I SA/Kr 1416/21

WyrokWSA w Krakowie2021-12-08

Skład orzekający: Wiesław Kuśnierz, Jarosław Wiśniewski, Waldemar Michaldo

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rentowy prawidłowo odmówił zwolnienia z opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, nie rozpatrując wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie, a jedynie merytorycznie orzekając o braku uprawnienia do zwolnienia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ rentowy naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 7, 11, 61 § 1, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. Organ nie rozpoznał wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie ze składek, a zamiast tego wydał decyzję merytoryczną odmawiającą zwolnienia, nie posiadając do tego podstaw. Uzasadnienie decyzji było wadliwe, nie odnosiło się do istoty sprawy i nie wyjaśniało toku rozumowania organu.
Stan faktyczny
A. F. złożył wniosek o zwolnienie z opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za okres marzec-maj 2020 r. z powodu pandemii COVID-19. Wniosek o zwolnienie nie został wysłany z powodu błędu technicznego, pozostał w dokumentach roboczych. Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) odmówił zwolnienia, uznając, że termin na złożenie wniosku został przekroczony, nie rozpatrując wniosku o przywrócenie terminu. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i nieuwzględnienie okoliczności faktycznych.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Wiesław Kuśnierz (spr.) Sędziowie: WSA Jarosław Wiśniewski WSA Waldemar Michaldo po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 27 sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, i Fundusz Solidarnościowy, za okres marzec 2020 r. – maj 2020 r. uchyla zaskarżoną decyzję Decyzją z dnia 27 sierpnia 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] (dalej: organ, ZUS) nr [...] odmówił A. F. prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na własne obowiązkowe ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe , ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za okres marzec 2020 r. – maj 2020 r. W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył treść art. 31zo ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, z późn. zm.) – dalej ustawa COVID-19. Zgodnie z którym wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, należnych za okres od dnia 1 marca 2020 r. do 31 maja 2020 r. zwany dalej "wnioskiem o zwolnienie z opłacania składek", płatnik składek przekazuje do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie później niż do 30 czerwca 2020 r. Zdaniem organu, z uwagi na niedotrzymanie terminu na złożenie wniosku, nie przysługuje stronie prawo do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za okres marzec 2020 r. – maj 2020 r. Od powyższej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych A. F. pismem z dnia 25 września 2020 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W wywiedzionej skardze skarżący zarzucił : - naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci obrazy art. 7 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku ZUS RDZ oraz - nie uwzględnienie okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie, błędnie przyjmując, że zwolnienie dotyczyło okresu od marca do maja 2020r. W uzasadnieniu skargi, skarżący podniósł, że wnioski ZUS RDZ zostały przygotowane do wysłania, a w przeświadczeniu skarżącego wysłane w dniu 21 maja 2020r. Stosownie do obowiązujących przepisów skarżący posiadał uprawnienie do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na obowiązkowe ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, za dwa miesiące, od kwietnia do maja 2020, co wyraźnie zostało wyartykułowane we wniosku o przywrócenie terminu dla złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek ZUS RDZ. ZUS wydając decyzję odmawiającą zwolnienia, nie zapoznał się merytorycznie z Jego konkretnym przypadkiem naruszając tym art. 7 kpa Zwrócono uwagę , że pandemia jest stanem, z którym mierzymy się wszyscy po raz pierwszy. Skarżący nie jest osobą biegłą w zakresie obsługi komputera . Wysyłając wniosek o zwolnienie był przekonany, że zrobił to prawidłowo. Zaniepokojony brakiem decyzji zwalniającej z opłacania składek poprosił o sprawdzenie na jakim etapie jest jego sprawa, okazało się wówczas, że dokumenty utknęły w dokumentach roboczych nie docierając do ZUS na dowód czego przesłał stosowny wydruk. W sytuacji normalnej zainteresowany mógłby udać się do placówki ZUS uzyskując informację i niezbędna pomoc, pandemia to jednak uniemożliwiła. Zainteresowany nie mógł celowo działać na własną niekorzyść a tak do Jego zachowania odniósł się ZUS. Organ jakim jest ZUS w swym zamierzeniu powinien służyć pomocą obywatelom, dlatego brak jakiegokolwiek pouczenia poza podaniem informacji w przedmiotowej decyzji o możliwości złożenia skargi jest zaskakujący. Zasada słuszności zraz uproszczenia postępowania pozostają zasadami czysto teoretycznymi, podobnie jak zasada samokontroli, zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny działać sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do }ej załatwienia (art. 12 k.p.a.). Na koniec zaznaczono , że decyzja wydana przez ZUS wydana została tak jakby nie dotyczyła konkretnego przypadku Skarżącego. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych reprezentowany przez pełnomocnika podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi w całości. Ustosunkowując się do zarzutów skarżącego wyjaśniono, że organ wydał decyzję odmawiającą prawa do zwolnienia z obowiązku opłacenia składek za miesiące marzec kwiecień i maj 2020 r. gdyż odwołujący w przeciwieństwie do tego co podał w złożonej skardze , nie wyartykułował za jakie miesiące wnosi o zwolnienie. Przyznano jednocześnie, że wniosek o zwolnienie nadal nie został złożony przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sprawa niniejsza została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.; dalej: ustawa o COVID-19). Zgodnie z brzmieniem tego przepisu obowiązującym od dnia 2 lipca 2021 r. przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uznał rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W niniejszej sprawie Przewodniczący I Wydziału WSA w Krakowie, zarządzeniem z dnia 14 października 2021 wezwał skarżącego i organ o podanie, czy strony wnoszą o przeprowadzenie rozprawy zdalnej przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku oraz wskazanie adresu elektronicznego na platformie ePUAP. Skarżący prawidłowo zawiadomiony nie wniósł o przeprowadzenie rozprawy zdalnej, natomiast organ poinformował, że nie posiada adresu elektronicznego na platformie EPUAP i nie ma możliwości uczestniczenia w rozprawie zdalnej wnosząc jednocześnie o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Wobec powyższego Przewodniczący I Wydziału zarządzeniem z dnia 24 listopada 2021 r. wyznaczył w rozpatrywanej sprawie posiedzenie niejawne Sądu w składzie trzech sędziów na dzień 8 grudnia 2021 r. W ocenie Sądu, skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym umożliwiło rozstrzygnięcie sprawy bez szkody dla jej wyjaśnienia, przeciwdziałając jednocześnie stanowi przewlekłości postępowania. Wyjaśnić należy przy tym, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji strony skarżącego, bowiem podnoszone przez niego argumenty, podobnie jak i argumenty organu, były wnikliwie rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę wraz z odpowiedzią organu na skargę. Odnosząc się zaś do kwestii kognicji Sądu, należy wpierw przywołać art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), stosownie do którego sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Normatywnym potwierdzeniem sprawowania przez sądy administracyjne kontroli działalności administracji publicznej jest również art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi p.p.s.a., stanowiący ponadto, że sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019r. poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszone w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji zgodnie z zakreślonymi powyżej regułami, Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna w zakresie w jakim doprowadziła do uchylenia zaskarżonej decyzji. Lektura wywiedzionego środka zaskarżenia w konfrontacji z analizą akt sprawy wykazała naruszenie w zaskarżonej decyzji art. 107 § 3, art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a w konsekwencji również art. 8, i art. 11 oraz art. 61 § 1 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazać należy, że zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. integralną częścią każdej decyzji jest jej uzasadnienie faktyczne i prawne. W myśl powyższego przepisu uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązek wyczerpującego umotywowania decyzji wynika również z obowiązywania w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.). Zasada ta nie jest zrealizowana zarówno wówczas, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia strony postępowania, jak też, gdy nie ustali i nie odniesie się do wszystkich faktów istotnych dla danej sprawy. Jak trafnie wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 października 2016 r., sygn. akt II OSK 110/15 (wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl) motywy decyzji powinny odzwierciedlać rację decyzyjną i wyjaśniać tok rozumowania prowadzący do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego do rzeczywistej sytuacji faktycznej. Obowiązek sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. stanowi realizację w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje również możliwość pełnej i merytorycznej weryfikacji decyzji w postępowaniu sądowym, w toku którego nie jest możliwe uzupełnienie przeprowadzonego postępowania administracyjnego o stosowną argumentację prawną, i wyręczanie w ten sposób organów administracji w dokonaniu oceny w kwestii spełnienia przesłanek ustawowych, uzasadniających wydanie konkretnej decyzji. Podejmowanie decyzji posiada także, obok oczywistych aspektów: proceduralnego i materialnego, aspekt intelektualny. Jest to przecież proces myślowy, który powinien być logiczny i spójny, i który powinien zmierzać do uświadomionej konkluzji, opartej o uświadomione motywy działania. Motywy te można poznać na podstawie prawidłowo zredagowanego uzasadnienia. Uzasadnienie decyzji ma stanowić uzewnętrznienie tychże motywów, pokazanie rozumowania organu, a nie tylko wykaz zebranych faktów i norm. Uzasadnienie ma stanowić właśnie odpowiedź na pytanie: "dlaczego?", a nie tylko stwierdzenie "że". Ono ma nie tylko przekonać adresata decyzji o słuszności rozstrzygnięcia, ale właśnie umożliwić pogłębioną kontrolę i ocenę rozumowania. Organ orzekający na niekorzyść strony, zobowiązany jest do sporządzenia uzasadnienia w sposób wyjątkowo staranny, tak aby strona miała pełną wiedzę co do przesłanek zastosowania określonych w rozstrzygnięciu przepisów. Uzasadnienie, które pomija odpowiedź na podstawowe zarzuty oraz nie rozprawia się z zasadniczymi dla wyniku sprawy argumentami strony, jest uzasadnieniem wadliwym, naruszającym zarówno art. 107 § 3 k.p.a., jak też art. 11 tej ustawy. Jak przyjmuje się w doktrynie, uzasadnienie decyzji w przewidzianym w art. 107 § 3 k.p.a. kształcie, stanowi jedną z podstawowych gwarancji procesowych, której zadośćuczynienie przez organ umożliwia przeprowadzenie pełnej kontroli rozstrzygnięcia (zob. Z. Kmieciak, Postępowanie administracyjne w świetle standardów europejskich, Dom Wydawniczy ABC, 1997, str. 187 - 188). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie czyni zadość wymogom wynikającym z przywołanych regulacji, gdyż organ nie rozpoznał w sposób właściwy podstawowego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek a samo uzasadnienie, jak trafnie zauważono w skardze, sprawia wrażenie, że nie dotyczy sprawy skarżącego. Sprowadza się praktycznie do dwóch zdań. Zacytowania art. 31zp ust 1 ustawy o Covid-19 i jednozdaniowego stwierdzenia o braku uprawnienia do zwolnienia z opłacenia składek . W świetle przesłanych do Sądu akt, składających się z trzech dokumentów - decyzji organu z 27 sierpnia 2020 r. , wniosku o przywrócenie terminu do złożenia "wniosku RDZ" i wydruku listy dokumentów roboczych- rozstrzygnięcie organu jest niezrozumiałe. Należy zauważyć, że postępowanie administracyjne zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a. wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. ( § 3 ) Podkreślić bowiem należy, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało zainicjowanie wnioskiem strony z 12 sierpnia 2020 r. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek . Wniosek taki składany jest na druku RDZ stąd skarżący składając wniosek o przywrócenie terminu użył sformułowania "prośba o przywrócenie terminu złożenia wniosku RDZ". W uzasadnieniu wniosku skarżący wyjaśnił , że w związku z panującym Covid-19 i z tym związanymi utrudnieniami zdecydował się na złożenie wniosku drogą elektroniczną . Po wypełnieniu wniosku był przeświadczony, ze wysłał go za pomocą profilu zaufanego, jednak wniosek pozostał w "dokumentach roboczych " . Powołując się na swoją sytuację finansową wnosił ( prosił ) o pozytywne załatwianie jego prośby. Stosownie do treści art. 61 § 1 kpa przepisu żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa przedmiot tego postępowania. W przypadku zaś wątpliwości co do przedmiotu, sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji. W przypadku więc wszczęcia postępowania na zasadzie skargowości (czyli na żądanie strony), rodzaj sprawy i jego przedmiot określa treść zgłoszonego żądania. W nawiązaniu do powyższego wskazać przyjdzie, że wszczęcie postępowania administracyjnego na wniosek nie oznacza dowolności organu administracji w zakresie przedmiotu prowadzonego postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że w sytuacji wszczęcia postępowania na żądanie strony, treść zgłoszonego żądania określa rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania, a także wyznacza właściwą normę prawa materialnego lub procesowego, która będzie relewantna dla ustalenia zakresu podmiotowego i przedmiotowego postępowania (por. wyrok NSA z dnia 8 marca 2019 r., sygn. akt I GSK 895/18). Organ administracji jest tym żądaniem związany, gdyż tylko i wyłącznie strona składająca podanie określa przedmiot swojego żądania i nim rozporządza. Inaczej mówiąc, owo żądanie (wniosek) strony, wyznacza granice sprawy administracyjnej podlegającej załatwieniu w danym postępowaniu administracyjnym. W postanowieniu z dnia 4 marca 2014 r., sygn. akt II OW 157/13, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, tylko i wyłącznie ta strona określa przedmiot swego żądania, przy czym w razie wątpliwości, co do zakresu, czy przedmiotu żądania, jego uszczegółowienie należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji. Tymczasem organ całkowicie wniosek ten pominął przechodząc niejako do następnego etapu będącego konsekwencją uchybienia terminu do złożenia wniosku. Nie ustosunkował się natomiast do istoty zainicjowanego postępowania czyli kwestii przywrócenia terminu tj. czy termin jest przywracalny i czy zachodzą przesłanki do przywrócenia takiego terminu. Nie dokonał w tym zakresie żadnego rozstrzygnięcia. Orzekł natomiast w kwestii zwolnienia z opłacania należnych składek nie mając ku temu podstaw. Postepowanie w przedmiocie zwolnienia w trybie art. Art. 31zp ust 1 ustawy o COVID -19 jest również postępowaniem wszczynanym na wniosek strony. Jak słusznie zauważył organ w zaskarżonej decyzji do zainicjowania postepowania administracyjnego w tej sprawie niezbędny jest "wniosek o zwolnienie z opłacania składek". Tymczasem organ orzekł merytorycznie w kwestii zwolnienia, nie posiadając żadnego wniosku skarżącego o zwolnienie z opłacania składek, przyjmując na podstawie sobie tylko znanych przesłanek, że chodzi o zwolnienie z opłacania składek za okres marzec – maj 2020 r. Również nie wiadomo na jakiej podstawie przyjął zakres zwolnienia. Skarżący w skardze podniósł, że był uprawniony do zwolnienia z opłacania składek jedynie za miesiące kwiecień i maj 2020r. i tego okresu dotyczył wniosek o przywrócenie terminu, co też pośrednio wynika z złączonego do wniosku dokumentu - lista dokumentów roboczych . Oznacza to, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek nie został przez organ prawidłowo rozpoznany. Tym samym organ naruszył w sposób oczywisty również przepis art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. W myśl pierwszego z tych przepisów w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Natomiast zgodnie z drugim przepisem organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W tym miejscu jeszcze raz należy podkreślić jak doniosłą rolę spełnia uzasadnienie decyzji, realizujące dwie naczelne zasady postępowania administracyjnego zawarte w art. 8 i art. 11 k.p.a. i mające na celu objaśnienie stronie, jaki był tok myślenia prowadzący do zastosowania przepisu prawnego w sprawie, a także powody, dla których nie uwzględniono jej racji, i dla których zapadło rozstrzygnięcie o określonej treści. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje również możliwość pełnej merytorycznej weryfikacji decyzji w postępowaniu sądowym, co w rozpoznawanej sprawie nie może mieć miejsca, gdyż w konsekwencji wad, jakimi obarczona jest zaskarżona decyzja organu, ocena w zakresie zarzutów wniosku zostałaby w istocie przerzucona na Sąd. Ponownie rozpatrując sprawę organ przeprowadzi postępowanie zgodnie z wymogami wynikającymi z powołanych wyżej przepisów k.p.a., mając na uwadze, że skarżący nie może ponosić negatywnych skutków wadliwego działania organu. Ponadto, uwzględniając cel zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek, jakim jest zniwelowanie skutków kryzysu gospodarczego oraz trwający nadal stan epidemii, organ rozważy zastosowanie instytucji przewidzianej w obowiązujących od 16 grudnia 2020 r. przepisach art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy, dodanych ustawą z 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 2255 ze zm.). Wskazane przepisy nakazują, by w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, organ administracji publicznej zawiadomił stronę o uchybieniu terminu. W zawiadomieniu tym organ wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Powołane przepisy weszły w życie 16 grudnia 2020r., lecz obejmują zdarzenia, które miały miejsce "w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19". Stan epidemii ogłoszono od 20 marca 2020 r. (§ 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii - Dz. U. poz. 491). Uwzględniając powyższą regulację w ponownie prowadzonym postępowaniu organ będzie miał na względzie obowiązek zawiadomienia strony o uchybieniu terminu i wyznaczenia jej terminu 30 dni na złożenie wniosku o jego przywrócenie. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło