I SA/Kr 1360/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-12-11
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, której dochody są niskie i niestabilne, a wydatki bieżące wysokie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Strona skarżąca, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym. Niska i niestabilna sytuacja dochodowa, wysokie koszty utrzymania oraz brak oszczędności uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Strona skarżąca, M. B., złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej dotyczące umorzenia postępowania egzekucyjnego. Strona samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, boryka się z brakiem pewnej pracy, jej miesięczne dochody są niskie (ok. 998 zł), a wydatki obejmują opłaty za media, podatek od nieruchomości i koszty dojazdów do pracy. Posiada współwłasność domu i nieruchomości, ale nie ma oszczędności ani przedmiotów o znacznej wartości. Wnioskodawczyni czasami musi pożyczać pieniądze od rodziny.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 22.07.2009r. sygn. [...] w przedmiocie umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie złożonego w postępowaniu egzekucyjnym zarzutu postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 22.07.2009r. sygn.[...], w przedmiocie umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie złożonego w postępowaniu egzekucyjnym zarzutu.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia
o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów M. B. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Od trzech lat boryka się ze znalezieniem pewnej pracy. Obecnie jej umowa na podstawie której uzyskuje wynagrodzenie, przedłużana jest co miesiąc. W miesiącu wrześniu uzyskała
998,34 zł. . W 2008r. jej dochód wyniósł 14 499,05 zł.
Koszty utrzymania M. B. obejmują : opłatę za wodę – 49,22 zł. , opłatę za energię elektryczną – 105,29 zł. , podatek od nieruchomości – 45 zł. (rata kwartalna), koszty dojazdów do pracy – 140 zł. Pozostałą część wypłaty przeznacza na żywność , środki higieniczne a jeżeli zostanie jakaś kwota - wydatkuje ją na ubranie , buty. Zdarza się też tak że jest zmuszona pożyczać pieniądze od rodziny.
Strona skarżąca jest współwłaścicielem domu i nieruchomości o pow. 17 a w ½ części, nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 246§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm.) przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa
i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Obecna sytuacja M. B. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych bez pogorszenia sytuacji bytowej.
Jej pozycja zawodowa jest niestabilna, co wiąże się z niepewnością otrzymywania pensji. Dochody które otrzymuje przeznacza na bieżące wydatki a teraz w okresie zimowym musi zakupić węgiel na opał, co jest dla niej dużym problemem ze względu na jego cenę. Nie posiada oszczędności a zdarza się i tak , że musi pożyczać pieniądze od rodziny.
Stąd też, zdaniem orzecznika, konieczność poniesienia kosztów sądowych przez M. B., nawet w wysokości 100 zł. , pogorszyłaby warunki jej egzystencji.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt.2
w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło