I SA/Kr 1217/16

WyrokWSA w Krakowie2016-12-07

Skład orzekający: Urszula Zięba, Paweł Dąbek, Waldemar Michaldo

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny w zakresie spełnienia przesłanki przebywania zwierząt w siedzibie stada przez wymagany okres 30 dni od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności do bydła, a także czy prawidłowo zidentyfikowały właściciela siedzib stada?
Ratio decidendi
Organy administracji naruszyły przepisy postępowania (art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.) poprzez niewyczerpujące zebranie i analizę materiału dowodowego, co miało wpływ na wynik sprawy. Ustalenia dotyczące przebywania części zwierząt w siedzibie stada przez wymagany okres oraz kwestia własności siedzib stada nie zostały należycie zweryfikowane, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie przepisów materialnoprawnych dotyczących przyznania płatności do bydła i nałożenia sankcji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania A. P. płatności do bydła za 2015 r. i nałożenia sankcji w wysokości 2 875,07 zł. Organ I instancji odmówił przyznania płatności, wskazując na niespełnienie wymogu 30-dniowego przebywania części zwierząt w gospodarstwie oraz przekroczenie wieku 24 miesięcy przez inne zwierzęta. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zarzucił błąd w obliczeniu terminu przebywania zwierząt oraz kwestionował ustalenia dotyczące lokalizacji części zwierząt.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 1217/16 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 grudnia 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędzia: WSA Paweł Dąbek, Sędzia: WSA Waldemar Michaldo (spr.), Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2016 r., sprawy ze skargi A. P., na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, z dnia 2 września 2016 r. Nr [...], w przedmiocie przyznania płatności w ramach wsparcia bezpośredniego za 2015 r., , I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji,, II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji, Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego, koszty postępowania w kwocie 200 zł (dwieście złotych)., Decyzją z dnia 3 czerwca 2016 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji rolnictwa w D.: • odmówił A. P. przyznania płatności na rok 2015 do bydła i nałożył sankcję w wysokości 2 875,07 zł. (kwota ta będzie potrącana z płatności realizowanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji - EFRG lub Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich – EFRROW w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych); • przyznał A. P.: - Jednolitą Płatność Obszarowa - 2015 w wysokości 12 150,45 zł, wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 113,06 zł ze względu na: zastosowanie współczynnika korygującego; - Płatność za zazielenienie - 2015 w wysokości 8 050,17 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 74,91 zł ze względu na: zastosowanie współczynnika korygującego; - Płatność redystrybucyjną - 2015 w wysokości 4 052,68 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 37,71 zł ze względu na: zastosowanie współczynnika korygującego; - Płatności do powierzchni upraw roślin wysokobiałkowych - 2015 w wysokości 617,08 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 5,74 zł ze względu na: zastosowanie współczynnika korygującego • przyznał A. P. kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości 203,19 zł. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w zakresie odmowy przyznania płatności do bydła, organ I instancji wyjaśnił, że jest to związane z ustaleniem, iż ilość zwierząt uprawnionych do ww. płatności była mniejsza niż zadeklarowana we wniosku o przyznanie tej płatności, a także nie spełniała kryterium wieku. Stwierdzenia ww. nieprawidłowości dokonano w oparciu o analizę danych zawartych odnośnie zwierząt strony, w prowadzonym przez ARiMR systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt oraz w oparciu o kontrolę wykonaną w gospodarstwie strony w dniu 5 sierpnia 2015 r., przez ARiMR-D., opisaną w protokole nr [...]. Z ww. danych wynika, że sztuki bydła o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] nie przebywały w gospodarstwie przez wymagane 30 dni od dnia złożenia wniosku. Wniosek został złożony dniu 8 czerwca 2015 r., natomiast ww. sztuki zostały sprzedane 7 lipca 2015 r. tj. w 30 dniu od złożenia wniosku. Organ wyjaśnił, że sztuka musi przebywać w gospodarstwie pełne 30 dni, tzn. może zostać sprzedana w 31 dniu. Ponadto sztuki bydła o numerach [...] (ur. 21 kwietnia 2013), [...] (ur. 27 kwietnia 2013) nie spełniły wymogu wieku - stwierdzono, że zwierzęta te na dzień 15 maj 2015 r. przekroczyły wiek 24 miesięcy. Dodatkowo w dniu 4 września 2015 r. została przeprowadzona kontrola w powiecie S., miejscowość Z. przez ARiMR- Ś. Oddział Regionalny. Dane z kontroli zostały opisane w protokole nr [...]. Z tej kontroli wynika, że sztuki o numerach: [...], [...], [...] i [...] nie przebywały w gospodarstwie przez wymagane 30 dni od dnia złożenia wniosku o dopłaty bezpośrednie. Z uwag kontrolerów wynika, że we wskazanej lokalizacji tj. Z. jest zarejestrowana siedziba o numerze [...], której właścicielem jest A. P. (siedziba pusta). Z tych względów żadna z podanych sztuk nie mogła zostać uznana za uprawnioną do płatności do bydła. Organ wyjaśnił następnie, że różnica między liczbą zwierząt zadeklarowanych kwalifikowanych we wniosku, a liczbą zwierząt zatwierdzonych wynosi 11 sztuk. Wyliczony procent różnicy wynosi 100,00. Zgodnie z art. 31 ust. 2 akapit trzeci rozporządzenia (UE) nr 640/2014 jeżeli stwierdzone nieprawidłowości dotyczą więcej niż trzech zwierząt i ustalony procent obniżki przekracza 50% rolnikowi odmawia się przyznania płatności oraz nakłada karę administracyjną w wysokości odpowiadającej kwocie przypadającej na stwierdzoną różnicę zwierząt. Mając na uwadze powyższe, odmówiono przyznania A. P. płatności do bydła i nałożono karę administracyjna w wysokości 2 875,07 zł. Zaznaczono przy tym, że kwota kary administracyjnej, zgodnie z art. 19 ust. 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014 r., str. 48), będzie potrącana z płatności realizowanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z tych funduszy w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych. Jeżeli w tych latach przyznane płatności nie pozwolą na pełną kompensację kary administracyjnej pozostałe saldo zostanie anulowane. W zakresie zwrotu dyscypliny finansowej organ przytoczył art. 26 ust. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE z 20.12.2013, L. 347 str. 549) i wyjaśnił, że w związku z tym, że w dniu 8 czerwca 2015 r. do Biura Powiatowego ARiMR A. P. złożył wniosek o przyznanie płatności na rok 2015 oraz kwoty przyznanych mu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego objęte zostały zmniejszeniem z tytułu dyscypliny finansowej zgodnie z art. 8 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 oraz zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym, do tego rozporządzenia - podlega on zwrotowi dyscypliny finansowej za rok obrotowy 2015 na mocy art. 26 ust. 5 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013. Uwzględniając powyższe organ nałożył płatność z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości 203,19 zł. W odwołaniu wniesionym od ww. decyzji A. P. wyjaśnił, że sprzedaż sztuk bydła jeden dzień przed określonym przepisami prawa terminem, nie była jego świadomym i zamierzonym działaniem, a wynikała tylko i wyłącznie z oczywistej pomyłki wyliczeniowej przy ustalaniu terminu 30 dni przebywania zwierząt w gospodarstwie. Odwołujący wskazał, że błędnie rozpoczął liczenie terminu od dnia 8 czerwca 2015 r., tj. dnia w którym złożono wniosek i w efekcie dokonano sprzedaży w dniu 7 lipca 2015 r., czyli o jeden dzień za wcześnie. Zaznaczył, że do wniosku zgłosił wszystkie posiadane sztuki bydła, nie zwracając uwagi, że w przypadku 2 sztuk minęły nieznacznie wymagane 24 miesiące kwalifikowanego wieku. Odnośnie ustalenia organu w trakcie przeprowadzanej kontroli, że 4 sztuki bydła nie przebywały we wskazanej lokalizacji przez wymagane 30 dni, wskazał, że potwierdza to jedynie zaistnienie opisanej pomyłki. Wyjaśnił, że sztuki te przebywały w okresie wypasu w budynkach gospodarskich, które kiedyś należały do matki odwołującego A. P. i jej rodziców. Siedziba stada została nadana w ramach masowej akcji znakowania zwierząt gospodarskich. Nadto odwołujący wskazał na błąd organu w podawaniu poszczególnych numerów bydła. Rozpoznając przedmiotowe odwołanie Dyrektor M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia 2 września 2016 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.) w związku z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2014 r. poz. 1438 ze zm.) - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Dyrektor M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa stwierdził, że decyzja organu I instancji jest decyzją prawidłową, a w związku z tym ww. odwołanie nie mogło zostać uwzględnione. Organ II instancji zaznaczył, że z tego względu, iż strona kwestionuje wyłącznie rozstrzygnięcie dotyczące odmowy przyznania płatności do bydła za 2015 r., organ odniesie się w uzasadnieniu swojej decyzji do tego fragmentu sprawy. I tak wskazano, że efekty czynności wyjaśniających przeprowadzonych w niniejszej sprawie (dokonane w oparciu o analizę danych zawartych w prowadzonym przez ARiMR rejestrze zdarzeń dotyczącym bydła) i sposób ich udokumentowania pozwalały na uznanie, że zwierzęta o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], nie przebywały w siedzibie stada należącej do strony przez wymagany okres 30 dni od dnia złożenia wniosku, tj. od dnia 8 czerwca 2015 r. Zwierzęta zostały bowiem sprzedane w dniu 7 lipca 2015 r. przez stronę do siedziby stada prowadzoną przez firmę T. z siedzibą w D. Datę ww. sprzedaży określono w dokonanym przez ww. firmę zgłoszeniu tej transakcji do ARiMR w dniu 13 lipca 2015r. - na ww. zgłoszeniu widnieją podpisy obu stron transakcji. Ponadto w oparciu o wyniki kontroli wykonanej w gospodarstwie strony w dniu 5 sierpnia 2015 r. i opisanej w protokole nr [...], wskazano, że na dzień jej wykonania, sztuk o nr [...], [...], [...], [...] nie stwierdzono w siedzibie stada strony (miały one zostać przemieszczone dnia 29 lipca 2015 r. do drugiej siedziby stada nr [...] - należącej do A. P.). Organ nadmienił, że siedziba stada nr [...] jest nieaktywna, a na prośbę rolnika z dnia 9 marca 2016 r. została zamknięta przez Biuro Powiatowe ARiMR w D. Z kolei w przypadku zwierząt o nr [...] i nr [...] stwierdzono, że na dzień 15 maja 2015 r. odznaczały się one wiekiem powyżej 24 miesięcy. Potwierdza to raport z czynności kontrolnych z dnia 5 sierpnia 2015 r. oraz zgłoszenia urodzeń tych zwierząt dokonane w dniu 29 kwietnia 2013 r. dotyczące zwierzęcia o nr [...] oraz 22 kwietnia 2013 r. dotyczące zwierzęcia o nr [...]. Z ww. materiału wynika, że zwierzęta te urodziły się odpowiednio 27 kwietnia 2013 r. i 21 kwietnia 2013 r. W ocenie organu odwoławczego powyższe oznaczało, że strona naruszyła przynajmniej jeden z warunków przyznania płatności do bydła oraz, że w tym zakresie stan sprawy jest bezsporny. Naruszenie to dotyczy art. 16 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o płatnościach, zgodnie z którym: płatności związane do zwierząt gatunku bydło domowe są przyznawane rolnikowi w formie: 1) płatności do bydła, jeżeli: posiada samice lub samce tego gatunku: których wiek w dniu 15 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, nie przekracza 24 miesięcy, przez okres 30 dni od dnia złożenia wniosku o przyznanie tej płatności. Organ II instancji stwierdził następnie, że decyzja organu I instancji zawiera wszystkie wymagane elementy. Dotyczy to w szczególności wskazania naruszonych przepisów i okoliczności, których zaistnienie oznaczało naruszenie tych przepisów. Ewentualne omyłki zawarte w treści zaskarżonej decyzji (omyłkowe zdublowanie sztuki nr [...] jako niespełniającej wymogów płatności i nieprawidłowa data przekazania stronie protokołu z kontroli) zostały ocenione jako niewpływające na prawidłowość rozstrzygnięcia zawartego w tej decyzji. Podkreślono, że niewystarczające w przypadku ubiegania się o ww. płatności jest posiadanie bydła spełniającego kryterium wieku na dzień 15 maja 2015 r. ale niezbędne jest także posiadanie go przez okres 30 dni od dnia złożenia wniosku. Różnica między liczbą zwierząt zadeklarowanych do płatności do bydła (11 szt.), a uprawnionych do wsparcia tego rodzaju (0 szt.) wyniosła 11. Zgodnie z art. 31 ust. 2 zd. trzecie i ust. 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. (Dz. Urz. UE L 181 z 20.6.2014 r., str. 48 ze zm.), jeżeli różnica między liczbą zwierząt zgłoszonych, a liczbą zwierząt zatwierdzonych dotyczy ponad 3 zwierząt, a odsetek wyliczany przez podzielenie liczby zwierząt zgłoszonych przez liczbę zwierząt zatwierdzonych, jest większy niż 50%, pomoc jest odmawiana, a na rolnika jest nakładana kara dodatkowa w wys. odpowiadającej różnicy między liczbą zwierząt zgłoszonych i zatwierdzonych, odliczana (w częściach) w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych. W niniejszej sprawie różnica wynosiła między zwierzętami zadeklarowanymi a uprawnionymi ponad 50%. Oznaczało to odmowę ww. płatności i nałożenie sankcji 3-letnich. W niniejszej sprawie organ odwoławczy nie stwierdził zaistnienia sytuacji pozwalającej na odstąpienie od stosowania zmniejszeń płatności będących konsekwencją stwierdzonych okoliczności. Takie odstąpienie byłoby możliwe w oparciu o art. 15 rozporządzenia nr 640/2014, ale strona nie spełniła warunków do tego opisanych w tym przepisie. W szczególności strona nie powiadomiła odpowiednio wcześnie ARiMR (przynajmniej przed ww. kontrolą w siedzibie stada) o możliwych nieprawidłowościach. Nie jest także w stanie wykazać, że nie wyniknęły one z winy strony. Powyższe uchybienia są ewidentne (strona zbyt wcześnie wyzbyła się ze swojej siedziby stada sztuk bydła zadeklarowanych do płatności), a w okolicznościach niniejszej sprawy uznanie tego za niezawinione oznaczałoby nierówne traktowanie strony (zawodowo trudniącej się hodowlą zwierząt gospodarskich) i rolników w podobnych sytuacjach jak strona. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie na ww. decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, A. P. podniósł, że odmowa przyznania płatności do bydła oraz nałożona na niego sankcja spowodowane były tym, iż sprzedał bydło o 1 dzień przed terminem wymaganym przez prawo, co jednakże nie było jego zamierzonym i świadomym działaniem. Skarżący podkreślił, że wynikało to tylko i wyłączenie z oczywistej omyłki przy wyliczaniu terminu wymaganych 30 dni przebywania zwierząt w gospodarstwie. Jak wyjaśnił, liczenie rozpoczął od dnia 8 czerwca 2015 r. tj. od dnia w którym złożył wniosek, włącznie. W efekcie sprzedaży dokonał w dniu 7 lipca 2015 r. Podkreślił, że nie było żadnych przeszkód by dokonać sprzedaży w dniach następnych. Skarżący wyjaśnił, że wszystkie wykazane przez niego sztuki bydła były zarejestrowane w jego siedzibie. Natomiast 4 sztuki przebywały w okresie wypasu w budynkach gospodarskich i na pastwiskach, które należały do matki skarżącego. Zostały tam przewiezione aby wykorzystać okres obfitego porostu traw. Skarżący podkreślił, że odmowa płatności i nałożenie sankcji wieloletniej to dla niego bardzo dotkliwa strata finansowa, tym bardziej krzywdząca, że jej powodem jest ewidentny błąd, a nie zamierzone działanie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zaznaczając jednocześnie, że ponowna analiza sprawy (związana z wniesieniem skargi) wykazała, że w I i II instancji najprawdopodobniej błędnie uznano, że do płatności do bydła nie kwalifikują się sztuki nr [...], [...], [...], [...]. Zwierzęta te przebywały w siedzibie stada skarżącego o nr [...] do dnia 29-07-2015, kiedy to zostały przemieszczone do drugiej siedziby stada strony o nr [...]. Organ wskazał, że ponieważ obie ww. siedziby stada należą do skarżącego, uznanie, iż nie dopełniono okresu przebywania tych zwierząt w gospodarstwie strony budzi wątpliwości. Wynika to z tego, że ani ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z roku 2015, ani uszczegółowienie tej ustawy zawarte w rozporządzeniu z 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu, nie wymagają, aby była to jedna i ta sama siedziba stada. Równocześnie organ wyjaśnił, że mimo ww. wątpliwości, uwzględnienie skargi okazało się niemożliwe, ponieważ jej treść neguje całość rozstrzygnięcia dotyczącego płatności do bydła, a nie tylko część opisaną wyżej jako budzącą wątpliwości. Wojewódzki sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 - dalej jako p.p.s.a.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W kontekście powyższego trzeba zaznaczyć, że każde naruszenie przepisów prawa materialnego, czy procesowego należy oceniać przez pryzmat jego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, iż Sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonego aktu niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze. W ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową sprawę zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Tym samym należało uznać, że skarga jest zasadna i jako taka skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Istota sporu sprowadza się do oceny zasadności odmowy przyznania płatności do bydła w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015 oraz nałożenia dodatkowych kar. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji był art. 16 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. 2015 poz. 1551). Przepis ten stanowi, że płatności związane do zwierząt gatunku bydło domowe są przyznawane rolnikowi w formie: 1) płatności do bydła, jeżeli: a) posiada samice lub samce tego gatunku: – których wiek w dniu 15 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, nie przekracza 24 miesięcy, – przez okres 30 dni od dnia złożenia wniosku o przyznanie tej płatności. By można było mówić o prawidłowym zastosowaniu powołanego przepisu prawa materialnego, konieczne jest wcześniejsze właściwe ustalenie okoliczności faktycznych sprawy. A zatem, czy bydło posiadane przez rolnika spełniało kryterium wieku na dzień 15 maja 2015 r. oraz, czy przebywało w siedzibie stada przez okres 30 dni od dnia złożenia wniosku. W przedmiotowej sprawie wniosek został złożony w dniu 8 czerwca 2015 r. W ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową sprawę ustalenia organów prowadzących postępowanie w zakresie spełnienia przesłanki dotyczącej przebywania części zwierząt w siedzibie stada przez okres 30 dni od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności, nie spełniają wymogów wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., co w konsekwencji zadecydowało o wyeliminowaniu decyzji obu instancji z obrotu prawnego. Przypomnieć należy, że jedną z naczelnych zasad procedury administracyjnej jest wyrażona w art. 7 k.p.a. zasada prawdy materialnej, zgodnie z którą organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada ta znajduje rozwinięcie w dalszych przepisach, między innymi w art. 77 § 1 k.p.a., zgodnie, z którym organ administracji publicznej winien w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzeć cały materiał dowodowy. Zgodnie z art. 80 k.p.a. ocena dowodów powinna być, oparta o wszechstronną analizę całokształtu materiału dowodowego. Zgodnie natomiast z regulacją przepisu art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, jest on bowiem obowiązany ponownie rozpatrzyć sprawę administracyjną. Jak wynika z treści kontrolowanych decyzji u podstaw odmowy przyznania skarżącemu płatności do bydła legły dwie przesłanki. Pierwsza to brak spełnienia przesłanki wieku. Dla porządku stwierdzić należy, że wnioski organu odnośnie wystąpienia tej przesłanki ocenić należy jako prawidłowe i znajdujące potwierdzenie w zgromadzonym materialne dowodowym. Jak bowiem wynika z akt sprawy, sztuki bydła o numerach [...] i [...] na dzień 15 maja 2015 r. odznaczały się wiekiem powyżej 24 miesięcy. Z raportu z czynności kontrolnych z dnia 5 sierpnia 2015 r. (karta oznaczona liczbą 6 akt administracyjnych) wynika, że zwierzęta o wskazanych numerach urodziły się odpowiednio w dniu 21 kwietnia 2013 r. oraz w dniu 27 kwietnia 2013 r., a zgłoszenia ich urodzeń dokonano w pierwszym przypadku w dniu 22 kwietnia 2013 r., a w drugim w dniu 29 kwietnia 2013 r. Wniosek o przyznanie płatności, jak już wskazano, został złożony w dniu 8 czerwca 2015 r. Podobnie jako prawidłowe Sąd ocenił ustalenia dotyczące sprzedaży bydła o numerach o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] przed upływem 30 dni od dnia złożenia wniosku przez stronę, a tym samym brak spełnienia - w odniesieniu do ww. zwierząt - przesłanki przebywania zwierząt w siedzibie stada przez okres 30 dni od dnia złożenia wniosku. Jak wynika z akta sprawy, zwierzęta o ww. numerach zostały sprzedane w dniu 7 lipca 2015 r. do stada prowadzonego przez firmę T. (znajdujące się w aktach sprawy "Zgłoszenie zbiorcze przemieszczenia bydła"). Jako wadliwe Sąd ocenił natomiast postępowanie organów w zakresie stwierdzenia wystąpienia przesłanki przebywania zwierząt w siedzibie stada przez okres 30 dni w odniesieniu do 4 sztuk bydła tj. o numerach: [...], [...], [...], [...]. Otóż organy obu instancji powołując się na wynik kontroli przeprowadzonej w dniu 5 sierpnia 2015 r. i opisanej następnie w protokole nr [...] przez Ś. Oddział Regionalny ARiMR, uznały, że na dzień wykonania tej kontroli zwierzęta o nr [...], [...], [...], [...] (przy czym w decyzji organu I instancji błędnie podano numer jednego ze zwierząt) nie przebywały w siedzibie stada skarżącego. W ww. protokole kontroli podano, że w dniu kontroli, w siedzibie stada nr [...] nie stwierdzono zwierząt. W oparciu o informacje przekazane przez A. P. (matkę skarżącego) ustalono natomiast, że ww. sztuki bydła zostały przemieszczone w dniu 29 lipca 2015 r. do drugiej siedziby stada nr [...], która jak podano, należy do tego samego producenta czyli A. P. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zaznaczono nadto, że siedziba ta (nr [...]), jest nieaktywna i na prośbę rolnika została zamknięta przez Biuro Powiatowe ARiMR w D. Natomiast w nadesłanej odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wyraził wątpliwość, co do słuszności powyższego rozstrzygnięcia, a to z tego względu, że jak podano, siedziba stada do której przemieszczono 4 sztuki bydła należała również do skarżącego. Stwierdzić należy, że już sama rozbieżność stanowiska wyrażonego przez Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w powyższej kwestii jest okolicznością wskazującą na wadliwość ustaleń poczynionych przez organy w toku postępowania. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego wyrażone w odpowiedzi na skargę, że ani ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z roku 2015, ani uszczegółowienie tej ustawy zawarte w rozporządzeniu z 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu, nie wymagają, aby w przypadku przesłanki dotyczącej przebywania zwierząt w siedzibie stada, musiała być to ta sama siedziba stada. Nie budzi wątpliwości Sądu, że analiza treści art. 16 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o płatnościach wskazuje, że kwestią kluczową z punktu widzenia tej regulacji jest, by była to siedziba należąca do tego samego rolnika. W tym miejscu stwierdzić należy, że materiał dowody zgromadzony w przedmiotowej sprawie jest niezwykle skąpy. W oparciu o akta sprawy nie można zweryfikować do kogo należą siedziby stada o numerach nr [...] oraz nr [...], co jest okolicznością zasadniczą z punktu widzenia prawidłowego zastosowania art. 16 ust. 2 pkt 1 lit. a. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podano, że obie siedziby stada należą do A. P., jednakże w druku IRZ-11 "Kontrola kwalifikalności do płatności związanych do zwierząt" na str. 7 w rubryce XVII "Ustalenia końcowe" wskazano, że w lokalizacji Z. (czyli siedzibie stada nr [...]) zarejestrowana jest siedziba A. P. Weryfikacji nie poddają się także twierdzenia organu co do tego, czy siedziby stada są aktywne, czy też nie. Stwierdzenie organu, że siedziba stada nr [...] jest zamknięta, powinna zostać poparta stosowną dokumentacją załączoną do akt sprawy. Powyższe braki prowadzą do wniosku, że organ przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie zgromadził całego koniecznego do rozpatrzenia sprawy materiału dowodowego Wskazać należy, że zgodnie z art. 31 ust. 2 zd. trzecie i ust. 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014 r.), jeżeli różnica między liczbą zwierząt zgłoszonych, a liczbą zwierząt zatwierdzonych dotyczy ponad 3 zwierząt, a odsetek wyliczany przez podzielenie liczby zwierząt zgłoszonych przez liczbę zwierząt zatwierdzonych, jest większy niż 50%, pomoc jest odmawiana, a na rolnika jest nakładana kara dodatkowa w wysokości odpowiadającej różnicy między liczbą zwierząt zgłoszonych i zatwierdzonych, odliczana (w częściach) w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych. Mając na uwadze powyższą regulację stwierdzić należy, że prawidłowe ustalenie ilości sztuk bydła które przebywało w siedzibie stada (należącej do tego samego rolnika) ma szczególnie istotne znaczenie, bowiem jest decydujące dla ewentualnej odmowy lub przyznania płatności oraz wysokości nałożonej sankcji (chodzi o różnicę między ilością zwierząt zadeklarowanych, a uprawnionych). W ocenie Sądu organy obu instancji nie podjęły wszelkich niezbędnych działań do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, a tym samym nie wyjaśniły sprawy w sposób wystarczający do dokonania rozstrzygnięcia, czym naruszył art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. Rozpoznając sprawę ponownie organy obu instancji zobligowane będą do jednoznacznego ustalenia ile sztuk bydła i o jakich numerach przebywało w siedzibie stada, przy czym przez siedzibę stada rozumieć należy nie tą samą siedzibę, lecz siedzibę należącą o tego samego rolnika. Organy jednoznacznie ustalą także, czy siedziby te były aktywne i przedstawią stosowną dokumentację potwierdzającą do kogo należą. Dopiero zebranie pełnego materiału dowodowego pozwoli na jego ocenę zgodną z regułami art. 77 § 1 i 80 k.p.a. i ustalenie stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. Podkreślić przy tym należy, że istniejące w sprawie wątpliwości na które wskazał powyżej Sąd powinny zostać przy ponownym rozpoznaniu sprawy zbadane, rozstrzygnięte i przedstawione w uzasadnieniu decyzji zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. Powołany przepis stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu, że sprzedaż bydła o 1 dzień przed przewidzianym prawem terminem była wynikiem pomyłki skarżącego w obliczaniu 30-dniowego terminu, stwierdzić należy, że Sąd rozumie, iż powyższe było wynikiem przyjęcia błędnej daty rozpoczęcia biegu terminu tj. od dnia złożenia wniosku, zamiast od dnia następnego, niemniej jednak okoliczność ta nie może zostać uwzględniona na korzyść skarżącego. Regulacje ustawy o płatnościach nie przewidują i nie dają organom prowadzącym postępowanie możliwości oceniania okoliczności, przyczyn, które wpłynęły na uchybienie terminu i ewentualnego miarkowania rozstrzygnięcia w zależności od stopnia zawinienia skarżącego. Nadto w sprawnie nie doszło do sytuacji pozwalającej na odstąpienie od zmniejszenia płatności będących konsekwencją stwierdzonych okoliczności. Takie odstąpienie byłoby możliwe w oparciu o art. 15 rozporządzenia nr 640/2014. Przepis ten stanowi, że kar administracyjnych przewidzianych w niniejszym rozdziale nie stosuje się w odniesieniu do części wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność, co do których beneficjent poinformował właściwy organ na piśmie, że wniosek o przyznanie pomocy lub wniosek o płatność jest nieprawidłowy lub stał się niepoprawny od czasu jego złożenia, chyba że właściwy organ powiadomił wcześniej beneficjenta o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu lub o jakichkolwiek niezgodnościach we wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność (ust.1). Podane przez beneficjenta informacje, o których mowa w ust. 1, powodują dostosowanie wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność do faktycznej sytuacji (ust. 2). Okoliczności przedmiotowej sprawy wskazują, że skarżący nie powiadomił odpowiednio wcześniej ARiMR o możliwych nieprawidłowościach. Niemniej jednak z uwagi na stwierdzone uchybienia w zakresie wyjaśnienia stanu faktycznego, sprawa niniejsza będzie przedmiotem ponownego rozpoznania, a organy prowadzące postępowanie, jak już wskazano, zobligowane będą do wnikliwego jej zbadania, zgodnie z uwagami Sądu przedstawionymi powyżej. Z powyższych względów, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił decyzje organów obu instancji. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło