I SA/Kr 1290/09

PostanowienieWSA w Krakowie2010-04-01

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy H. K. spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w postępowaniu przed sądem administracyjnym?
Ratio decidendi
Wniosek H. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata zasługuje na uwzględnienie, ponieważ sytuacja materialna strony, utrzymującej się wyłącznie z gospodarstwa rolnego i posiadającej niewykończony dom, uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i matki. Uiszczenie tych kosztów zagroziłoby jej egzystencji i uniemożliwiłoby realizację podstawowych potrzeb życiowych.
Stan faktyczny
H. K. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dotyczącą płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na rok 2008. Strona wraz z matką utrzymuje się wyłącznie z gospodarstwa rolnego, posiada niewykończony dom i stare mieszkanie, a jej warunki mieszkaniowe są trudne. Nie posiada środków na wykończenie domu ani niezbędne remonty.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla H. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na rok 2008 postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla H. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w przedmiocie płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na rok 2008. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" H. K. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z matką G. K. ur. w 1936r. Obie kobiety utrzymują się tylko z gospodarstwa rolnego . Emerytura matki została bowiem zawieszona. Strona skarżąca jest właścicielem domu w stanie surowym o pow. 186 m2 , starego mieszkania o pow. ok. 21 m2 , gospodarstwa rolnego o pow. 4,12 ha , działki rolnej o pow. 1,13 ha. Warunki mieszkaniowe strony skarżącej i jej matki są jednak bardzo trudne. Kobiety nie mają oddzielnej kuchni , łazienki. Nie posiadają też pieniędzy na wykończenie domu czy niezbędne remonty i modernizację. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Sytuacja H. K. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia adwokata. Obie z matką utrzymują się tylko z posiadanego gospodarstwa, które umożliwia im jedynie przeżycie. Strona skarżąca jest właścicielką niewykończonego domu i gospodarstwa rolnego. Nie uzyskuje jednak stałego dochodu, nie ma żadnych oszczędności ani pieniędzy na przeprowadzenie potrzebnych remontów i adaptacji niewykończonego domu. Z tych też powodów mieszka z matką w starym mieszkaniu o niskim standardzie. Stąd też konieczność uiszczenia kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia adwokata zagroziłaby jej egzystencji a wręcz uniemożliwiłaby realizację podstawowych potrzeb życiowych H. K. i G.K.. Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej. W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§2, art. 246§1 pkt.1 w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło