I SA/Kr 1260/10
PostanowienieWSA w Krakowie2010-12-17
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony adwokat z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym ze względu na brak możliwości poniesienia kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca, który wykazał, iż jego dochody są niewystarczające do pokrycia kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika bez uszczerbku dla podstawowych potrzeb życiowych, ma prawo do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym ma na celu zapewnienie dostępu do wymiaru sprawiedliwości osobom znajdującym się w trudnej sytuacji finansowej.Stan faktyczny
M. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT za listopad 2004 roku. Wnioskodawca mieszka z matką, jest zatrudniony na 3/4 etatu z wynagrodzeniem brutto 1500 zł miesięcznie, po potrąceniu alimentów na syna pozostaje mu 584 zł na utrzymanie. Nie posiada nieruchomości ani wartościowych przedmiotów, a zgromadzone środki finansowe są zablokowane w postępowaniu egzekucyjnym.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niej adwokata wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 31.05.2010r. , nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2004r. postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla M. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 31.05.2010r. , Nr[...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2004r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów M.S. mieszka ze swoją matką K. S. w mieszkaniu , które jest jej własnością . W październiku 2010r. Sąd Okręgowy[...], XI Wydział Cywilny Rodzinny orzekł separację małżeństwa zawartego pomiędzy M. S. a M. S. i zasądził od niego na rzecz syna H. S. alimenty w kwocie po 400 zł. miesięcznie.
Wnioskodawca jest zatrudniony na ¾ etatu z wynagrodzeniem 1500 zł. , brutto , miesięcznie. W 2009r. z tego tytułu uzyskał on 17 525 ,20 zł. dochodu. Obecnie po potrąceniu przez organ egzekucyjny i zapłaceniu alimentów stronie skarżącej z pensji zostaje na utrzymanie kwota 584 zł.
M. S. nie posiada nieruchomości ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. W B. S.A. ma zgromadzoną sumę 728,71 euro . Środki te są jednak zablokowane w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Obecna sytuacja M. S. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez niego kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika. Ma on bowiem do dyspozycji tylko kwotę 584 zł. miesięcznie. Trzeba natomiast podkreślić , iż zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych. W sprawach o sygn. akt I SA/Kr 1254-60/10 łączna suma wpisów od skarg wynosi 4417 zł. co stanowi kwotę wielokrotnie przekraczającą rzeczywisty dochód strony skarżącej a tym samym i jej możliwości płatnicze. Stąd też konieczność uiszczenia zarówno tej kwoty jak i tym bardziej kosztów wynagrodzenia adwokata wraz z tą sumą zagroziłaby realizacji podstawowych potrzeb życiowych wnioskodawcy.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§2, art. 246§1 pkt. 1) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło