I SA/Kr 1227/11

WyrokWSA w Krakowie2011-10-11

Skład orzekający: Piotr Głowacki, Ewa Michna, Jarosław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący uprawdopodobnił brak swojej winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania oraz czy istniały przesłanki do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie wykazał braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania, gdyż nie podjął należytych działań, aby zabezpieczyć odbiór korespondencji w czasie swojej nieobecności. Długotrwały wyjazd nie stanowi sam w sobie przeszkody usprawiedliwiającej uchybienie terminu, zwłaszcza gdy skarżący miał wiedzę o toczącym się postępowaniu i możliwość zorganizowania odbioru korespondencji przez osoby trzecie. W konsekwencji odmowa przywrócenia terminu była zasadna, a stwierdzenie uchybienia terminu prawidłowe.
Stan faktyczny
Skarżący A.P. nie odebrał decyzji organu I instancji doręczonych w trybie zastępczym 5 stycznia 2011 r., co skutkowało stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołań. Skarżący przebywał poza miejscem zamieszkania przez ponad trzy tygodnie w okresie świąteczno-noworocznym i nie odebrał przesyłki pocztowej. Po powrocie zwrócił się o uwierzytelnione kopie decyzji i złożył odwołania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Organ odmówił przywrócenia terminu, wskazując na brak uprawdopodobnienia braku winy i niedochowanie nieprzywracalnego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/Kr 1227/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 października 2011 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki (spr.), Sędzia: WSA Ewa Michna, Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski, Protokolant: Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2011 r., sprawy ze skarg A.P., na postanowienia Dyrektora Izby Celnej, z dnia 9 maja 2011 r. Nr [...], [...], w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołań i Nr [...], [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołań - skargi oddala - Postanowieniami z dnia 9 maja 2011 r. nr [...], [...], [...]i [...]Dyrektor Izby Skarbowej, stwierdził uchybienie przez A. P. terminu do wniesienia odwołań od decyzji wydanych przez Naczelnika Urzędu Celnego z 20 grudnia 2010 r., nr [...] i nr [...]oraz odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od powyższych decyzji. Uzasadniając rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu organ przyjął, że wskazane decyzje organu I instancji, zostały doręczone w sposób zastępczy, tj. w trybie przewidzianym przepisem art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej, w dniu 5 stycznia 2011r. Odwołania natomiast zostały złożone dopiero 1 marca 2011r. (dowód: stempel pocztowy z datą nadania). U podstaw rozstrzygnięć w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu leżało ustalenie przez Dyrektora Izby Skarbowej, że z powodu niemożności doręczenia decyzji I instancji, w dniu 22 grudnia 2010r. wystawiono awizo, a przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni w placówce pocztowej celem jej odbioru. Powtórne awizo wystawiono 29 grudnia 2010 r. Ponieważ w stosownym terminie adresat nie odebrał korespondencji, pozostawiono ją w aktach sprawy uznając, iż w dniu 5 stycznia 2011 r. nastąpiło doręczenie zastępcze ww. decyzji w trybie art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej. Następnie pismem z 25 lutego 2011r. skarżący zwrócił się do Naczelnika Urzędu Celnego o wydanie uwierzytelnionych kopii decyzji, podnosząc, iż jej nieodebranie spowodowane było koniecznością wyjazdu, natomiast po powrocie urząd pocztowy nie dysponował już przesyłką (została odesłana). Tego samego dnia skarżący odebrał uwierzytelnione kserokopie decyzji. Pismem z 28 lutego 2011 r. (wpływ 2 marca 2011r.) pełnomocnik skarżącego wniósł odwołania od decyzji, zwracając się równocześnie o przywrócenie terminu do ich złożenia. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, iż o wydanych decyzjach oraz o fakcie ich doręczenia w trybie zastępczym skarżący dowiedział się w dniu 25 lutego 2011 r., kiedy pracownik Izby Celnej, po uprzednim telefonicznym zawiadomieniu, wręczył mu tytuły wykonawcze oraz kserokopie decyzji. W trzeciej dekadzie grudnia 2010 r. oraz w styczniu 2011 r. przez okres ponad trzech tygodni skarżący miał przebywać poza miejscem zamieszkania, a po powrocie nie było dla niego żadnej przesyłki listowej. Nie oczekiwał żadnej korespondencji z Urzędu Celnego jak również nie unikał jej odebrania co potwierdza ww. doręczenie tytułów wykonawczych. Zaskarżone decyzje nie zostały odebrane z przyczyn od niego niezależnych (nie wiedział o takiej przesyłce). Dokonując oceny prawnej w świetle art. 162 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, organ wskazał, że A. P. w żaden sposób nie uprawdopodobnił, iż przebywał poza miejscem zamieszkania akurat w okresie, kiedy miała miejsce próba doręczenia korespondencji zawierającej decyzje oraz upływał termin do wniesienia odwołania, a co ważniejsze, iż okoliczność ta miała jakikolwiek wpływ na niemożność odebrania tej decyzji i złożenie odwołania w stosownym terminie. Organ podał przy tym, że z akt sprawy wynika, iż cała wcześniejsza korespondencja w przedmiotowej sprawie, kierowana na adres zamieszkania skarżącego była odbierana pod tym adresem przez inne osoby. Postanowienie o wszczęciu postępowania z 19.10.2010 r. odebrała teściowa skarżącego, postanowienie o włączeniu dokumentów z 8.11.2010 r. odebrała zaś jego żona, wezwanie z 25.11.2010 r. odebrała znowu teściowa, postanowienie wyznaczające siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego z 3.12.2010 r. odebrał ojciec skarżącego. W ocenie organu nie ulega wątpliwości, iż korespondencja ta była przekazywana skarżącemu o czym świadczy choćby stawiennictwo w urzędzie celnym na wezwanie z 25.11.2010r. Nie sposób przyjąć za wiarygodne, iż skarżący nie oczekiwał na żadną korespondencję, skoro posiadał wiedzę o toczącym się postępowaniu podatkowym. W ramach tego postępowania otrzymał postanowienie z 3.12.2010 r. (wyznaczające siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego), bezpośrednio poprzedzające wydanie decyzji. Ponadto Dyrektor Izby Celnej wskazał, że dla przywrócenia terminu konieczne jest również dochowanie terminu (nieprzywracalnego) do złożenia wniosku o przywrócenie terminu (7 dni od ustania przeszkody). Przyjmując nawet, że skarżący faktycznie przebywał poza miejscem zamieszkania we wskazanym okresie i równocześnie w tym czasie żaden z domowników nie był w stanie odebrać korespondencji, to przyczyna ta ustała w momencie powrotu, który według zapewnień skarżącego, nastąpił jeszcze w styczniu 2011 r. Dysponował wtedy dwoma awizami, a tym samym wiedzą o korespondencji i jeśli nawet urząd pocztowy nie dysponował już tą przesyłką, nic nie stało na przeszkodzie, aby odebrać ją osobiście w urzędzie celnym. W konsekwencji nie ma również podstaw do przyjęcia, iż w niniejszej sprawie dochowany został nieprzywracalny termin 7 dni od ustania przyczyny do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W związku z tym organ stwierdził, iż skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołań, jak również nie uwiarygodnił własnej, należytej staranności, a także faktu, że przeszkoda do wniesienia odwołań była od niego niezależna i nie dała się usunąć żadnymi dostępnymi środkami oraz istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Skargi na powyższe postanowienia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł A. P., zarzucając naruszenie: - art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej polegające na niesłusznym uznaniu, iż A. P. ponosi winę za uchybienie terminowi do złożenia odwołania od decyzji, bowiem winien wiedzieć, iż toczy się postępowanie w jego sprawie, podczas gdy postępowanie toczy się przez dłuższy czas i nie oznacza ono, iż A. P. ma zrezygnować w tym czasie z wszelkiej aktywności życiowej polegającej chociażby na przebywanie poza miejscem zamieszkania w okresie świąteczno noworocznym, - art. 162 § 1 Ordynacji Podatkowej polegające na niesłusznym uznaniu, iż A. P. nie dochował nieprzywracalnego 7 dniowego terminu (od ustania przyczyny uchybienia terminowi) do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, bowiem mógł uzyskać w urzędzie pocztowym informacje o tym od kogo była przesyłka, którą poczta już nie dysponowała, podczas gdy po zwróceniu przesyłki nadawcy urząd pocztowy nie dysponuje danymi nadawcy, po których adresat przesyłki mógłby uzyskać wiedzę o nadawcy. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych postanowień. W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o ich oddalenie i podtrzymał stanowisko prezentowane w zaskarżonych postanowieniach. Postanowieniem z dnia 11 października 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie połączył sprawy dotyczące zaskarżonych postanowień - sygn. akt od I SA/Kr 1227/11 do I SA/Kr 1230/11, w celu prowadzenia ich i rozstrzygnięcia pod wspólną sygn. I SA/Kr 1227/11. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi, sąd, w myśl art. 151 p.p.s.a., skargę oddala. Skargi są niezasadne i podlegają oddaleniu. W ocenie Sądu skarżony organ prawidłowo ocenił, że okoliczności podnoszone we wniosku o przywrócenie terminu nie stanowią przesłanki ekskulpacyjnej w zakresie uchybienia terminu. Konsekwencją zaś odmowy przywrócenia terminu było zasadne stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołań. W art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej wprowadzono warunek braku zawinienia w uchybieniu terminowi, jako konieczną przesłankę do ewentualnego przywrócenia terminu. Spełnienie tego warunku należy oceniać w kategoriach zachowania przez zainteresowanego reguł starannego działania. Przy tym osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna, istniała cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu i jednocześnie uniemożliwiła jej działanie, nawet przy dołożeniu największego wysiłku możliwego w danych okolicznościach (por. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2011r. I FSK 2000/09 opubl. LEX nr 785329). Przedstawione przez skarżącego okoliczności sprowadzające się do wskazywania na ponad 30-dniowy wyjazd z miejsca zamieszkania i nie odbieranie korespondencji, nie mogą stanowić wystarczającego usprawiedliwienia w kontekście realizacji rzeczonego warunku z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej. Sam fakt długotrwałego wyjazdu nie może być uznany za przeszkodę niezależną i uniemożliwiającą należyte zabezpieczenie się przez skarżącego przed możliwymi skutkami planowanej nieobecności np. poprzez zapewnienie możliwości odbierania korespondencji przez upoważnioną osobę, która informowałaby o jej treści. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, kiedy wobec skarżącego prowadzone jest postępowanie podatkowe, o czym ma on wiedzę, gdyż jeszcze zaledwie na kilkanaście dni przed wskazywanym wyjazdem otrzymał ( w dniu 3 grudnia 2010r. ) postanowienie wyznaczające siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. W tym kontekście zupełnie chybione są zarzuty skarżącego, dotyczące konieczności rezygnacji z aktywności w zakresie prowadzonego postępowania i wyjazdu, jako jedynych przyczyn uchybienia terminu. Skarżący miał bowiem, zakładając jego elementarną choćby staranność w prowadzeniu własnych spraw pełną możliwości uniknięcia negatywnych w tym zakresie skutków , zwłaszcza , że wszelkie okoliczności wskazywały na finalizowanie postępowania podatkowego , a w związku z tym na rychłe doręczenie podatnikowi decyzji wydanych przez Naczelnika Urzędu Celnego. Tym bardziej negatywnie w świetle wymogu braku jakiegokolwiek , a zatem choćby najmniejszego nawet stopnia winy ocenić należy zaniechanie podjęcia przez skarżącego jakichkolwiek działań ukierunkowanych na ustalenie treści awizowanej przesyłki w Izbie Celnej , skoro z tego organu winien się jej spodziewać. Mając powyższe na uwadze, Sąd skargi oddalił, za podstawę przyjmując art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło