I SA/Kr 1354/13
PostanowienieWSA w Krakowie2014-09-05
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która uiściła już wpis sądowy od skargi kasacyjnej, może ubiegać się o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, która uiściła już wpis sądowy od skargi kasacyjnej, nie może domagać się zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie częściowym, ponieważ fakt uiszczenia tych kosztów świadczy o tym, że posiada ona wystarczające środki na ich pokrycie. Prawo pomocy dla osób prawnych ma charakter fakultatywny i powinno być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy strona wykaże obiektywną niemożność zdobycia środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym.Stan faktyczny
Spółka Z. Spółka z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odpowiedzialności podatkowej. Wniosek został złożony w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Krakowie w kwocie 11.537 zł. Spółka wykazała znaczący kapitał zakładowy i wartość środków trwałych, ale również stratę z ostatniego roku obrotowego oraz problemy z płynnością wynikające z zajęcia majątku przez organy egzekucyjne. Mimo to, spółka uiściła wpis sądowy od skargi kasacyjnej.Rozstrzygnięcie
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 5 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Spółka z o.o. w K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skarg Z. Spółka z o.o. w K. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14 czerwca 2013 r. Nr: [...],[...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej płatnika i określenia wysokości należności z tytułu niepobranego i niewpłaconego zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za sierpień, wrzesień i grudzień 2006 r. oraz za sierpień, październik i listopad 2007 r. p o s t a n a w i a wniosek oddalić
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Krakowie z dnia 9 maja 2014 roku w kwocie 11.537 zł, strona skarżąca Z. Sp. z o.o. w K., działająca przez radcę prawnego A. D. – G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Z danych zawartych w formularzu "PPPr" wynika, iż wnioskodawca prowadzi działalność od 2000 roku m. in. w zakresie hoteli i moteli z restauracjami. W oświadczeniu o majątku i dochodach podano, że wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych spółki wynosi 118.910.000,00 zł. Wartość środków trwałych wnioskodawcy według bilansu za ostatni rok wyniosła 139.278.446,17 zł. Ostatni rok obrotowy został zamknięty stratą w wysokości 803.044,27 zł. Wskazano ponadto, iż spółka dysponuje rachunkiem bankowym w ING Bank Śląski, jednakże stan konta na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku nie został podany.
W uzasadnieniu wniosku o przyznaniu prawa pomocy podniesiono, iż od kilku lat działania Spółki skupiają się głównie na adaptacji zakupionego w 2008 roku zespołu pałacowo-parkowego w B. na potrzeby centrum hotelowo-konferencyjno – rekreacyjnego o wysokim standardzie. Zakończenie inwestycji przesunęło się jednak w czasie. Spółka zamierzała zakończyć adaptację Zespołu P.-P. G.-O, lecz z powodu braku środków wynikających z zajęcia majątku Spółki przez organy egzekucyjne, prace te nie zostały jeszcze zakończone. Strona podała, iż wyciąg z rachunku bankowego za lipiec 2014 roku zostanie doręczony po zakończeniu miesiąca. Do wniosku została dołączona kserokopia sprawozdania finansowego strony za 2013 rok.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy podmiot ten wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym natomiast, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie podmiot skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Użyty w powołanym przepisie zwrot "może być przyznane" wskazuje na fakultatywny charakter orzeczenia Sądu o przyznaniu prawa pomocy osobom prawnym. Przy spełnieniu przesłanek przewidzianych w wymienionym przepisie Sąd bowiem może, a nie musi, przyznać taką pomoc, gdy w oparciu o powyższy przepis uzna, że zachodzi taka potrzeba w świetle zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do sądu (vide: postanowienie NSA z dnia 13 lipca 2010 r. sygn. akt I FZ 195/10).
Należy podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu postanowienia z dnia 10 stycznia 2005 r. (sygn. akt FZ 478/04, niepubl.) stwierdził, iż opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 ustawy zasadniczej. Dlatego też muszą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby, czy osób, na współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony z obowiązku ich ponoszenia. Wnioskodawca musi zatem wykazać, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej reguły.
W realiach niniejszej sprawy strona skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy. Zasadność wniosku Z. Spółka z o.o. w K. rozpatrywana była w dwóch aspektach, mianowicie z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie musi ona ponieść w niniejszym postępowaniu, a z drugiej strony biorąc pod uwagę jej aktualne możliwości finansowe.
Pomimo sygnalizowanych problemów finansowych Spółka nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym. Wypracowuje też środki, z których finansowane jest wynagrodzenie fachowych pełnomocników. Kapitał zakładowy spółki Z.Sp. z o.o. w K. wynosi 118.910.000,00 zł, zaś wartość jej środków trwałych na dzień 31 grudnia 2013 roku wyniosła 139.278.446,17 zł. Tymczasem w orzecznictwie sądowym utrwalone jest stanowisko, iż posiadanie przez wnioskodawcę majątku trwałego o znacznej wartości w zasadzie wyłącza możliwość uzyskania zwolnienia od kosztów sądowych (m. in. postanowienia NSA: z dnia 12 stycznia 2005 r. sygn. akt FZ 415/04, z dnia 8 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 465/04, z dnia 15 kwietnia 2004 r. sygn. akt FZ 9/04). Zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 19 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 463/04 (niepubl.) podmiot dysponujący wciąż majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wpisu, nie spełnia przesłanek udzielenia mu prawa pomocy zawartych w art. 246 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Pogląd ten podziela także orzekający w niniejszej sprawie.
Kluczowym jednak argumentem przemawiającym za oddaleniem wniosku strony jest fakt, iż na obecnym etapie postepowania jedynym składnikiem kosztów sądowych jest wpis od złożonej skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 maja 2014 roku. Jak wynika natomiast z akt sprawy w dniu 30 lipca 2014 roku wpis sądowy w wysokości 11.537 zł został przez stronę uiszczony.
Skoro zatem strona skarżąca uiściła koszty sądowe w niniejszej sprawie, nie można stwierdzić, że nie ma ona dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło