I SA/Kr 1306/17
PostanowienieWSA w Krakowie2018-02-09
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która nie prowadzi działalności gospodarczej, została wykreślona z rejestru VAT i VIES, nie posiada rachunku bankowego, środków trwałych ani aktywów, a jej ostatni rok obrotowy zamknął się stratą, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która wykazała, że nie prowadzi działalności gospodarczej, nie posiada rachunku bankowego, środków trwałych ani aktywów, a jej ostatni rok obrotowy zamknął się stratą, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, jeśli wysokość tych kosztów przekracza jej aktualne możliwości finansowe. Zwolnienie od kosztów sądowych jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe.Stan faktyczny
Spółka B. Sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Spółka wykazała, że nie prowadzi działalności gospodarczej, została wykreślona z rejestru VAT i VIES, nie posiada rachunku bankowego, środków trwałych ani aktywów, a jej ostatni rok obrotowy zamknął się stratą. Do wniosku załączono dokumenty finansowe potwierdzające trudną sytuację materialną spółki.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. Sp. z o.o. w Krakowie o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 9 października 2017 r. Nr: [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do grudnia 2013 r. p o s t a n a w i a zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
Skarżąca B. Sp. z o.o. w K. , działająca przez adwokata K. K.-M., zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z wnioskiem o przyznanie jej w niniejszej sprawie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych.
Z danych zawartych w formularzu "PPPr" wynika, że kapitał zakładowy Spółki wynosi 100.000 zł, a ostatni rok obrotowy zamknięty został stratą w wysokości -26.232,18 zł. Strona nie posiada środków trwałych. Nie dysponuje też rachunkami bankowymi, ponieważ umowa rachunku została wypowiedziana przez bank. W chwili obecnej Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej, została wykreślona z rejestru VAT i VIES.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy podniesiono, iż na skutek działań organu podatkowego jej rachunek bankowy został zajęty, czego konsekwencją było wypowiedzenie przez bank umowy rachunku bankowego. Spółka nie posiada środków trwałych, ani żadnych aktywów, generuje tylko stratę.
Do wniosku załączone zostały następujące dokumenty: rachunek zysków i strat za okres od 1 stycznia 2017 r. do 30 września 2017 r., zeznanie CIT-8 za 2016 rok oraz deklaracje VAT-7 za miesiące od stycznia do grudnia 2017 r.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: p.p.s.a.) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy podmiot ten wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym natomiast, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie strona skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych.
Należy podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu postanowienia z dnia 10 stycznia 2005 r. (sygn. akt FZ 478/04, niepubl.) stwierdził, iż opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 ustawy zasadniczej. Dlatego też muszą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby, czy osób, na współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony z obowiązku ich ponoszenia. Wnioskodawca musi zatem wykazać, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej reguły.
W przedmiotowej sprawie zasadność wniosku strony skarżącej rozpatrywana była w dwóch aspektach, mianowicie z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie musi ona ponieść w niniejszym postępowaniu, a z drugiej strony biorąc pod uwagę jej aktualne możliwości finansowe. Na obecnym etapie postępowania na podmiocie skarżącym ciąży obowiązek uiszczenia wpisu od skargi, którego wysokość wynosi 21.125 zł zgodnie z § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
W ocenie orzekającego skarżąca Spółka nie posiada dostatecznych środków finansowych pozwalających na poniesienie kosztów sądowych w takiej wysokości.
Jak wynika z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, a także załączonych dokumentów źródłowych sytuacja finansowa strony skarżącej nie jest łatwa. Spółka nie prowadzi aktualnie działalności gospodarczej, a w okresie od 1 stycznia do 30 września 2017 r. nie osiągnęła żadnego przychodu (według rachunku zysków i strat). W roku 2016 przychód wnioskodawcy wyniósł 12.130 zł przy kosztach jego uzyskania 37.394 zł, co dało stratę w wysokości -25.264 zł (na podstawie zeznania CIT-8). Analiza deklaracji VAT – 7 wskazuje na to, że w roku 2017 Spółka nie wykazywała żadnego obrotu, tzn. nie dokonywała czynności gospodarczych. Jak wynika z oświadczenia we wniosku Spółka została wykreślona z rejestru VAT i VIES. Nie dysponuje środkami trwałymi, ani żadnymi aktywami, które mogłyby zostać spieniężone. Zobowiązania Spółki są znaczne i tylko w niniejszej sprawie wartość przedmiotu sporu wynosi 2.112.456 zł.
Konkludując, z przedstawionych powyżej danych jednoznacznie wynika, że wysokość kosztów sądowych należnych w niniejszym postępowaniu przekracza aktualne możliwości finansowe skarżącej Spółki. Z tych względów uwzględniono jej wniosek i orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło