I SA/Kr 1319/09
PostanowienieWSA w Krakowie2012-04-25
Skład orzekający: Sędzia WSA Agnieszka Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, która wykaże, że jej dochód jest niewystarczający na pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, powinna zostać zwolniona od tych kosztów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że strona skarżąca wykazała w sposób wyczerpujący, iż jej sytuacja majątkowa jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Niewielki dochód, zła sytuacja zdrowotna, wiek emerytalny, trudne warunki bytowania oraz brak oszczędności jednoznacznie wskazują, że poniesienie kosztów byłoby niemożliwe. Odmówienie prawa pomocy zablokowałoby prawo do sądowej kontroli decyzji.Stan faktyczny
Skarżący A.A. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu zainicjowanym skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości. Skarżący utrzymuje się z renty w kwocie ok. 426,50 zł miesięcznie, która jest jego jedynym źródłem utrzymania. Referendarz sądowy odmówił zwolnienia, jednak skarżący wniósł sprzeciw, przedstawiając nowe okoliczności dotyczące swojej trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej.Rozstrzygnięcie
Postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zwolnił skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu A.A. od postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 lutego 2012 r. oddalającego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości za lata 2006 i 2007 postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.
W dniu 3 stycznia 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącego A.A. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu zainicjowanym skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości za lata 2006 i 2007.
Z uzasadnienia wniosku oraz pisma go uzupełniającego przedłożonego na wezwanie Sądu wynika, że wnioskodawca utrzymuje się z renty, które to świadczenie w miesiącu marcu wyniosło 426,50 zł i która jest jego jedynym źródłem utrzymania. Wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, a zamieszkuje na 20 m kw. w domu położonym w K. przy ul. Z., którego ¼ część nabył w spadku. W pozostałej części nieruchomości zamieszkują osoby trzecie. Wnioskodawca nie płaci rachunków, gdyż nie posiada telefonu, media zostały odcięte. Wnioskodawca podał również, że na pracę nie pozwalają mu stan zdrowia oraz wiek emerytalny. Całość otrzymywanej z ZUS renty przeznaczana jest natomiast na wyżywienie. Wnioskodawca jest również współwłaścicielem ½ części nieruchomości położonej w K. przy ul. Z. o pow. 3a 43 m kw. zabudowanej budynkiem przeznaczonym do rozbiórki oraz 2/8 części (4,5a) nieruchomości rolnej położonej w B.
Wnioskodawca oświadczył, że nie posiada żadnych oszczędności, czy cennych ruchomości, ma dług w kwocie 5.772 zł (kwota wynikająca z decyzji MOPS), nie korzysta z pomocy opieki społecznej.
Postanowieniem z dnia 27 lutego 2012 r. referendarz sądowy odmówił wnioskodawcy zwolnienia od kosztów sądowych. Od powyższego rozstrzygnięcia A.A. wniósł w terminie sprzeciw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z brzmieniem art. 246 § 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z treści art. 246 § 1 cytowanej ustawy wynika zatem, że to na podmiocie ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek wykazania, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu kolejnego już wniosku skarżącego w przedmiocie zwolnienia z kosztów sądowych - zawierającego jednak nowe okoliczności - uznał, iż istnieją podstawy do jego uwzględnienia. Strona w sposób wyczerpujący i dokładny wykazała, że jej sytuacja majątkowa jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przedstawione przez skarżącego okoliczności, a zwłaszcza fakt uzyskiwania niewielkiego dochodu w postaci świadczenia rentowego w kwocie niewiele ponad 400 zł, które w całości konsumowane jest na zaspokojenie bieżących, podstawowych potrzeb życiowych (wyżywienie), zła sytuacja zdrowotna, wiek emerytalny, trudne warunki bytowania (dom pozbawiony mediów – wody, prądu, gazu), brak jakichkolwiek oszczędności, czy rzeczy ruchomych, który można by spieniężyć, przy obciążeniu wynikającym z decyzji MOPS, zdaniem Sądu jednoznacznie wskazują, że poniesienie przez skarżącego pełnych kosztów niniejszego postępowania byłoby niemożliwe. Należy zaznaczyć, że już tylko sam wpis w niniejszej sprawie w kwocie 500 zł przekracza uzyskiwany przez skarżącego miesięczny dochód.
Wprawdzie wnioskodawca wykazał, że posiada majątek nieruchomy (co wynika również z akt administracyjnych), jednakże stanowi on współwłasność, co stanowi utrudnienie przy uzyskaniu ewentualnego kredytu hipotecznego (przy założeniu, że przy tak znikomych dochodach wnioskodawca posiadałby zdolność kredytową), a nadto nie byłoby możliwe tak szybkie jego spieniężenie, aby pokryć koszty sądowe.
W tym stanie rzeczy odmówienie wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w sposób nieuprawniony zablokowałoby jego prawo do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji.
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie przepisu art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 cytowanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak na wstępie
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło