I SA/Kr 1141/07
PostanowienieWSA w Krakowie2007-10-26
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę trudną sytuację finansową strony skarżącej wynikającą m.in. z kradzieży znacznej sumy pieniędzy i późniejszych strat w działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został uwzględniony, ponieważ strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Pomimo prowadzenia działalności gospodarczej, okoliczności takie jak kradzież znacznej sumy pieniędzy, późniejsze straty finansowe, likwidacja firmy i niskie wynagrodzenie z umowy o pracę uzasadniały przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Strona skarżąca, A. G., prowadzący działalność gospodarczą, złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą podatku VAT z tytułu importu towarów. W uzasadnieniu wniosku wskazał na kradzież 164 tys. USD, która zdezorganizowała jego finanse, późniejsze straty w działalności gospodarczej, likwidację firmy i obecne niskie dochody z umowy o pracę. Strona podniosła, że nie dysponuje środkami na pokrycie kosztów sądowych, które w tej sprawie wynoszą 2373 zł.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 26 października 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: Firma " S" o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzje Dyrektora Izby Celnej w K., z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
Dnia 16.10.2007r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A. G prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą : Firma " S" o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzje Dyrektora Izby Celnej , z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów.
Jak wynika z uzasadnienia tego wniosku, dołączonych dokumentów oraz dokumentów nadesłanych do spraw o sygn. akt I SA/Kr [...], I SA/Kr [...]
A. G. prowadził działalność gospodarczą pod nazwą : Firma "S" polegającą na sprzedaży odzieży i artykułów włókienniczych importowanych głównie z T., C., K. oraz wykonywaniu usług transportowych.
W okresie od [...] 2003r. do [...] 2004r. zmuszony był do zawieszenia działalności z uwagi na postępowanie prowadzone przez Centralne Biuro Śledcze
w W. w sprawie kradzieży jego pieniędzy w kwocie 164 tys. USD przeznaczonych na zapłatę za towar handlowy kontrahentowi tureckiemu. Postępowanie zakończyło się wyrokiem Sądu Rejonowego w B. Z., [...], z dnia [...]. sygn. akt. [...] skazującym osoby, które przywłaszczyły mienie znacznej wartości w kwocie 164 230 USD należące do A. G. Przedmiotowe pieniądze nie zostały jednak do dnia dzisiejszego odzyskane przez stronę skarżącą.
Od IX 2004r. A. G. ponownie podjął działalność gospodarczą
i zainwestował w kupno samochodów [...]. Próba wznowienia działalności zakończyła się jednak fiaskiem, a z dniem 01.12.2006r. firma uległa likwidacji. Pieniądze uzyskane ze sprzedaży samochodów przeznaczone zostały na wypłaty dla pracowników, ZUS, regulowanie należności za towar handlowy kontrahentom zagranicznym (w tym z C.), złożenie zabezpieczeń na konto Izby Celnej
w K. (w okresie od X 2005r. do I 2006r. kwota zabezpieczenia wynosiła 126 000 zł. )
Wcześniej w wyniku wszczęcia postępowania egzekucyjnego konto firmowe w K. Banku zostało zajęte przez Izbę Celną w K.
Działalność prowadzona przez A. G/ w roku 2004 przyniosła stratę w wysokości 19 048,98 zł. , w roku 2005 - w wysokości 91 590,84 zł. a w roku 2006 strata opiewała na kwotę 38 732,90 zł.
Obecnie A. G. nie prowadzi wspólnego gospodarstwa z żoną.
Ustawowy ustrój majątkowy został zniesiony pomiędzy małżonkami umową majątkową małżeńską sporządzoną dnia [...] w Kancelarii Notarialnej
w K. przy ul. S. przez notariusza I. U. - L. A. G. zamieszkuje w lokalu znajdującym się przy ul. S w K., który jest własnością żony. Koszty wyżywienia ponosi sam i kształtują się one w granicach 300 - 350 zł. Partycypuje w - części kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania (czynsz, energia, gaz, telefon) wydając na ten cel ok. 280 zł. Od dnia 08.01.2007r. A. G. zatrudniony jest w firmie transportowej "T" na podstawie umowy o pracę ,na czas nieokreślony z wynagrodzeniem 960 zł. brutto, miesięcznie.
Strona skarżąca podnosi, iż nie dysponuje teraz żadnymi zasobami finansowymi, które mogłaby przeznaczyć nawet na częściowe uregulowanie należności wynikających z decyzji dotyczących długu celnego, których w sumie wydanych zostało około 60. Brak płynności finansowej uniemożliwiał zarazem A. G. staranie się o kredyt bankowy, który ewentualnie mógłby przeznaczyć na częściowe pokrycie kosztów związanych z przedmiotowym postępowaniem.
Wniosek strony skarżącej zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja przyznania prawa pomocy zgodnie z art. 246§1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz .1270) przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest
w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa
i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zapobiegliwości i przezorności w tym zakresie należy szczególnie wymagać od osób toczących spory sądowe w związku z prowadzoną przez siebie działalnością gospodarczą. Samodzielna działalność gospodarcza wiąże się, ze swej istoty, z ryzykiem ponoszenia wszystkich związanych z nią konsekwencji, w tym kosztów - także sądowych.
W przedmiotowej sprawie zaszły jednak okoliczności, które trudno bezpośrednio wpisać w ryzyko towarzyszące prowadzeniu działalności gospodarczej. Kradzież takiej sumy stanowiącej mienie znacznej wartości niewątpliwie może zdestabilizować kondycję finansową firmy, co w rozpatrywanej sprawie miało miejsce. Uwzględnić również trzeba fakt, że przedsiębiorca mimo tego zdarzenia próbował kontynuować działalność stawiając na usługi transportowe.
Deficyt gotówki wraz z czynnikami o charakterze rynkowo ekonomicznym
( straty w prowadzeniu działalności gospodarczej w kolejnych latach 2004-2006) spowodowały jednak zaprzestanie prowadzenia przez A. G. działalności gospodarczej i decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] nr [...] została ona wykreślona z ewidencji działalności gospodarczej.
Pieniądze uzyskane z likwidacji firmy przeznaczone zostały na wypłaty dla pracowników, ZUS, regulowanie należności za towar handlowy kontrahentom zagranicznym (w tym z Chin), złożenie zabezpieczeń na konto Izby Celnej
w Krakowie.
Środki posiadane na koncie firmy w K. Banku S.A. zostały natomiast wcześniej zajęte przez Izbę Celną w K.
Obecnie, A. G. zamieszkuje w mieszkaniu żony, z którą nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego. Nie posiada żadnych zasobów finansowych. Jest wprawdzie zatrudniony na podstawie umowy o pracę ale otrzymuje jedynie
960 zł. brutto miesięcznie tytułem wynagrodzenia.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności oraz fakt, iż suma wpisów w sprawach
o sygn. akt I SA/Kr [...] wynosi 2373 zł. i przekracza ponad dwukrotnie wynagrodzenie A. G , orzekający stanął na stanowisku, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest zasadne w rozpatrywanym przypadku.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 art. 245§3, art. 246§1,
w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz .1270) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło