I SA/Kr 1271/07
WyrokWSA w Krakowie2008-04-22
Skład orzekający: Maria Zawadzka, Beata Cieloch, Maja Chodacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły wstrzymania wykonania decyzji podatkowych, mimo przedstawienia przez stronę dokumentacji wskazującej na istnienie przesłanek ważnego interesu strony, a także czy prawidłowo oceniły ten interes?Ratio decidendi
Organy podatkowe nie zbadały w sposób należyty przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji podatkowych, ograniczając się jedynie do analizy dochodów spółki i pomijając istniejące obciążenia finansowe. W przypadku wystąpienia przesłanek ważnego interesu strony lub interesu publicznego, organy podatkowe są zobligowane do wstrzymania wykonania decyzji, a nie mogą działać w ramach uznania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący E. K. i Z. K. domagali się wstrzymania wykonania decyzji określających wysokość zobowiązania podatkowego oraz odsetek za zwłokę. Organy podatkowe odmówiły wstrzymania, uznając, że przedsiębiorstwo skarżących jest rozwijające się i przynoszące zyski, co wyklucza obawę utraty płynności finansowej. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym błędną wykładnię art. 224 § 2 oraz wybiórczą analizę stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonych postanowień Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzających je postanowień organów I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 1271/07 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 kwietnia 2008r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maria Zawadzka (spr.), Sędzia: WSA Beata Cieloch, Asesor: WSA Maja Chodacka, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2008r., sprawy ze skarg E. K. i Z. K., na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji, I. uchyla zaskarżone postanowienia oraz poprzedzające je postanowienia organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących koszty postępowania w kwocie 1 420 zł (jeden tysiąc czterysta dwadzieścia złotych 00/100).
Postanowieniami z dnia [...], Nr [...] i Nr [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił skarżącym E. K. i Z. K., wstrzymania wykonania decyzji z dnia [...], określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2002 r. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz określającej wysokość odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2002 r.
Następnie postanowieniami z dnia [...] , Nr [...] i Nr [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego, odmówił skarżącym wstrzymania wykonania decyzji z dnia [...], określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2003 r. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz określającej wysokość odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2003 r.
W uzasadnieniu powyższych postanowień organ podatkowy wskazał, że skarżący będący wspólnikami spółki jawnej "M", złożyli wniosek o wstrzymanie wykonania w/w decyzji, powołując się na ważny interes strony i ważny interes podatnika. Rozpatrując wniosek, organ podatkowy ustalił, że dochód przypadający na wspólnika za 2005 r. wyniósł 7 983 zł, za 2006 r. 743 169, 66 zł, a dochód brutto spółki za miesiące od stycznia do maja 2007r. wyniósł 400 739, 66 zł. Dane te, zdaniem organu podatkowego, wskazują, że przedsiębiorstwo skarżących "M" jest przedsiębiorstwem rozwijającym się, przynoszącym zyski i inwestującym w nowe technologie. Zatem, w ocenie organu nie zachodzi obawa utraty płynności finansowej firmy oraz likwidacji miejsc pracy.
Na powyższe postanowienia skarżący wnieśli zażalenia, w których domagali się uchylenia zaskarżonych postanowień i orzeczenia co do istoty sprawy, zarzucając naruszenie art. 224 § 2 , art. 122, art. 187 § 1, art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 239, art. 210 § 4w zw. z art. 239, art. 120, art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8 poz. 60 ze zm.).
Nadto Skarżący zarzucili błędną wykładnię art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że nawet w razie spełnienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji organ podatkowy może odmówić jej wstrzymania, a także wybiórczą analizę stanu faktycznego i naruszenie zasady prawdy obiektywnej.
Postanowieniami z dnia [...] Nr [...], Nr [...], Nr [...] oraz Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienia organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Skarbowej nie znalazł przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji oraz stwierdził, że nie zostały naruszone powołane w zażaleniu przepisy.
W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skarżący domagali się uchylenia zaskarżonych postanowień oraz poprzedzających ich postanowień organów pierwszej instancji. Zaskarżonym postanowieniom skarżący zarzucili naruszenie: art. 224 § 2 , art. 122, art. 187 § 1, art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 239, art. 210 § 4w zw. z art. 239, art. 120, art. 121 § 1 oraz art. 127 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa.
Nadto, Skarżący podtrzymali całość zarzutów zawartych w zażaleniu, dodając, że organ podatkowy drugiej instancji w ogóle nie zbadał, czy zostały spełnione przesłanki z art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej. Przede wszystkim organ nie dokonał analizy przestawionych przez skarżących danych i informacji. Zdaniem skarżących organ odwoławczy powtórzył za organem pierwszej instancji dane dotyczące dochodu firmy skarżących, pomijając przy tym całkowicie dane dotyczące obciążeń przedsiębiorstwa.
W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi. Organ podatkowy w pełni podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonych postanowień.
Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygnaturach od I SA/Kr 1271/07 do I SA/Kr 1274/07 i prowadzić je pod wspólną sygnaturą I SA/Kr 1271/07.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Skargi są zasadne i zasługują na uwzględnienie.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była kwestia zasadności odmowy wstrzymania wykonania decyzji, przy czym główny zarzut skarżących sprowadzał do braku należytego zbadania okoliczności wskazujących za istnienie przesłanek do zastosowania instytucji wstrzymania wykonania decyzji.
Rozstrzygnięcie zawisłego sporu, wymaga w pierwszej kolejności analizy treści art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej, który był podstawą sformułowanego przez skarżących żądania, a stanowiącego, że organ podatkowy, z urzędu lub na wniosek strony, wstrzymuje w drodze postanowienia wykonanie decyzji w całości lub w części, w przypadku uzasadnionym ważnym interesem strony lub interesem publicznym. Podkreślić należy, iż z dniem 1 września 2005 roku, zgodnie z art. 1 pkt 81 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 roku o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 143, poz. 1199 ze zm.) brzmienie przepisu art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej uległo zmianie. Ustawodawca zrezygnował w powyższej normie z określenia wskazującego na to, iż organ podatkowy "może (...) wstrzymać wykonanie decyzji w całości lub w części". Zmiana brzmienia ww. przepisu spowodowała, iż organy podatkowe zostały pozbawione uprawnienia do orzekania w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji w ramach "uznania administracyjnego" - konstrukcji prawnej pozwalającej organowi administracji publicznej na wybór konsekwencji prawnych powstałej sytuacji, do której odnosi się hipoteza normy prawnej. Zatem, w stanie prawnym obowiązującym po 1 września 2005 r. organy podatkowe w przypadku wystąpienia przesłanek uzasadnionego ważnego interesu strony lub interesu publicznego są zobligowane do wstrzymania wykonania decyzji w całości lub w części.
Ze względu na brak definicji "uzasadnionego ważnego interesu strony" i "interesu publicznego" pojęcia te należy przyjmować w znaczeniu potocznym lub w znaczeniu, jakie mu nadaje piśmiennictwo oraz orzecznictwo. Za ważny interes strony należy pojmować m.in. obawę utraty pracy przez podatnika, także przez jego pracowników, jak również prawdopodobieństwo zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej w wyniku utraty płynności finansowej, możliwość utraty źródła utrzymania podatnika i jego rodziny, niebezpieczeństwo utraty rynku, konkurencyjności, prawdopodobieństwo wyrządzenia znacznej szkody podatnikowi oraz inne okoliczności mogące mieścić się w pojęciu uzasadnionego ważnego interesu strony - wyrok z 12.02.2007r. sygn. akt I SA/Wa 3879/06 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Celem wykazania istnienia przesłanek do wstrzymania wykonania przedmiotowych decyzji, skarżący przedłożyli w toku postępowania, liczną dokumentację świadczącą o sytuacji materialnej prowadzonego przez nich przedsiębiorstwa "M" Sp.j., na którą składały się zarówno dokumenty wskazujące dochód firmy jak i dokumenty świadczące i istniejących obciążeniach, takie jak umowy kredytu, czy leasingu. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 122 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy jest zobowiązany do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Wbrew temu, w niniejszej sprawie organy podatkowe, wydając zaskarżone postanowienia nie zbadały w sposób należyty, czy zachodzą przesłanki wymienione w art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu zaskarżonych postanowień, organy podatkowe powołały się jedynie na okoliczność, że z zeznań podatkowych wynika, iż dochód spółki skarżących, przypadający na wspólnika za 2005 r. wyniósł 7 983 zł, za 2006 r. 743 169, 66 zł, a dochód brutto spółki za miesiące od stycznia do maja 2007 r. wyniósł 400 739, 66 zł. Organy podatkowy nie ustosunkowały się do materiału dowodowego dotyczącego istniejących obciążeń finansowych skarżących, w szczególności nie uwzględniły faktu uregulowania przez Spółkę w styczniu i lutym 2007 roku zobowiązań w podatku VAT na łączną kwotę 1.100.000 zł, a także nie odniosły się do twierdzeń skarżących, że dochód osiągnięty w 2006 r., wynika z realizacji jednostkowego zlecenia, co zdaniem skarżących miało charakter jednorazowy. Zatem stwierdzenie organu podatkowego, że brak wstrzymania wykonania przedmiotowych decyzji nie wpływie na utratę płynności finansowej spółki skarżących, nie było poprzedzone kompleksową analizą zebranego w sprawie materiału dowodowego. Zaś brak kompleksowego zbadania zebranego w sprawie materiału dowodowego uniemożliwiło rzetelne ustalenie faktycznej sytuacji majątkowej skarżących, a przez to uniemożliwiło należyte ustalenie przesłanek zastosowania instytucji wstrzymania wykonania decyzji.
Rozpoznając i rozstrzygając łącznie sprawy skarg na w/w. zaskarżone decyzje, Sąd działał w trybie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), który to przepis stanowi, że Sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. W przedmiotowym postępowaniu we wszystkich zaskarżonych decyzjach, skarga opiera się na jednakowych podstawach naruszenia przepisów postępowania przy identycznym stanie faktycznym - stąd, zdaniem orzekającego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zaistniał pomiędzy w/w sprawami związek, o którym mowa w ww. art. 111 § 2, a względy ekonomii procesowej, szybkości postępowania i ograniczenia jego kosztów dla obu stron procesu dodatkowo przemawiały za połączeniem obu spraw, a strony postępowania nie wnosiły sprzeciwu co do ich połączenia.
Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł na zasadzie art. 145 § 1 pkt b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 1153, poz. 1270). W przedmiocie kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 200 cyt. wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło