /akt notarialny [...]/. Sąd ustalił także, że pismem z dnia 10 sierpnia 2015 r. wyżej wskazana umowa dzierżawy została skutecznie wypowiedziana. Pomimo tego faktu H. G. nadal użytkowała część przedmiotowych działek, o powierzchni 1.619,00 m2. Ustalenia te zdaniem Sądu są bezsporne. "Powodowie dochodzili zapłaty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości ..." i w ocenie Sądu roszczenie to okazała się zasadne, aczkolwiek w innej wysokości. Nie sposób zatem z rzeczonego wyroku wywieść, iż istnieje jakiś tytuł prawny, który czyniłby H. G. posiadaczem zależnym opodatkowanej nieruchomości. Powyższe potwierdza, że po stronie H. G. występuje zarówno fizyczny element władztwa nad rzeczą (corpus possessionis), jak i psychiczny (animus rem sibi habendi). Ten drugi element znajduje pośrednie potwierdzenie w przedłożonym przez pełnomocnika stron wyroku Sądu Apelacyjnego w K., I Wydział Cywilny, z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt [...]. Orzeczenie to zapadło z powództwa H. G. przeciwko właścicielom ujawnionym w księdze wieczystej o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną. Powództwo okazało się skuteczne, albowiem sąd drugiej instancji uznał w stosunku do powódki/podatniczki umowę sprzedaży przedmiotowych nieruchomości za bezskuteczną. Kluczowe znaczenie dla sprawy ma jednak fakt, iż w toku postępowania zarówno strony, jak i ich pełnomocnik nie obalili domniemania z art. 339 k.c. Wskazane w odwołaniu orzeczenie sądu powszechnego stwierdza bezumowne użytkowanie rzeczonych nieruchomości i wygaśniecie dotychczasowego stosunku dzierżawy. Dla uwolnienia się H. G. od obowiązku podatkowego z tytuł przedmiotowej daniny należało obalić powyższe domniemanie, czyli wskazać tytuł prawny, który świadczyłby o posiadaniu zależnym. Faktyczne władanie przez H. G. przedmiotami opodatkowania potwierdza zgromadzony materiał dowodowy. Z zapisów rejestru publicznego jakim jest Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej, nieruchomość w N. na [...] wymieniona jest, jako miejsce prowadzenia działalności przez H. G.. Przyjąć zatem należało, że podatniczka faktycznie realnie włada opodatkowaną nieruchomością. Strony nie kwestionują także oświadczeń M. Z. zawartych w pismach z dnia 17 grudnia 2018 r. oraz 30 stycznia i 10 września 2019 r. Chybiony jest również zarzut częściowego zajęcia nieruchomości. Strona nie złożyła informacji podatkowej, w której wskazałaby prawidłową - w jej ocenie - powierzchnię i nie wyjawiła jej także w treści odwołania. Zarzut odwołania nie posiada także uzasadnionych podstaw z tej przyczyny, iż w świetle utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, nieużytkowanie całego przedmiotu opodatkowania na działalność gospodarczą nie wyłącza obowiązku podatkowego i stosowania najwyższej stawki. Przedsiębiorca może być zwolniony ze stawki właściwej dla przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności, tylko wówczas, gdy nie może z nich rzeczywiście korzystać. Zakres czy intensywność wykorzystania nieruchomości i obiektów budowlanych nie ma znaczenia. W trakcie oględzin pełnomocnik przedsiębiorcy także nie informował o odmiennej podstawie opodatkowania. Oględziny miały miejsce w 2019 r., gdy sąd w przywołanym przez odwołujących wyroku czynił ustalenia dotyczące 13 miesięcy licząc od 15 stycznia 2017 r. Ustalenia te poczynione zostały na potrzeby postępowania cywilnego w oparciu o odmienne podstawy prawne. Wskazana w rzeczonym orzeczeniu powierzchnia budynku to powierzchnia zabudowy, co potwierdzają dane kartoteki budynków, gdy podstawą opodatkowania jest powierzchnia użytkowa, ustalona w trakcie oględzin. Uzasadnione jest natomiast odwołanie w zakresie braku obowiązku podatkowego, a tym samym statusu podatnika po stronie J. G.. Zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdza bowiem faktu władania przez wyżej wymienionego opodatkowaną nieruchomością. Pełnomocnictwo w zakresie prowadzonej przez jego małżonkę działalności gospodarczej świadczy co najwyżej o dzierżeniu przedmiotów opodatkowania (art. 338 k.c.). Stan taki nie jest objęty żadną hipotezą z art. 3 u.p.o.l. W tych okolicznościach decyzję w części dotyczącej J. G. należało uchylić i w tym zakresie umorzyć postępowanie. Podstawa opodatkowania dla gruntów przyjęta została w oparciu o dane z ewidencji gruntów dla jednostki rejestrowej [...] (działki nr ewid. [...] i [...]). Zarzut uniemożliwienia zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w jego przedmiocie nie został w żaden sposób uprawdopodobniony. Ponadto strona i jej pełnomocnik mogli wnioskować o przeprowadzenie przeciwdowodu przed tutejszym organem. Materiał dowodowy w sprawie (w tym orzeczenie sądowe i dokumenty urzędowe) dobitnie potwierdza, że podatniczka faktycznie władza opodatkowanymi nieruchomościami i obiektami budowlanymi. Nie wskazano także żadnych "faktów przeciwnych". Oddanie przez właściciela rzeczy w posiadanie zależne rzeczywiście nie pozbawia go posiadania takiej rzeczy. Wykładania systemowa (wewnętrza) przepisów u.p.o.l. (art. 3 ust. 1 pkt 1) i ust. 3 nakazuje przyjąć, iż w przypadku gdy przedmiot opodatkowania jest w posiadaniu podmiotu, który nie posiada żadnego tytułu prawnego, obowiązek podatkowy ciąży na takim podmiocie, a nie właścicielu nieruchomości lub obiektu budowlanego. W toku postępowania nie obalono domniemania prawnego dotyczącego samoistnego posiadania, a zarazem wyrok z 26 lipca 2019 r. potwierdza skuteczne wypowiedzenie umowy dzierżawy i bezumowne zajęcie/użytkowanie nieruchomości już z początkiem 2017 r. Podstawa opodatkowania budowli i budynku jest bezsporna, a zastosowane stawki prawidłowe. Zgodnie z uchwałą nr [...] z dnia 23 października 2017 r., stawka podatku od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej w 2018 r. na obszarze Miasta N. to 0,91 zł od l m2, zaś dla budynku związanego z taką działalnością wynosi 20,33 zł od 1 m2. Na powyższą decyzję H. G. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie; - art. 7 Konstytucji RP, poprzez niezastosowanie się do zasady, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, - art. 3. ust. 1. pkt. 1 i pkt. 2 u.p.o.l. poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. - art. 120, 122 Ordynacji podatkowej, poprzez zastosowanie rozszerzającej interpretacji prawa materialnego na niekorzyść podatnika, tym samym naruszono zasadę zaufania podatnika do organów podatkowych (art. 121 § 1), gdyż wszelkie wątpliwości powinny być rozstrzygane na korzyść skarżącego. W uzasadnieniu podkreślono, iż w wyroku Sądu Rejonowego w N. do sygn. akt [...] wskazano, że relacja pomiędzy właścicielami, a skarżącą ma charakter posiadania zależnego w złej wierze, zatem zdaniem skarżącej obalone zostało domniemanie posiadania samoistnego. Nadto właściciele nieruchomości cały czas korzystają z zabudowy znajdującej się na opisanych w postępowaniu działkach. Wniesiono o uchylenie decyzji i zasądzenie kosztów. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie i wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszone w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Skarga jest bezzasadna. Istota rzeczy w poddanej sądowej kontroli sprawie dotyczy tego, czy organ prawidłowo ocenił przesłankę podmiotową z art. 3. ust. 1 pkt. 1 i pkt. 2w zw. z ust. 3 u.p.o.l., a zatem czy skarżąca jest posiadaczem samoistnym spornych w zakresie opodatkowania podatkiem od nieruchomości działek, czy jedynie posiadaczem zależnym, co determinowałoby w świetle powołanych przepisów opodatkowanie, jako podatników inne podmioty, w szczególności właścicieli działek, którzy figurują w księdze wieczystej. Wbrew argumentacji skarżącej organ odwoławczy prawidłowo ustalił i ocenił przez pryzmat powołanych powyżej przepisów, iż to skarżąca jest posiadaczem samoistnym przedmiotu opodatkowania, wywodząc to z przeprowadzonych dowodów implikujących charakter władztwa nad rzeczą i posiłkując się domniemaniem z art. 339 kodeksu cywilnego, które nakazuje traktować rzeczone władztwo, jako posiadanie samoistne. Co do faktycznego charakteru władztwa istotny był zwłaszcza protokół wraz z załącznikami i dokumentacją fotograficzną z oględzin nieruchomości przeprowadzonych w dniu 26 kwietnia 2019 r., tj. budynku handlowo-usługowego w N. , [...] zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] i w całości zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej. Również z wyroku Sądu Rejonowego w N. z dnia 26 lipca 2019 r., sygn. akt [...], wynika faktyczne zajęcie/użytkowanie przez H. G. opodatkowanych nieruchomościami bez tytułu prawnego. W świetle art. 339 k.c. ten kto faktycznie włada nieruchomością jest jej posiadaczem samoistnym. Domniemania tego skarżąca, mimo pozornie obszernej argumentacji przedstawionej w skardze, nie obaliła. W szczególności nie wykazała, aby charakter jej posiadania nosił znamiona posiadania zależnego. Z w/w ustaleń Sądu Rejonowego w N. poczynionych w sprawie o sygn. akt [...] wynika, iż pierwotnie obowiązywała zawarta 25 stycznia 1995 r. umowa dzierżawy, na okres 10 lat, pomiędzy poprzednim samoistnym posiadaczem i władającym nieruchomością, a J. G.. Posiadacz ten z dniem 1 stycznia 2010 r. zasiedział nieruchomość, co potwierdza postanowienie Sądu Rejonowego w N. z dni 27 marca 2014 r., sygn. akt [...], a następnie zbył posesję na rzecz M. i P. Z. /akt notarialny [...]/. Sąd ustalił także, że pismem z dnia 10 sierpnia 2015 r. wyżej wskazana umowa dzierżawy została skutecznie wypowiedziana. Pomimo tego faktu H. G. nadal użytkowała część przedmiotowych działek, o powierzchni 1.619,00 m2. Zatem H. G. nie posiadała w 2018r. tytułu prawnego wskazującego na posiadanie zależne przedmiotowej nieruchomości. Po stronie H. G. występuje zarówno fizyczny element władztwa nad rzeczą (corpus possessionis), jak i psychiczny (animus rem sibi habendi). Ten drugi element, co trafnie ocenił organ, znajduje pośrednie potwierdzenie w przedłożonym przez pełnomocnika skarżącej wyroku Sądu Apelacyjnego w K., I Wydział Cywilny z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt [...]. Orzeczenie to zapadło z powództwa H. G. przeciwko właścicielom ujawnionym w księdze wieczystej o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną. Powództwo okazało się skuteczne, albowiem sąd drugiej instancji uznał w stosunku do skarżącej umowę sprzedaży przedmiotowych nieruchomości za bezskuteczną. Jak wyżej wskazano umowę sprzedaży zawarto już w 2015r., a co szczególnie istotne powodem uznania skuteczności skargi pauliańskiej skarżącej w powołanym wyroku Sądu Apelacyjnego w K. było niewywiązanie się względem skarżącej z obowiązku zawarcia umowy przedwstępnej, mocą której poprzedni właściciel spornej nieruchomości zobowiązał się do przeniesienia jej własności na skarżącą, inkasując znaczną kwotę tytułem przedpłaty. Tym samym skarżąca powództwem tym wskazała na wolę bycia właścicielem spornej nieruchomości (animus rem sibi habendi), za którą wniosła znaczną przedpłatę (150 tys. zł). Dodatkowo w aktach sprawy widnieją oświadczenia podatkowe dotyczące odbierania odpadów z nieruchomości, wprawdzie za 2019r., ale w których skarżąca również wskazuje na siebie, jako na właściciela. Zatem okoliczność, iż w powołanym wyżej wyroku Sądu Rejonowego w N. z dnia 26 lipca 2019 r., sygn. akt [...], wskazano na posiadanie zależne w złe wierze nie obala domniemania z art. 339 k.c. Wyrok ten zapadł w zakresie stwierdzenia bezumownego użytkowania rzeczonych nieruchomości i stwierdzał wygaśniecie dotychczasowego stosunku dzierżawy. Dla uwolnienia się H. G. od obowiązku podatkowego z tytułu przedmiotowej daniny należało obalić powyższe domniemanie, czyli wskazać tytuł prawny, który świadczyłby o posiadaniu zależnym. Nic zatem nie stało na przeszkodzie, aby w toku postępowania skarżąca wskazała aktualną w 2018 r. podstawę posiadania zależnego, czego nie uczyniła, jedynie gołosłownie kwestionując ustalenia i oceny prawne organu odwoławczego. Powyższe ustalenia mają także znaczenie w zakresie argumentacji odnoszącej się do tylko częściowego władania nieruchomością, ndto z zapisów CEiDG wynika, że nieruchomość w N. , na [...] wymieniona jest jako miejsce prowadzenia działalności gospodarczej przez H. G.. Skarżąca zatem faktycznie realnie włada opodatkowaną nieruchomością, a nadto nie złożyła konkretnej informacji podatkowej, w której wskazałaby prawidłową - w jej ocenie – powierzchnię, a jedynie kwestionowała ustalenia organu. Wobec tego okoliczność nieużytkowania całego przedmiotu opodatkowania na działalność gospodarczą nie wyłącza obowiązku podatkowego i stosowania najwyższej stawki. Przedsiębiorca może być zwolniony ze stawki właściwej dla przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności, tylko wówczas, gdy nie może z nich rzeczywiście korzystać. Mając powyższe na uwadze sąd oddalił skargę w oparciu o art. 151 ustawy o p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło