I SA/Kr 1271/13

PostanowienieWSA w Krakowie2013-09-17

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którzy wykazali trudną sytuację materialną i zdrowotną, uzyskując jedynie wynagrodzenie jednego z małżonków, które ledwo pokrywa koszty utrzymania i leczenia, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazali wystarczająco swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną, co uzasadnia przyznanie im prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wobec bezrobocia jednego z małżonków, choroby nowotworowej drugiego, braku oszczędności i dochodów ledwo pokrywających bieżące potrzeby i leczenie, nie byli oni w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego ani opłacić adwokata z własnych środków.
Stan faktyczny
Skarżący M. i W. D. wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego. Podnieśli, że jedno z nich jest bezrobotne, a dochody drugiego ledwo wystarczają na utrzymanie domu i leczenie. Po uzupełnieniu braków formalnych wniosku, sąd ocenił ich sytuację materialną i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżących od kosztów sądowych oraz ustanowić dla nich adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 17 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. D. i W.D. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. D. i W.D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 5 lipca 2013 r. Nr: [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżących od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżących adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w kwocie 100 zł od skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 5 lipca 2013 r. w przedmiocie postępowania egzekucyjnego skarżący M. i W. małżonkowie D. wnieśli o zwolnienie ich z opłat sądowych oraz przydzielenie pełnomocnika z urzędu. Skarżący podnieśli, iż W. D. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, pozostaje na utrzymaniu żony. Uzyskiwane przez żonę dochody nie wystarczają natomiast na utrzymanie domu i wykupienie jej lekarstw. W związku z tym, że wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony bez zachowania przewidzianej prawem formy, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 22 sierpnia 2013 roku skarżącym zostały przesłane urzędowe formularze "PPF" celem ich wypełnienia i odesłania do tut. sądu w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W zakreślonym terminie skarżący uzupełnili braki. Z oświadczeń zawartych w przesłanych wnioskach wynika, że skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Źródłem ich utrzymania jest wynagrodzenie za pracę M. D. w wysokości 2.645,50 zł. W. D. nie uzyskuje żadnych dochodów. W skład majątku skarżących wchodzi dom o powierzchni 65 m² oraz nieruchomość rolna wielkości 4,95 a. Wnioskodawcy nie dysponują oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podnieśli, iż W. D. jest bezrobotnym bez prawa do zasiłku. Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę M. D. Skarżąca cierpi na chorobę nowotworową. Po opłaceniu kosztów utrzymania domu oraz wykupieniu leków niewiele środków pozostaje im na życie. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Instytucja przyznania prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżący domagają się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie na ich rzecz pełnomocnika z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnili w sposób wystarczający i skuteczny, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Za taką decyzją przemawiał fakt, że sytuacja materialna i zdrowotna wnioskodawców nie jest łatwa. Skarżący W. D. jest osobą bezrobotną, nie uzyskującą żadnych dochodów. Skarżąca z kolei jest osobą schorowaną, cierpiącą na chorobę nowotworową. Dochód przez nią uzyskiwany wystarcza jedynie na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania i koniecznego leczenia. Skarżący nie dysponują żadnymi oszczędności, ani przedmiotami wartościowymi, które mogłyby zostać spieniężone. W takiej sytuacji wygospodarowanie nawet niewielkich kwot na opłaty sądowe jest bardzo utrudnione. Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą ustawowe przesłanki do przyznania M. i W. małżonkom D. prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie ich od kosztów sądowych w całości i ustanowienie na ich rzecz adwokata z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło