I SA/Kr 1285/07
PostanowienieWSA w Krakowie2008-01-18
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca schorowaną wdową pobierającą niską rentę, której po opłaceniu kosztów utrzymania mieszkania pozostaje jedynie 300 zł miesięcznie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych. W przypadku skarżącej, której miesięczny dochód po opłaceniu podstawowych wydatków wynosi 300 zł, a która jest osobą starszą i schorowaną, uiszczenie nawet niewielkich kosztów sądowych stanowiłoby znaczne obciążenie zagrażające jej podstawowym potrzebom życiowym.Stan faktyczny
A. Ś., 64-letnia schorowana wdowa, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia. Skarżąca pobiera rentę w wysokości 743 zł netto miesięcznie, a po opłaceniu mieszkania i świadczeń pozostaje jej 300 zł na utrzymanie. Posiada mieszkanie i niewielką nieruchomość rolną, nie ma oszczędności.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2008r. na posiedzeniu niejawnym z wniosku A. Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie utrzymania w mocy postanowienia Prezydenta Miasta , z dnia [...] nr [...] o odmowie wydania zaświadczenia postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
W dniu 08.01.2008r. do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie utrzymania w mocy postanowienia Prezydenta Miasta , z dnia [...]. nr [...] o odmowie wydania zaświadczenia.
Jak wynika z "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" zawartego we wniosku, A. Ś. jest mocno schorowaną, 64 letnią wdową, która prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe.
Pobiera rentę rodzinną w wysokości 743 zł. netto miesięcznie. Po opłaceniu mieszkania i wszystkich świadczeń pozostaje jej na utrzymanie 300 zł.
A. Ś. jest właścicielką mieszkania o pow. 33 m2 i nieruchomości rolnej o pow. 0,15 ha stanowiącej skarpę wału [...] o dł. ok. 300 m i szerokości 5 m, która wykorzystywana jest do zabezpieczenia rzeki W. Nie posiada żadnych oszczędności.
Zdaniem orzekającego wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zwolnienie od kosztów sądowych w ramach instytucji prawa pomocy zgodnie z art. 246§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz. 1270) przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek taki zgodnie z art. 245 §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Sytuacja A. Ś. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych bez uszczerbku koniecznego utrzymania.
Uzyskuje ona niską rentę a po opłaceniu mieszkania i świadczeń pozostaje jej niewysoka jak na miesięczną egzystencje kwota 300 zł. Jako osoba starsza
i schorowana musi się liczyć również z kosztami leczenia. Na życie zostaje jej więc suma, która z trudem starcza na pokrycie bieżących wydatków.
Stąd też konieczność uiszczenia kosztów sądowych zagroziłaby realizacji podstawowych potrzeb życiowych strony skarżącej. Trzeba bowiem podkreślić, iż koszty sądowe które na obecnym etapie postępowania nie są wysokie (100 zł. tytułem wpisu od skargi) stanowią w stosunku do kwoty przeznaczonej przez stronę skarżącą na życie – duże obciążenie.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku A. Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 art. 245§3, art. 246§1 pkt 2.),
w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz .1270) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło