I SA/Kr 1216/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.K., o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 25.06.2012r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek E. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 25.06.2012r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach", akt sprawy oraz nadesłanych dokumentów E. K. ur. w 1964r. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem K. K. ur. w 1966r. Jedynym źródłem dochodu rodziny są prace dorywcze męża. Jego wynagrodzenie z tego tytułu kształtuje się w wysokości 500 -1500 zł., miesięcznie. W 2011r. K. K. uzyskał dochód w wysokości 6000 zł. E. K. posiada wierzytelność w stosunku do "R" s.c. w wysokości 103 240,80 zł. potwierdzoną nakazem zapłaty. Dłużnik ten jest jednak niewypłacalny. Miesięczne koszty utrzymania małżonków obejmują: opłatę za energię elektryczną ok. 180 zł., opłatę za wodę ok. 180 zł., opłatę za gaz ok. 50 zł. Ciąży również na nich obowiązek spłacania rat zaciągniętego kredytu hipotecznego. Raty te, w ramach pomocy rodzicom, płaci syn D. K. Ich wysokość jest zmienna i wynosi od 1200zł. do 1800 zł., miesięcznie. Strona skarżąca nie posiada oszczędności ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. Jest natomiast, wraz z mężem, właścicielką nieruchomości, zabudowanej domem o pow. 240 m2, położonej w C., gmina W. przy ul. K., obciążonej hipoteką na rzecz Banku PKO BP. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny , należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 ). Obecna sytuacja E. K. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych bez pogorszenia warunków bytowych. Jest ona obecnie osobą bezrobotną. Względy ekonomiczne zmusiły ja do zlikwidowania prowadzonej wcześniej działalności gospodarczej. Środki na życie zdobywa mąż poprzez pracę dorywczą. Osiągane przez niego zarobki są niewysokie i nieregularne. Przeznaczane są one na bieżące utrzymanie. Małżonkowie zmuszeni są do korzystania z pomocy finansowej dzieci, m.in. syna D., który spłaca raty zaciągniętego przez nich kredytu hipotecznego. Okoliczności te wskazują iż , E. K. nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w niniejszej sprawie a konieczność ich uiszczenia zagroziłaby realizacji jej podstawowych potrzeb życiowych. Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej. W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz .270 ) orzeczono jak w sentencji.