I SA/Kr 1220/08
PostanowienieWSA w Krakowie2009-10-12
Skład orzekający: Sędzia WSA Urszula Zięba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o uzupełnienie wyroku w zakresie przyznania kosztów zastępstwa procesowego przez pełnomocnika z urzędu jest dopuszczalny i zasadny, gdy wyrok oddalił skargę, a wynagrodzenie pełnomocnika pokrywa Skarb Państwa?Ratio decidendi
Wniosek o uzupełnienie wyroku w zakresie przyznania kosztów zastępstwa procesowego przez pełnomocnika z urzędu jest niedopuszczalny i bezzasadny, gdy wyrok oddalił skargę, ponieważ sąd nie jest zobowiązany do orzekania o kosztach w takim przypadku. Wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu pokrywa Skarb Państwa na podstawie odrębnych przepisów, a nie w ramach kosztów postępowania zasądzanych od strony.Stan faktyczny
Skarżący D. B. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie odmowy odroczenia zapłaty zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 23 września 2009 r. oddalił skargę, jednak w nagłówku błędnie wskazano sygnaturę akt. Następnie pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o uzupełnienie wyroku o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego oraz skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił: I. oddalić wniosek o uzupełnienie wyroku w przedmiocie przyznania kosztów zastępstwa procesowego; II. oddalić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku; III. sprostować oczywistą omyłkę pisarską w sygnaturze wyroku z dnia 23 września 2009 r. w ten sposób, że w miejsce "I SA/Kr 1120/08" wpisać "I SA/Kr 1220/08".Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 12 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 czerwca 2008r. nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia zapłaty zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym postanawia: I. oddalić wniosek o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 września 2009r. (sprostowano datę) poprzez orzeczenie o przyznaniu kosztów zastępstwa procesowego, II. oddalić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 września 2009 r.(sprostowano datę) III. sprostować oczywistą omyłkę w sygnaturze wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 września 2009r. (sprostowano datę) w ten sposób, że w miejsce "I SA/Kr 1120/08" wpisać "I SA/Kr 1220/08",
W wyroku z dnia [...] września 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł o oddaleniu skargi D. B. − korzystającego z pomocy prawnej profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego, ustanowionego dlań przez Sąd zgodnie ze złożonym wnioskiem − na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 czerwca 2008r. nr [...] w przedmiocie odroczenia zapłaty zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym.
W nagłówku wyroku na skutek oczywistej omyłki pisarskiej wskazano sygnaturę akt "I SA/Kr 1120/08" zamiast "I SA/Kr 1220".
W dniu [...] września 2009 r. pełnomocnik skarżącego skierował do Sądu wniosek o uzupełnienie przedmiotowego wyroku poprzez orzeczenie o przyznaniu kosztów zastępstwa procesowego dla pełnomocnika z urzędu, według norm przepisanych tj. Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu /Dz. U. nr 163 poz. 1349 ze zm./.
W dniu [...] października 2009 r. skarżący osobiście wniósł do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wskazanego wyżej wyroku. W uzasadnieniu podał, że jego pełnomocnik tuż po posiedzeniu na którym wydano wyrok sporządził dla niego odpowiedni wniosek i nadał go do skarżącego w przesyłce poleconej, którą skarżącemu doręczono dopiero w dniu [...] października 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie zaznaczyć należy, iż stosownie do treści art. 156 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.), Sąd może z urzędu sprostować w wyroku niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe lub inne oczywiste omyłki. Skoro więc w niniejszej sprawie doszło do wskazania w wyroku z dnia [...] września 2009r. oczywiście błędnej sygnatury akt sprawy należało orzec o usunięciu powyższej omyłki pisarskiej w trybie powołanego przepisu.
Rozstrzygając natomiast wniosek o uzupełnienie wyroku w zakresie orzeczenia o kosztach postępowania wskazać należy, że stosownie do treści art. 157 § 1 p.p.s.a. strona może złożyć wniosek o uzupełnienie wyroku jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które powinien zamieścić z urzędu. Uzupełnienie wyroku w przedmiocie zwrotu kosztów następuje więc w tych wypadkach, w których sąd nie orzekł o kosztach, mimo że obligował go do tego art. 209 p.p.s.a. Przepis ten nakazuje sądowi rozstrzygnięcie w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu o którym mowa w art. 201, 203 i 204 p.p.s.a. wniosku strony w przedmiocie zwrotu kosztów.
Orzekając o dopuszczalności i zasadności złożonego przez wyznaczonego dla skarżącego pełnomocnika z urzędu, wniosku o uzupełnienie wyroku stwierdzić należy, iż był on niedopuszczalny ponieważ nie został złożony przez stronę i nie dotyczył zwrotu kosztów należnych stronie a nadto był bezzasadny gdyż orzekając o oddaleniu skargi sąd nie był zobligowany do zamieszczenia w wyroku orzeczenia o kosztach postępowania, a takie rozstrzygnięcie byłoby wręcz niedopuszczalne, bo pozbawione jakichkolwiek podstaw prawnych.
Składając wniosek o uzupełnienie wyroku pełnomocnik skarżącego nie dostrzegł także, iż w postępowaniu przed sądem administracyjnym pojęcie kosztów postępowania nie jest tożsame z wynagrodzeniem za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. Art. 221 p.p.s.a. przewiduje tymczasem, iż koszty sądowe obejmują opłaty sądowe /wpis i opłata kancelaryjna/ oraz wydatki /w szczególności; należności tłumaczy, kuratorów, diety i koszty podróży należne w związku z dokonywaniem czynności przez sąd poza jego siedzibą/. Inną kategorią jest jednakże wynagrodzenia adwokata czy radcy prawnego za czynności związane z udzieloną pomocą prawną. Za jego wynagrodzenie nie ponoszą bowiem odpowiedzialności strony postępowania lecz z mocy art. 242 p.p.s.a. Skarb Państwa, przejmujący na siebie obowiązek pokrycia wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, bez względu na wynik postępowania sądowego.
Wynagrodzenie pełnomocnika ustanowionego z urzędu nie jest więc przed sądem I instancji obejmowane wnioskiem strony skarżącej o zwrot kosztów postępowania natomiast winno być przedmiotem odrębnego wniosku tegoż pełnomocnika skierowanego do sądu, który przyznał stronie prawo pomocy. Wniosek ten winien być sformułowany w oparciu o treść art. 250 p.p.s.a. i rozpoznany w trybie określonym w art. 258 § 2 ust 8 i 259 cytowanej ustawy, przy zastosowaniu wskazanych niżej przepisów.
Zgodnie § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.) koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych oraz niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien − stosownie do treści § 16 rozporządzenia − zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
Z powyższych regulacji wynika więc, że wyznaczony dla strony pełnomocnik z urzędu w celu uzyskania od Skarbu Państwa kosztów udzielonej przez niego pomocy prawnej winien przede wszystkim złożyć w tym przedmiocie wniosek zawierający wskazanie wysokości żądanych kosztów /lub wniosek o zasądzenie kosztów według norm przepisanych/, zestawienie poniesionych wydatków wraz z udokumentowaniem faktu ich poniesienia oraz oświadczenie, że koszty te nie zostały zapłacone w całości lub w części.
W rozpoznawanej sprawie wniosek taki nie został złożony a nadto do chwili zamknięcia rozprawy wniosek taki nie został w ogóle sformułowany.
Z powyższych względów nie istniały przesłanki do orzeczenia w tym względzie w wyroku z dnia [...] września 2009r., jak też orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania, w sytuacji gdy zapadł wyrok oddalający skargę.
Rozstrzygnięcie powyższe nie zamyka natomiast pełnomocnikowi skarżącego drogi do uzyskania należnego od Skarbu Państwa wynagrodzenia, co nastąpić może po złożeniu prawidłowo sformułowanego, zgodnego z przytoczonymi przepisami, wniosku.
Odnosząc się następnie do złożonego osobiście przez skarżącego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku zauważyć należy, iż zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.), czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna.
Przepis art. 86 § 1 zd. 1 p.p.s.a. stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Stosownie do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.
Mając na uwadze przywołane przepisy Sąd doszedł do przekonania, że wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu, wyjaśnienia zawarte w uzasadnieniu wniosku są całkowicie niezrozumiałe. W gruncie rzeczy nie wiadomo bowiem dlaczego pełnomocnik skarżącego będąc do tego umocowanym nie skierował sam do Sądu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, a ograniczył się do przygotowania samej jego treści przesyłając skarżącemu taki wzorzec do podpisu. Ustalając taki sposób postępowania pełnomocnik i jego mocodawca winni byli wziąć pod uwagę możliwość napotkania nieprzewidzianych trudności. Decydując się na tego typu zbędne zabiegi narazili się na niebezpieczeństwo uchybienia terminowi. W tych okolicznościach sprawy brak jest zatem podstaw do przyjęcia braku winy w uchybieniu terminu i w konsekwencji do przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na zasadzie cytowanych wyżej przepisów orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło