I SA/Kr 1423/09
PostanowienieWSA w Krakowie2010-01-08
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która wykazała stratę w pierwszym półroczu 2009 roku i trzykrotny spadek przychodów, ale jednocześnie osiągnęła znaczący przychód w poprzednim roku i posiada kapitał zakładowy oraz środki trwałe, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych dla osoby prawnej nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona nie wykazała w sposób wyczerpujący swojej rzeczywistej sytuacji finansowej i możliwości płatniczych, w szczególności nie przedstawiła pełnej dokumentacji dotyczącej operacji bankowych z ostatnich trzech miesięcy. Spółka prowadząca działalność gospodarczą powinna uwzględniać w planowaniu wydatków potrzebę gromadzenia środków na ewentualne postępowania sądowe.Stan faktyczny
Spółka "P." Sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą określenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych. Spółka argumentowała, że jej bieżące dochody nie wystarczają na pokrycie kosztów sądowych, zwłaszcza w związku z innymi prowadzonymi sprawami, poniosła stratę w I półroczu 2009 roku, a jej przychody spadły. Sąd wezwał spółkę do przedłożenia dodatkowych dokumentów, w tym wyciągów z kont bankowych z ostatnich trzech miesięcy, jednak spółka nie wywiązała się z tego obowiązku w pełni.Rozstrzygnięcie
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku " P." Sp. z o.o. w K. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 29.07.2009r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2002 w kwocie 160 465 zł. postanawia: wniosek oddalić
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek " P." Sp. z o.o. w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 29.07.2009r. Nr[...], w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2002 w kwocie 160 465 zł.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku oraz przedłożonych dokumentów kapitał zakładowy spółki wynosi 50 000 zł. a wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok opiewa na kwotę 1 123 764, 34 zł. W minionym roku spółka osiągnęła zysk w wysokości 22 729,20 zł. (zeznanie podatkowe CIT – 8 za okres 01.01.2008r. do 31.12.2008r. ) przy przychodzie w wysokości 17 542 639,45 zł. Jednocześnie bilans wskazał zysk na poziomie 3 721,10 zł. Przedsiębiorstwo posiada dwa rachunki bankowe; jeden w K. S.A. w K. , drugi w N. w S.
Według oświadczeń prezesa zarządu spółki i prokurenta spółka na dzień 24.11.2009r. miała w kasie 26,24 zł. a od dnia 01.06.2009r. nie zatrudnia żadnych pracowników.
Wnioskodawca podnosi , iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Obowiązek ten zbiegł się bowiem z opłatami
i wydatkami w sprawach o sygn. akt. I SA/Kr 419/08 i I SA/Kr 1424/09. Bieżące dochody spółki nie wystarczają natomiast na zaspokojenie wskazanych zobowiązań.
Spółka w I półroczu 2009r. poniosła stratę w wysokości 410 526,83 zł. a przy tym trzykrotnie spadły przychody przedsiębiorstwa. Zła sytuacja finansowa uniemożliwia zdaniem wnioskodawcy uzyskanie środków finansowych w drodze kredytu, czy też pożyczki a środki trwałe zostały zajęte w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
Zdaniem orzekającego wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r.
Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy
w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub
w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. (prawo pomocy w zakresie częściowym) - por. art. 246§2 w/w ustawy .
Podkreślić więc należy na wstępie, iż instytucja przyznania prawa pomocy
( w przedmiotowym przypadku zwolnienia od kosztów sądowych) osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej ma charakter fakultatywny.
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa
i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Warto zauważyć ponadto, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem
w sprawie (...)
W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma
jednak analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246§2 w/w ustawy. Wskazuje ona, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że strona nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zdaniem orzekającego dane przedstawione we wniosku były niewystarczające do oceny stanu majątkowego
i możliwości płatniczych " P." Sp. z o.o. w K. Stąd też zostało ono wezwane do przedłożenia szeregu dokumentów. Z nałożonego obowiązku strona skarżąca nie wywiązała się jednak
w pełni. Nie nadesłała bowiem wyciągu z kont bankowych obejmujących operację
z ostatnich trzech miesięcy,
Należy oczywiście przyznać , iż strona skarżąca przesłała: wyciąg z konta
w N. w S. ( z dnia 30.06.2009r. )
i wyciągi z konta w K. S.A. , w K. ( z dnia 07.07.2009r. , 09.07.2009r. i 10.07.2009r. )Są to jednak tylko "wyciągi dzienne" przedstawiające stan konta w danym dniu. Nie obrazują zatem sum i przebiegu transakcji przeprowadzanych przez ostatnie trzy miesiące. W związku z tym nie można przesłania ich traktować jako wywiązanie się z nałożonego przez Sąd obowiązku.
W kontekście w/w okoliczności należy stwierdzić iż, strona skarżąca nie wykazała przesłanek warunkujących przyznanie jej prawa pomocy. Nie ujawniła bowiem rzeczywistej sytuacji finansowej przedsiębiorstwa.
Należy też na marginesie zwrócić uwagę , iż spółka jako podmiot posiadający osobowość prawną i prowadzący działalność gospodarczą znacznych rozmiarów powinna w procedurze planowania wydatków uwzględnić również potrzebę gromadzenia środków na prowadzenie ewentualnego postępowania i liczyć się
z koniecznością ponoszenia kosztów sądowych. (zob. postanowienie SN z dnia 09.07.2002r. , sygn. akt I Acz 392/92 por też postanowienie NSA z dnia 19.11.2004r. sygn. akt FZ 463/04). Teza ta w odniesieniu do " P." Sp. z o.o. w K., które w 2008r. uzyskało przychód w wysokości 17 542 639,45 zł. jest jak najbardziej aktualna.
Biorąc pod uwagę powyższe, żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie a rozpatrywany wniosek zgodnie z przyjętą linią orzeczniczą (por. postanowienie NSA z dnia 08.11.2006r. sygn. akt II OZ 1112/2006, ONSAiWSA 2007/4, poz. 79) należało oddalić na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§2 pkt. 2, w zw. z art. 258 § 2,
pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło