I SA/Kr 1137/14
PostanowienieWSA w Krakowie2014-10-03
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, która wykaże trudną sytuację materialną, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W analizowanej sprawie łączny dochód małżonków oraz brak wolnych środków finansowych uzasadniały zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie 600 zł, gdyż ich uiszczenie spowodowałoby poważne pogorszenie warunków bytowych rodziny.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A.B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie podatku od środków transportowych. Wnioskodawca, emeryt, wraz z żoną, otrzymującą rentę, prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, dysponując łącznym miesięcznym dochodem w wysokości ok. 1571,80 zł. Strona skarżąca nie posiada oszczędności ani innych aktywów. Łączna kwota wpisów od skarg w kilku powiązanych sprawach wynosi 600 zł.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 3 października 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.B., o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego , z dnia 24.02.2014r. , nr [...], w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2010r., postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 24.02.2014r. , nr [...], w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2010r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia
o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów A. B. ur. w 1941r. pozostaje w rozdzielności majątkowej z żoną K.B. ur. w 1950r. Prowadzi z nią jednak wspólne gospodarstwo domowe.
Małżonkowie mieszkają w lokalu o pow. 45 m2, znajdującym się w domu przy ul. K., w K., wzniesionym na nieruchomości, której współwłaścicielką, w 4/20 częściach jest K.B..
Wnioskodawca pobiera emeryturę w wysokości 639,01 zł., netto, miesięcznie. Z sumy tej, tytułem opłat za energię elektryczną , gaz , wodę, wywóz śmieci i nieczystości oraz niezbędne bieżące naprawy, przekazuje 300 zł. prowadzącemu administrację domu P.A.-B. a 300 zł. oddaje żonie na zakupy i inne niezbędne środki do prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego. Pozostałe 39 zł. A. B. przeznacza na zakup lekarstw na astmę i cukrzycę oraz środków higieny osobistej.
K.B. otrzymuje natomiast rentę w wysokości 932,79 zł., miesięcznie, netto.
Strona skarżąca nie posiada samochodu, oszczędności, kont bankowych czy też lokat bankowych.
Zdaniem orzekającego wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja prawa pomocy stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Umożliwia ona dostęp do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie pokryć kosztów związanych z prowadzeniem postępowania sądowego.
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym ma też charakter wyjątkowy. Stosowane jest wobec osób o bardzo trudnej sytuacji materialnej. Stanowi odstępstwo zarówno od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Instytucja ta stanowi jednocześnie formę dofinansowania strony skarżącej z budżetu państwa, przez co stosowanie jej powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, w zakresie całkowitym przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246§1 pkt 1 i 2 w/w ustawy).
Przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja uzasadnia zwolnienie go od kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Łączny miesięczny dochód obojga małżonków wynosi 1 571,8 zł. (639,01 zł. + 932,79 zł. = 1571,8 zł. ) a suma wpisów od skarg, w sprawach o sygn. akt I SA/Kr 1135 - 1140/14 zł., toczących się w tut. Sądzie, w których A.B. jest stroną , stanowi kwotę 600 zł. (6 x 100 zł. = 600 zł.). Wnioskodawca nie posiada natomiast wolnych środków finansowych.
Biorąc więc pod uwagę zasady doświadczenia życiowego oraz dostępnej wiedzy na temat kosztów utrzymania dwuosobowej rodziny, stwierdzić należy, że uiszczenie sumy 600 zł., w świetle przedstawionych okoliczności, jest poza możliwościami płatniczymi strony skarżącej.
Wydatek tego rzędu spowodowałby bowiem poważne pogorszenie warunków bytowych rodziny. Dlatego też orzekający przychylił się do wniosku A. B.
Na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz .270 z p. zm. ) orzeczono więc jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło