I SA/Kr 1286/21
WyrokWSA w Krakowie2021-12-28
Skład orzekający: Urszula Zięba, Piotr Głowacki, Stanisław Grzeszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił zwolnienia z opłacania składek na podstawie § 10 ust. 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r., odmawiając uwzględnienia faktycznie prowadzonej działalności gospodarczej w sytuacji rozbieżności z wpisem w rejestrze REGON?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przy ocenie prawa do zwolnienia z opłacania składek należy brać pod uwagę faktycznie prowadzoną działalność gospodarczą, a nie wyłącznie wpis w rejestrze REGON. Organ administracji (ZUS) powinien zweryfikować twierdzenia strony dotyczące rzeczywistego rodzaju działalności i nie może ograniczać się do danych formalnych z rejestru. W przypadku braku takiej weryfikacji decyzja organu jest obarczona naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego i wymaga uchylenia.Stan faktyczny
M. Z. złożyła wniosek o zwolnienie z opłacania składek za marzec i kwiecień 2021 r., wskazując jako przeważający kod PKD 55.10.Z. ZUS odmówił zwolnienia, argumentując, że kod ten nie był zgłoszony we wrześniu 2020 r. w rejestrze REGON, co uniemożliwia porównanie spadku przychodów. Skarżąca twierdziła, że faktycznie prowadziła działalność hotelarską od 2017 r. i doszło do spadku przychodów wskutek pandemii. ZUS utrzymał odmowę w mocy, a skarżąca wniosła skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 17 sierpnia 2021 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Zięba Sędziowie WSA Piotr Głowacki WSA Stanisław Grzeszek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 17 sierpnia 2021 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za marzec i kwiecień 2021 r. uchyla zaskarżoną decyzję
W dniu 25 maja 2021 r. M. Z. złożyła wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek (RDZ-B7) za okres od dnia 1 marca 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. We wniosku oświadczyła, że prowadzi przeważającą działalność oznaczoną kodem PKD 55.10.Z.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 1 czerwca 2021 r. znak: [...], odmówił zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za ww. okres, z uwagi na fakt, że podany we wniosku kod PKD nie został potwierdzony w CEIDG w miesiącu, do którego nastąpił spadek przychodu. Kod PKD wskazany we wniosku tj. 55.10.Z został dopisany do rodzaju prowadzenia działalności w dniu 14 grudnia 2020 r.
Nie zgadzając się z powyższą decyzją M. Z. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 17 sierpnia 2021 r. znak: [...], utrzymał w mocy ww. decyzję z dnia 1 czerwca 2021 r.
W uzasadnieniu ZUS wyjaśnił w pierwszej kolejności, że zgłoszenie przez stronę zmiany kodu od 14 grudnia 2020 r. nastąpiło wprawdzie przed złożeniem wniosku o zwolnienie z opłacania składek, jednakże kod PKD działalności w rejestrze we wrześniu 2020 r. był inny niż na dzień złożenia wniosku, w związku z czym brak jest możliwości porównania spadku przychodów uzyskanych w kwietniu 2021 r. do przychodu uzyskanego we wrześniu 2020 r. z tego rodzaju działalności.
ZUS wskazał następnie na treść § 10 ust. 2a pkt 1, § 11 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 i podniósł, że na podstawie przeprowadzonego postępowania ustalono, iż wnioskodawczyni: była zgłoszona do ZUS jako płatnik składek przed 1 listopada 2020 r.; nie prowadziła we wrześniu 2020 r. działalności z przeważającym kodem 55.10.Z, co oznacza, że nie spełnia ona warunku spadku przychodu uzyskanego w kwietniu 2021 r. w stosunku do przychodu uzyskanego we wrześniu 2020 r.; oraz wniosek o zwolnienie złożyła 25 maja 2021 r.
Zatem uwzględniając brak spełnienia warunku z zakresu przychodu z tej samej działalności prowadzonej w ramach przeważającego kodu 55.10.Z zasadnym jest, w opinii ZUS, utrzymanie w mocy decyzji z 1 czerwca 2021 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. Z. wniosła o zmianę decyzji i przyznanie jej prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytuł składek za przedmiotowy okres. Skarżąca podniosła, że prowadzona przez nią działalność hotelarska oraz działalność związana z wynajmowaniem podobnych obiektów zakwaterowania została ograniczona przepisami prawa i w jej przypadku doszło do przestoju w prowadzeniu tej działalności, co powoduje, że zasadnym jest przyznanie prawa do żądanego zwolnienia.
Skarżąca wskazała również, że od 2017 r. prowadzi działalność w zakresie wynajmu domków turystycznych, kod PKD 55.20.Z. W wyniku pandemii zakazano prowadzenia działalności i tym samym osiągania przychodów, a zakaz ten naruszył jej konstytucyjne prawo do pracy i osiągania przychodów. Obecnie, jak podkreśliła, posiada ograniczone środki do życia i regulowania należnych składek ZUS oraz innych opłat publicznoprawnych, a dodatkowo odmówiono jej prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne oraz ubezpieczenie zdrowotne za ww. okres. Skarżąca przedłożyła wyciąg z podatkowej księgi przychodów i rozchodów za miesiąc wrzesień 2020 r. oraz kwiecień 2021 r.
W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137). Sąd rozpoznający skargę na akt administracyjny dokonuje jego oceny mając na uwadze wyłącznie stan prawny obowiązujący w dniu podjęcia aktu, jak i stan sprawy istniejący na ten dzień, a wynikający z akt administracyjnych (art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."). Podstawą orzekania sądu jest więc materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji publicznej w toku całego postępowania toczącego się przed organami obydwu instancji.
Aby usunąć z obrotu prawnego decyzję wydaną przez organ administracji konieczne jest stwierdzenie, że doszło w niej do naruszenia przepisu prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, bądź przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt dotknięty jest jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych ustawach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddala.
Dodatkowo Sąd informuje, że na podstawie art. 15 zzs? ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.) sprawy rozpoznano i wyrok wydano w trybie posiedzenia niejawnego. Stosownie do powyższego przepisu, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.
Na podstawie przytoczonego przepisu Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarządzeniem z dnia 14 grudnia 2021 r. skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, wyznaczając termin posiedzenia na dzień 28 grudnia 2021 r.
Kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję co do jej zgodności z prawem, tj. w granicach określonych przepisami ustaw powołanych wyżej, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji stanowił § 10 ust. 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. z 2021 r., poz. 371 ze zm., powoływanego dalej jako "rozporządzenie z 26 lutego 2021 r."), w świetle którego "zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych odpowiednio za okres od dnia 1 marca 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. albo za okres od dnia 1 kwietnia 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za te okresy, na zasadach określonych w art. 31zo-31zx ustawy o COVID-19, z uwzględnieniem przepisów niniejszego rozdziału, płatnika składek prowadzącego, na dzień 31 marca 2021 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami:
1) 49.32.Z, 49.39.Z, 51.10.Z, 52.23.Z, 55.10.Z, 55.20.Z, 55.30.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.11.A, 79.12.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z,
2) 47.41.Z, 47.42.Z, 47.43.Z, 47.51.Z, 47.52.Z, 47.53.Z, 47.54.Z, 47.59.Z, 47.64.Z, 47.65.Z, 47.71.Z, 47.72.Z, 47.75.Z, 47.77.Z, 77.29.Z, 77.39.Z, 96.02.Z, 96.09.Z - którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020 r., lub we wrześniu 2020 r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r.".
Stosownie zaś do § 10 ust. 3 rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1, 2 i 2a, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 31 marca 2021 r.
W kontrolowanej sprawie niesporne jest pomiędzy stronami i nie budzi także zastrzeżeń Sądu w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, że skarżąca na dzień 31 marca 2021 r. posiadała w rejestrze REGON oznaczony rodzaj przeważającej działalności według kodu PKD 55.10.Z (Hotele i podobne obiekty zakwaterowania), a także była zgłoszona jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r. Skarżąca należała zatem do grona płatników składek, o których mowa w § 10 ust. 2a pkt 1 rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. uprawnionych do ubiegania się o przyznanie ulgi w postaci zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od dnia 1 marca 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r.
Zagadnieniem spornym pomiędzy stronami pozostaje natomiast okoliczność, czy skarżąca odnotowała co najmniej o 40% spadek przychodu (w rozumieniu przepisów podatkowych) osiągnięty z działalności oznaczonej kodem PKD 55.10.Z w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku w stosunku do przychodu uzyskanego z tej działalności w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020 r., lub we wrześniu 2020 r.
W ocenie ZUS, wobec wprowadzenia kodu PKD 55.10.Z jako przeważającej działalności firmy skarżącej dopiero od dnia 14 grudnia 2020 r., brak jest punktu odniesienia, który pozwalałby na stwierdzenie takiego spadku przychodów względem 2020 r., gdyż działalność skarżącej powinna być określona kodem PKD 55.10.Z we wrześniu 2020 r.
Zdaniem zaś skarżącej, przy ocenie spełnienia ww. warunku należy uwzględnić faktycznie prowadzoną działalność a nie poprzestawać na analizie wpisów do rejestrów KRS/REGON. Według skarżącej od 2017 r. prowadzi działalność w zakresie wynajmu domków turystycznych (kod PKD 55.20.Z).
W ocenie Sądu w składzie orzekającym w sprawie, w tak zarysowanym sporze rację przyznać należało skarżącej.
Sąd podziela bowiem pogląd prezentowany w orzecznictwie sądowym, że wykładnia literalna (gramatyczna) § 10 ust. 3 rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. jest niewystarczająca do dokonania prawidłowej oceny spełnienia warunku, o którym mowa w § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD).
Zawarte w § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. sformułowanie prowadzona działalność oznaczona według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności należy bowiem odnosić do faktycznie (rzeczywiście) prowadzonej działalności gospodarczej przez płatnika przedmiotowych składek (por. wyrok WSA z dnia 7 października 2021 r., sygn. akt I SA/Sz 580/21, a także orzeczenia wydane w analogicznych stanach prawnych, takie jak: wyrok WSA z dnia 26 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Ol 259/21; wyrok WSA z dnia 10 czerwca 2021 r., sygn. akt I SA/Sz 290/21 oraz wyroki NSA z 20 października 2021 r., sygn. akt I GSK 575/21 i sygn. akt I GSK 829/21). Inne rozumienie tego pojęcia mogłoby spowodować, że przedmiotową pomoc w postaci zwolnienia z obowiązku uiszczenia składek otrzymałby przedsiębiorca, który posiada w REGON kod wymieniony w § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. (przy założeniu spełnienia pozostałych przesłanek z tego przepisu), mimo że faktycznie nie prowadzi takiej działalności gospodarczej, tj. pomoc publiczną otrzymałaby osoba nieuprawniona, lecz spełniająca formalnie przesłanki do jej uzyskania.
Należy pamiętać, że rejestr podmiotów REGON prowadzony jest dla potrzeb statystyki publicznej, której celem jest zapewnienie rzetelnego, obiektywnego i systematycznego informowania społeczeństwa, organów państwa i administracji publicznej oraz podmiotów gospodarki narodowej o sytuacji ekonomicznej, demograficznej, społecznej oraz środowiska naturalnego (art. 3 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej, Dz. U. z 2020 r. poz. 443). Podanie do rejestru danych niezgodnych z rzeczywistością albo ich niezaktualizowanie nie pociąga za sobą zakazu prowadzenia działalności innej niż objętej kodami PKD wpisanymi w rejestrze podmiotów REGON. Rejestr ma zatem charakter formalny i bazuje na oświadczeniach wiedzy podmiotów obowiązanych do przekazywania danych, które nie podlegają merytorycznej weryfikacji. Nie tworzy on stanu prawnego, także w obszarze działalności gospodarczej. Jak natomiast wyjaśnił Sąd Najwyższy, m.in. w wyrokach z dnia 7 stycznia 2013 r., sygn. akt II UK 142/12 i 23 listopada 2016 r. sygn. akt II UK 402/15, oświadczenia wiedzy mają charakter faktów, dlatego mogą być kwestionowane, ponieważ stan nimi stwierdzony jako fakt podlega ocenie w kategoriach prawdy lub fałszu.
W świetle powyższego należy uznać, że pomoc, o jakiej mowa w § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r., nie powinna trafiać do podmiotów, które nie prowadzą działalności określonej w tym przepisie jako przeważająca. Nie można jej przyznawać z pominięciem podmiotów, które pomimo braku zgłoszenia organowi statystyki publicznej jako przeważającego rodzaju działalności tej wymienionej w § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r., rzeczywiście taki rodzaj działalności w analizowanym czasie prowadziły. Takie formalne ograniczenie wynikające z wpisu w rejestrze podmiotów REGON nie spełniłoby konstytucyjnego wymogu proporcjonalności odnośnie celu, jaki zamierzano osiągnąć omawianą regulacją ulgową. Poprzestanie na formalnej treści wpisu w rejestrze podmiotów REGON (wg stanu na dzień 31 marca 2021 r.) mogłoby nie pozwolić przyznać pomocy tym, do których została ona skierowana.
Wprowadzane przez ustawodawcę ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej, bez względu na formę, w jakiej to następowało, także w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, powinny wiązać się z rozwiązaniami mającymi udzielać wymiernego i realnego wsparcia tym, którzy określonymi ograniczeniami są/byli bezpośrednio obejmowani, a przez to doznali faktycznego, a nie tylko formalnego, ograniczenia konstytucyjnego prawa swobody prowadzenia działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP) i możliwości zarobkowania. Określenie formy wsparcia należy do ustawodawcy, a udzielenie ulgi w realizacji fiskalnych obowiązków publicznoprawnych jest jedną z nich. Takie wsparcie przedsiębiorców stanowi realizację zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP).
Dlatego też w ocenie Sądu, rozwiązania prawnego określonego w § 10 ust. 3 rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. nie można traktować jako wyłącznego środka dowodowego służącego wykazaniu rodzaju prowadzonej działalności, a wnioskujący podmiot gospodarczy może te okoliczności wykazać także innymi środkami dowodowymi i podważyć formalne i statystyczne znaczenie wpisu w rejestrze podmiotów REGON. Wskazany przepis zawiera rozwiązanie proceduralne mające na celu usprawnienie procesu przyznawania przez ZUS wsparcia przedsiębiorcom faktycznie prowadzącym określony rodzaj działalności, ale nie stanowi on istotnej modyfikacji procesu dowodowego obowiązującego w postępowaniu administracyjnym.
W ocenie Sądu ZUS wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepisy postępowania, to jest: art. 6, art. 7, art. 77 § 1 i art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej "k.p.a.").
ZUS, pomimo przekazania przez skarżącą we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy informacji, że już od 2017 r. prowadzi działalność objętą kodem PKD 55.10.Z, nie podjął bowiem jakichkolwiek czynności zmierzających do wyjaśnienia, jaki był rzeczywisty (a nie tylko formalny, ujawniony w REGON) przeważający rodzaj działalności skarżącej we wrześniu 2020 r. Organ zaniechał zweryfikowania twierdzenia skarżącej w tym zakresie.
Wskazać w tym miejscu należy, że dane pozyskiwane przez ZUS w trybie określonym w § 10 ust. 3 rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. mają charakter urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. (art. 43 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej) i są dla organu wiążące, lecz przepisy rozporządzenia z 26 lutego i ustawy COVID-19 nie wyłączyły stosowania w tym postępowaniu normy zawartej w art. 76 § 3 k.p.a., co nie zostało przez ZUS dostrzeżone.
Oznacza to, że przedsiębiorca prowadzący rzeczywistą działalność gospodarczą odpowiadającą treści kodów PKD wymienionych w rozporządzeniu z 26 lutego 2021 r., może przeprowadzić dowód przeciwko treści dokumentu urzędowego. Obalenie domniemania polegać będzie na wykazaniu, że rzeczywisty stan faktyczny jest inny, niż wynikający z danych pozyskanych przez organ z rejestru podmiotów REGON (por. wyrok WSA z dnia 17 czerwca 2021 r., sygn. akt I SA/Rz 334/21).
Ocena, czy działalność gospodarcza określonego rodzaju jest rzeczywiście wykonywana i w jakich rozmiarach, należy do sfery ustaleń faktycznych. Nie zależy ona od wpisu do rejestru, choć wpis taki potraktowany został przez ustawodawcę jako domniemanie prawne mające na celu uproszczenie postępowania ulgowego (sens domniemania polega na istnieniu dużego stopnia prawdopodobieństwa, że w razie stwierdzenia faktu wskazanego w przesłance domniemania prawdziwy jest fakt określony we wniosku domniemania). Inicjatywa dowodowa w tej kwestii należy do strony, która złożyła wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego, zaś organ przed wydaniem niekorzystnej dla strony decyzji nie może pominąć dyspozycji art. 79a § 1 k.p.a. Powinien zatem przed wydaniem takiej decyzji powiadomić ją o konieczności wskazania przesłanek, które nie zostały spełnione lub wykazane, czyniąc zadość zasadzie informowania (art. 9 k.p.a.). Jeżeli zaś strona składa wnioski dowodowe mające podważyć dane z rejestru podmiotów REGON, powinny one być rozpoznane przez organ prowadzący postępowanie przy uwzględnieniu przepisów art. 7, art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a. W razie zaś wydania decyzji o odmowie zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek należy sporządzić uzasadnienie tej decyzji odpowiadające wymogom określonych w art. 107 § 3 k.p.a.
W tym miejscu należy dodatkowo zauważyć, że w aktach administracyjnych przesłanych do tut. Sądu brak jest podstawowego dokumentu źródłowego, na który powołał się ZUS tj. odpisu REGON, a znajduje się jedynie niepodpisana adnotacja informująca, że "podany we wniosku PKD nie został potwierdzony w otrzymanym z GUS wykazie wg stanu na ostatni dzień miesiąca, w porównaniu do którego nastąpił spadek przychodu lub na ostatni dzień miesiąca go poprzedzającego".
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy ZUS winien uwzględnić ocenę prawną zawartą w niniejszym orzeczeniu i dokonać ustaleń procesowych w celu zweryfikowania twierdzenia skarżącej o prowadzeniu także we wrześniu 2020 r. działalności z przeważającym kodem PKD 55.10.Z, w której odnotowano co najmniej 40% spadek dochodów, o którym mowa w § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło