I SA/Kr 1292/02

WyrokWSA w Krakowie2004-09-24

Skład orzekający: Józef Michaldo, Ewa Rojek, Anna Znamiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wszczęcie postępowania egzekucyjnego następuje z chwilą wysłania tytułu wykonawczego do zobowiązanego, czy z chwilą jego doręczenia, jeśli zapłata należności nastąpiła przed doręczeniem, ale po wysłaniu tytułu wykonawczego?
Ratio decidendi
Wszczęcie postępowania egzekucyjnego następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Data wysłania tytułu wykonawczego do zobowiązanego nie ma znaczenia dla wszczęcia postępowania egzekucyjnego, jeśli zapłata należności nastąpiła przed doręczeniem. Zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu, a nie z chwilą wysłania zawiadomienia.
Stan faktyczny
Spółka wniosła zarzuty na postępowanie egzekucyjne, podnosząc, że należność została uregulowana przed wszczęciem egzekucji, co potwierdza dowód przelewu. Organy egzekucyjne uznały zarzuty za nieuzasadnione, wskazując na datę wysłania tytułu wykonawczego. Spółka wniosła skargę do sądu, argumentując, że zapłata nastąpiła przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a zajęcie rachunków bankowych nastąpiło po uregulowaniu należności.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego K. Zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Józef Michaldo Sędziowie SO (del.) Ewa Rojek Asesor WSA Anna Znamiec (spr.) Protokolant Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2004r. sprawy ze skargi T. Spółka z o.o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 23 kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 250,00 zł (słownie: dwieście złotych). W dniu [...].02.2002 r. S. Spółka z o. o. w W. (obecnie: T. Spółka z o. o. w K.) wniosła zarzuty na postępowanie egzekucyjne. Pełnomocnik zobowiązanego podniósł, że w dniu 13.02.2002 r. otrzymał tytuł wykonawczy nr [...], wystawiony przez Urząd Skarbowy K. w dniu [...].01.2002 r. Jako podstawę prawną należności wskazano decyzję UKS z dnia [...].12.2001 r. nr [...]. Należność główną określono w kwocie [...] zł, a odsetki za zwłokę w kwocie [...] zł. Zgodnie z klauzulą zawartą w tytule wykonawczym, został on skierowany do egzekucji w dniu 08.02.2002 r. Pełnomocnik zobowiązanego podnosi, że zanim nastąpiło doręczenie dokumentów zobowiązany uregulował w całości zadłużenie, a zatem zapłata nastąpiła przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Z załączonego potwierdzenia realizacji przelewu z rachunku bankowego zobowiązanego, wynika, że zapłata na rzecz Urzędu Skarbowego K. została dokonana w dniu 13.02.2002 r. Postanowieniem z dnia [...].02.2002 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego K. uznał złożone przez zobowiązanego zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego za nieuzasadnione. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że tytuł wykonawczy [...] został przyjęty do realizacji przez Dział Egzekucyjny w dniu 08.02.2002 r. i tym samym zostało dokonane zajęcie rachunku bankowego w Bankach X. S.A. i Y. S.A. Zgodnie z przepisem art. 26 par. 5 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. jedn. Dz. U. z 1991 r., nr 36, poz. 161 z późn. zm.) wszczęcie egzekucji następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył zobowiązany reprezentowany przez pełnomocnika. Zobowiązany wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz uznanie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej za słuszne. Zobowiązany podnosi, że zajęcie rachunków bankowych nastąpiło pomimo wcześniejszego uregulowania całej należności, wynikającej z decyzji Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...].12.2001 r. Postanowieniem wydanym w dniu 23.04.2002 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Dyrektor Izby Skarbowej w K. stwierdził, że pełnomocnik zobowiązanego odebrał tytuł wykonawczy w dniu 13.02.2002 r. i w tym samym dniu nastąpiła zapłata przez zobowiązanego należności objętych tytułem wykonawczym, niemniej jednak tytuł wykonawczy został wysłany do zobowiązanego przed datą zapłaty. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w K. postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte prawidłowo, gdyż organ egzekucyjny wysłał odpis tytułu wykonawczego przed dniem zapłacenia zobowiązania. Organ egzekucyjny obowiązany jest na mocy przepisu art. 45 par. 1 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji odstąpić od czynności egzekucyjnych jedynie wówczas jeżeli zobowiązany okazałby dowody stwierdzające wykonanie obowiązku, a organ ani w dniu wysłania korespondencji ani w dniu odebrania korespondencji nie otrzymał takich dowodów. Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. zobowiązany wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Na wstępie pełnomocnik skarżącego wskazał, że występująca jako strona postępowania S. Spółka z o. o. w W. została przejęta przez T. Spółka z o. o. w K., a następnie wykreślona z KRS. Tym samym T. Spółka z o. o. w K. wstąpiła we wszystkie prawa i obowiązki dotychczasowej strony postępowania. Skarżący podnosi, że zajęcie rachunków bankowych nastąpiło pomimo wcześniejszego uregulowania całej należności wynikającej z decyzji Urzędu Kontroli Skarbowej w K. w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych z dnia [...].12.2001 r. Doręczenie zobowiązanemu zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego podatnika nastąpiło w tym samym dniu, w którym zobowiązany dokonał zapłaty wszelkich egzekwowanych należności. Fakt wysłania tytułu wykonawczego przed dokonaniem zapłaty nie ma w ocenie skarżącego znaczenia dla skuteczności wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Skoro zapłata należności nastąpiła przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego to nie powinno ono się toczyć i powodować obciążenia strony kosztami egzekucyjnymi. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Dyrektor Izby Skarbowej w K. przyznaje, że wpłata należności i odbiór odpisu tytułu wykonawczego nastąpił w tym samym dniu. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte prawidłowo, a nawet zakładając że zapłata nastąpiła przed odbiorem tytułu wykonawczego to i tak tytuł wykonawczy został wysłany przed dniem zapłaty. Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do interpretacji przepisu art. 26 par. 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. jedn. z 1991 r. Dz. U. Nr 36, poz. 161 z późn. zm.). Zgodnie z art. 26 par. 5 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. O wszczęciu egzekucji decyduje zatem chwila, w jakiej pierwsze lub drugie zdarzenie zaistniało. Bezspornym w sprawie jest, że doręczenie pełnomocnikowi zobowiązanego tytułu wykonawczego nastąpiło w dniu 13.02.2002 r. i w tej samej dacie nastąpiła zapłata należności objętych tytułem egzekucyjnym. Data wysłania tytułu wykonawczego do zobowiązanego nie ma znaczenia dla wszczęcia postępowania egzekucyjnego, gdyż datą wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest "chwila doręczenia odpisu tytułu wykonawczego". Doręczenia pism dokonuje się stosownie do przepisów art. 39 - 49 kpa w zw. z art. 18 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W ocenie Sądu wierzyciel w niniejszej sprawie nie wykazał, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego nastąpiło przed dokonaniem zapłaty przez zobowiązanego. Zgodnie z przepisem art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W aktach sprawy brak jest również dowodu, iż wierzyciel przesłał zobowiązanemu pisemne upomnienie w trybie przepisu art. 15 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co warunkuje skuteczne wszczęcie postępowania egzekucyjnego, ani nie wskazał, czy zachodziły okoliczności określone w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 z późn. zm.) pozwalające na pominięcie upomnienia. Podnieść również należy, że w zgromadzonym w aktach sprawy materiale dowodowym - zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego, skierowane do Y. S.A. w W. oraz do X. S.A. w W. wskazana jest co prawda data 08.02.2002 r., ale zostały one doręczone do Banków w dniu 14.02.2002 r., a zatem po dokonaniu zapłaty należności przez zobowiązanego. Na mocy przepisu art. 80 par. 2 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu. Wierzyciel prowadził zatem postępowanie egzekucyjne po dokonanej zapłacie przez zobowiązanego. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie zgłoszone przez skarżącego zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oparte na podstawie określonej w przepisie art. 33 pkt 1 cyt ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji są uzasadnione. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji na podstawie przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). O kosztach postępowania orzeczono na podstawie przepisu art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło