I SA/Kr 131/08

PostanowienieWSA w Krakowie2008-05-28

Skład orzekający: Anna Znamiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, pomimo wykazywania wysokich przychodów z działalności gospodarczej, może zostać częściowo zwolniony z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym ze względu na zły stan zdrowia, bezrobotną żonę i trudną sytuację rodzinną?
Ratio decidendi
Sąd częściowo uwzględnił wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych, uznając, że skarżący, mimo wysokich przychodów z działalności gospodarczej, nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny, ze względu na zły stan zdrowia, bezrobotną żonę i ograniczone dochody. Jednocześnie, ze względu na wątpliwości co do prawdziwości twierdzeń skarżącego i potencjalne inne źródła dochodów, odmówiono całkowitego zwolnienia.
Stan faktyczny
Skarżący W. B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w związku ze sprawą dotyczącą podatku od towarów i usług. Wniosek został częściowo uwzględniony przez referendarza sądowego, który zwolnił skarżącego w połowie z wpisu sądowego. Skarżący złożył sprzeciw od tego postanowienia, domagając się całkowitego zwolnienia. Sąd rozpatrzył sprzeciw, biorąc pod uwagę stan zdrowia skarżącego, sytuację jego żony i dzieci, a także przychody z działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowił zwolnić skarżącego od wpisu należnego od złożonej skargi ponad kwotę 400 zł, a w pozostałym zakresie oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Znamiec po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. B. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2003r.. postanawia: I. zwolnić skarżącego od wpisu należnego od złożonej skargi ponad kwotę 400 zł, II. w pozostałym zakresie oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych W dniu [...] lutego 2008 r. W. B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący domagał się zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z uwagi na niskie dochody rodziny oraz brak wystarczających środków koniecznych do uiszczenia kosztów. Wskazał, że aktualne możliwości finansowe, z uwagi na wysokość zobowiązania podatkowego w związku z decyzją Dyrektora Izby Skarbowej nie pozwalają mu na ustanowienie adwokata z wyboru. W dniu [...] kwietnia 2008 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wydał postanowienie o zwolnieniu skarżącego w ½ części od wpisu sądowego należnego od złożonej skargi, w pozostałym zakresie oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazano, że skarżący wykazał wystarczająco skutecznie, iż w obecnej sytuacji majątkowej nie jest w stanie bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i swojej rodziny ponieść pełnych kosztów sądowych. Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z żoną oraz trójką dzieci. Żona jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Pełnoletnia córka studiuje na I roku studiów w T.. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie adwokata, referendarz sądowy uznał, iż przychód skarżącego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w 2007r. wyniósł aż 1.659.255,00 zł. Skarżący nie wyjaśnił również, dlaczego jego żona nie podejmuje żadnej pracy w celu poprawienia sytuacji bytowo – majątkowej. Z dokumentów uzupełniających wniosek wynika także, iż skarżący posiada majątek. Ponadto koszty, jakie skarżący ponosi w związku utrzymaniem wynoszą łącznie 2.370,00zł, która to kwota przekracza w znacznym stopniu dochód osiągany przez wnioskodawcę zamieszczony w formularzu. W formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wykazał, iż nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, ani cennych ruchomości. Z dokumentów nadesłanych na wezwanie Sądu wynika jednak, że skarżący zamieszkuje wraz z rodziną przy ul. B. w T., natomiast jako adres korespondencyjny skarżący podaje mieszkanie przy ul. L. w T.. Skarżący nie wyjaśnił do kogo należą i jakiej powierzchni są oba mieszkania. Strona skarżąca może zatem ponieść w części koszty sądowe oraz ewentualne koszty ustanowienia pełnomocnika. Od powyższego postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie strona skarżąca złożyła sprzeciw dotyczący zwolnienia w całości od kosztów sądowych. Wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu skarżący nie ponowił. W uzasadnieniu do sprzeciwu skarżący wyjaśnił, iż mieszkanie, w którym jest zarejestrowana jego działalność gospodarcza przy ul. B. w T. jest mieszkaniem spółdzielczym, najemcą jest żona. Natomiast mieszkanie przy ul. L. w T. jest mieszkaniem komunalnym, którego najemcą jest teść skarżącego. Skarżący wyjaśnia, że jego żona z uwagi na zły stan zdrowia podejmuje jedynie prace dorywcze. Natomiast pobyt pasierbicy skarżącego na studiach w T. finansuje jej biologiczny ojciec. Ponadto skarżący wyjaśnia, iż z uwagi na jego liczne schorzenia wydatki na leki wynoszą miesięcznie ok. 300 - 350zł. Dodatkowo skarżący korzysta z pomocy finansowej rodziny ze strony żony. Skarżący nie dołączył jednak do wniosku żadnych dokumentów potwierdzających jego wyjaśnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu wniosku W. B. w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych stwierdził, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie jedynie w części. Dokumenty znajdujące się w aktach sprawy wskazują co prawda zły stan zdrowia skarżącego, pozostawanie bez zatrudnienia przez jego żonę oraz ograniczone dochody skarżącego, niemniej jednak z zeznania podatkowego za 2007 r. wynika, że z działalności gospodarczej skarżący osiągnął przychód w kwocie 1.659.255,00 zł, z czego dochodu 8.259,00 zł. Zauważyć należy, że miesięczny dochód skarżącego wynosiłby wówczas ok. 690 zł, czyli znacznie mniej niż wskazywane przez skarżącego miesięczne koszty utrzymania. Doświadczenie życiowe również wskazuje że prowadzenie działalności gospodarczej przy rentowności 0,49%, w rzeczywistości czyni tę działalność nieopłacalną. Skarżący musi więc posiadać inne źródła dochodów ponieważ koszty miesięczne utrzymania znacznie przekraczają jego możliwości finansowe. Ponadto skarżący pomimo wezwania nie przedstawił wyciągu z kont bankowych twierdząc że takich nie posiada. Zauważyć należy, że obowiązujące przepisy nakładają obowiązek posiadania rachunków bankowych przez przedsiębiorców i dokonywania transakcji za ich pośrednictwem. Naruszenie obowiązku posiadania rachunku bankowego nie jest co prawda od 21 sierpnia 2004 r. zagrożony karą, niemniej jednak przedsiębiorcy powszechnie dokonują transakcji za jego pośrednictwem i trudno sobie wyobrazić osiągnięcie przychodów w wysokości 1.659.255,00 jedynie w drodze otrzymywania gotówki. Podsumowując, twierdzenia skarżącego budzą poważne wątpliwości co do ich prawdziwości, niemniej jednak okoliczności wykazane i uznane przez Sąd tj. zły stan zdrowia, pozostawanie żony skarżącego bez pracy oraz mały majątek zasługują na uwzględnienie i częściowe zwolnienie od wpisu od skargi. Zgodnie z przepisem art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, ze nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę sytuację materialną i rodzinną skarżącego oraz uzyskiwane dochody i posiadany majątek nie jest on w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ponieść pełnych kosztów sądowych, natomiast jest on w stanie ponieść je w części. W ocenie Sądu zatem zwolnienie skarżącego od uiszczenia wpisu sądowego w ponad kwotę 400 zł jest uzasadnione. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie przepisu art. 245 § 1, 3 i 4, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło