I SA/Kr 135/09
PostanowienieWSA w Krakowie2010-05-28
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, która samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe z czwórką dzieci, nie pracuje, jest zadłużona i utrzymuje się głównie z pomocy finansowej męża, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Strona skarżąca, która samodzielnie utrzymuje czwórkę dzieci, nie pracuje, jest zadłużona i jej egzystencja jest możliwa dzięki pomocy finansowej męża, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym. Uiszczenie kosztów sądowych uniemożliwiłoby jej realizację podstawowych potrzeb życiowych i jej rodziny, co byłoby sprzeczne z zasadą zapewnienia dostępu do wymiaru sprawiedliwości osobom o niskich dochodach.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek B. R. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r. Strona skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe z czwórką córek, nie pracuje, jest ubezpieczona w KRUS, zadłużona i utrzymuje się głównie z pomocy męża. Posiada dom i ziemię rolną, ale nieruchomość jest obciążona hipotekami. Dochody strony są minimalne, a środki finansowe wydatkowane są na bieżące potrzeby.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. R. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 12.11.2008r. , nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r. postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek B. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 12.11.2008r. , nr [...] ,w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia
o stanie rodzinnym , majątku i dochodach", nadesłanych dokumentów oraz akt sprawy, B. R. jest w stałym leczeniu psychiatrycznym. Samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe wychowując cztery córki : M. R. ur.
w 1991r., A. R. ur. w 1992r., M. R. ur. w 1994r. i A. R. ur. w 1995r.
B. R. nie pracuje , jest ubezpieczona w KRUS i jak podnosi jest zadłużona u rodziny i znajomych. Na utrzymanie siebie i córek dostaje pieniądze od męża – T. R. w wysokości ok. 2000 zł. miesięcznie.
Od 2004r. pomiędzy małżonkami wyłączona jest wspólność majątkowa małżeńska
a mąż mieszka w P. i tam prowadzi działalność gospodarczą.
B. R. w 2009r. osiągnęła dochód w wysokości 1 099,27 zł. Nie posiada lokat bankowych ani samochodu, a na koncie w ING Banku Śląskim S.A. nie ma praktycznie zgromadzonych środków finansowych.
Koszty utrzymania całej rodziny wynoszą ok. 1000 zł. a koszty utrzymania domu ok. 500 zł. Pozostałe wydatki stanowią kwotę ok. 500 zł.
Strona skarżąca jest właścicielem domu drewnianego z lat pięćdziesiątych o pow. 100 m2 i nieruchomości rolnej o pow. ok. 9 ha. obciążonej licznymi hipotekami.
Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 246§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm.) przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa
i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Obecna sytuacja B. R. nie daje zdaniem orzekającego możliwości uiszczenia przez nią kosztów sądowych bez pogorszenia warunków bytowych. Egzystencja jej i córek jest praktycznie możliwa dzięki pomocy finansowej T. R. Ona sama nie uzyskuje dochodów i nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Otrzymywane pieniądze wydatkowane są natomiast
w całości na pokrywanie bieżących wydatków. Stąd też konieczność uiszczenia przez nią kosztów sądowych uniemożliwiłaby realizację podstawowych potrzeb życiowych B. R. i jej rodziny.
Mając na względzie powyższe oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt.2
w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło