I SA/Kr 1307/08
PostanowienieWSA w Krakowie2008-12-05
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody są bardzo niskie, nie posiada oszczędności i korzysta z pomocy rodziny, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, jeśli łączna kwota wpisów w prowadzonych sprawach przekracza jej możliwości płatnicze?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której dochody są bardzo niskie, nie posiada oszczędności, korzysta z pomocy rodziny w zakresie wyżywienia i ponosi wysokie koszty związane z alimentami na dzieci, nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W takiej sytuacji, zwłaszcza gdy łączna kwota wpisów w prowadzonych sprawach przekracza jej możliwości płatnicze, należy przyznać jej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, aby umożliwić jej dostęp do wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Strona skarżąca, W. C., złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. W. C. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, jest w separacji, mieszka w użyczonym pokoju, jest ojcem piątki małoletnich dzieci, na czwórkę z nich płaci alimenty w kwocie 900 zł miesięcznie, ale nie robi tego z powodu braku środków. Jest zatrudniony na 1/2 etatu z wynagrodzeniem 281,50 zł brutto miesięcznie. Jego miesięczne wydatki są niskie, a część kosztów pokrywa matka. Strona nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. W sądzie toczy się dziewięć postępowań z udziałem tej strony, a łączna kwota wpisów wynosi 1800 zł.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...], nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...], nr [...] odmawiającą uchylenia w całości decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...]. , nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 2001r. postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek W. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...], nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...], nr [...] odmawiającą uchylenia w całości decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] , nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 2001r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia
o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz przedłożonych dokumentów
W. C. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Od 2002r. jest
w separacji z żoną. Mieszka w jednym pokoju z łazienką użyczonym przez byłego pracodawcę. Pokój jest częścią ośrodka wczasowego należącego do "C" sp.
z o.o. a znajdującego się w G. W. C. jest ojcem piątki małoletnich dzieci. W stosunku do czwórki z nich zobowiązany jest płacić alimenty na łączną kwotę 900 zł. Nie robi tego z powodu braku funduszy. Zatrudniony jest na - etatu z wynagrodzeniem w wysokości 281, 50 zł. miesięcznie, brutto. Jego miesięczne wydatki obejmują : koszty środków czystości i kosmetyków - 40 zł. , koszty ubrania, rzeczy osobistego użytku - ok. 50 zł. , koszty korespondencji - ok. 20 zł. , koszty jedzenia - ok. 100 zł. , te ostatnie częściowo pokrywa matka.
Ponadto W. C. ponosi okresowo koszty leków i wizyt lekarskich.
Wydatki związane z opłatami za prąd, wodę i ogrzewanie pokrywa właściciel lokalu
a koszty dojazdów do pracy jak i opłat za telefon komórkowy pokrywa natomiast pracodawca.
Strona skarżąca nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 246§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz .1270) przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa
i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Sytuacja W. C. nie daje zdaniem orzekającego możliwości uiszczenia przez niego kosztów sądowych bez pogorszenia jego warunków bytowych. Bardzo niskie dochody, brak oszczędności, korzystanie z pomocy matki
w zakresie wyżywienia, wskazują, iż uiszczenie nawet samego wpisu w wysokości 200 zł. (jak w niniejszej sprawie ) jest poza jego możliwościami płatniczymi. Zauważyć również trzeba , że przed tut. Sądem prowadzonych jest dziewięć postępowań o sygn. akt I SA/Kr 1304-1312/08 , w których łączna wysokość wpisu wynosi 1800 zł.
Stąd też, zdaniem orzecznika, konieczność uiszczenia tej kwoty zagroziłaby egzystencji W. C. a wręcz uniemożliwiłaby realizację jego podstawowych potrzeb życiowych.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt.2
w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz .1270) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło