I SA/Kr 1313/16

PostanowienieWSA w Krakowie2016-12-15

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w pełnym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że jego sytuacja finansowa, oparta na niskiej emeryturze i konieczności spłacania zaległości podatkowych, uniemożliwia mu samodzielne poniesienie kosztów postępowania sądowego oraz wynagrodzenia adwokata. W związku z tym, przyznano mu prawo pomocy w pełnym zakresie na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
Skarżący S.O. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w związku ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Wskazał, że jego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości ok. 1060 zł miesięcznie, z której spłaca ratę podatku (200 zł) i ponosi inne koszty utrzymania. Nie posiada oszczędności ani cennych przedmiotów. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych i ustanowiono dla niego adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.O. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S.O. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 października 2016 r. nr: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; II) ustanowić dla S. O. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł S. O. złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. We wniosku skarżący oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródłem jego utrzymania jest świadczenie emerytalne w wysokości 1.060 zł miesięcznie. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi udział 1/2 we własności domu o powierzchni ok. 40 m² do remontu (mieszkanie wielkości 40 m²) oraz nieruchomość zakupiona przez skarżącego za kwotę 105 tys. zł, która wymaga inwestycji, aby nadawała się do zamieszkania. Nie posiada on zasobów pieniężnych, ani cennych przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, że utrzymuje się z niewielkiego świadczenia emerytalnego. Spłaca kwotę 200 zł miesięcznie do urzędu skarbowego i ponosi opłaty za prąd w wysokości 150 zł, a na środki czystości wydaje sumę 100 zł. Pozostają mu środki w wysokości 600 zł miesięcznie z przeznaczeniem na wyżywienie, lekarstwa i inne niezbędne wydatki. Do wniosku dołączone zostały kopie: przelewu z dnia 2 listopada 2016 roku kwoty 200 zł na rzecz Urzędu Skarbowego oraz wyciągu z rachunku bankowego w Alior Banku za okres od 11 października 2016 roku do 10 listopada 2016 roku (saldo 768,26 zł). Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie związanych z tym kosztów we własnym zakresie. Przyznanie prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie na jego rzecz adwokata z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie tego prawa we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego S. O. uwiarygodnił, że spełnia przesłanki przyznania mu prawa pomocy w pełnym zakresie. Jedynym źródłem utrzymania skarżącego jest niewysokie świadczenie emerytalne w kwocie 1.063,14 zł. Środki te w całości przeznaczane są na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania i leczenia strony. Skarżący spłaca ponadto zaległość podatkową, której rata miesięczna wynosi 200 zł, co stanowi niemal piątą część pobieranego świadczenia. Nie dysponuje on przy tym żadnymi oszczędnościami, ani cennymi przedmiotami, które mogłyby zostać spieniężone. Powołane okoliczności wskazują jednoznacznie, że opłacenie we własnym zakresie kosztów sądowych oraz wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika przekracza możliwości płatnicze S. O. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło