I SA/Kr 1440/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Grzeszek po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 21 czerwca 2010r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na zmniejszenie należnego podatku od towarów i usług o podatek naliczony postanawia: oddalić wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2010r. (sygn. akt I SA/Kr 1440/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę G.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 21 czerwca 2010r. nr [...] w przedmiocie zgody na zmniejszenie należnego podatku od towarów i usług o podatek od towarów i usług naliczony wynikający z faktur dokumentujących zakupy dokonane przed dniem rezygnacji ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu wyjaśniono, że skarżącą została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 złotych – w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Skierowana do skarżącej przesyłka zawierająca wezwanie została awizowana najpierw dniu 19 października 2010r., a następnie w dniu 27 października 2010r. Przyjmując fikcję doręczenia wezwania w wraz z upływem dnia 2 listopada 2010r. Sąd zważył, że skarżąca pomimo wezwania nie uiściła należnego w sprawie wpisu. Odpis wskazanego postanowienia wraz z uzasadnieniem został skarżącej doręczony w dniu 12 lutego 2011r. W dniu 19 lutego 2011r. skarżąca skierowała do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi wyjaśniając w uzasadnieniu, że dokonane na kopercie zawierającej postanowienie o odrzuceniu skargi adnotacje o awizowaniu przesyłki nie odpowiadając rzeczywistości. W związku z tym wnioskodawczyni złożyła w Urzędzie Pocztowym reklamację, której kopię dołączyła do wniosku. W sytuacji, gdy ani w dniu 19 października 2010r., ani też w dniu 27 października 2010r. faktycznie nie pozostawiono jej awiza – z natury rzeczy nie miała obiektywnych możliwości zadośćuczynienia wezwaniu Sądu. Uchybienie terminowi nastąpiło zatem bez jej winy, a z przyczyn leżących po stronie Poczty Polskiej. Wskutek wezwania tut. Sądu skarżąca uzupełniła swój wniosek o doręczoną jej odpowiedź Poczty Polskiej S.A., w której wskazano, że doręczający przedmiotową przesyłkę listonosz z całą stanowczością stwierdził, iż zarówno pierwsze jak i drugie awizo doręczył pod wskazany na przesyłce adres, co potwierdzając zresztą stosowne dokumenty. Jak dalej wyjaśniono z uwagi na to, że czynności związane z doręczanie listonosz wykonuje samodzielnie, nie można wykluczyć, że jego postępowanie w powyższym zakresie było prawidłowe. W towarzyszącym piśmie skarżąca podniosła, że niekorzystne dla niej stanowisko Poczty Polskiej oparte jest jedynie na wyjaśnieniach jednego pracownika, który składał je po upływie czterech miesięcy od istotnych dla sprawy zdarzeń, co oddziaływać musi negatywnie na jego wiarygodność. Dodatkowo adnotacja o sporządzeniu awiza z dnia 19 października 2010r. jest sporządzona innym pismem niż ta z dnia 27 października 2010r. Wątpliwości skarżącej wzbudziła też stwierdzenie Poczty, iż "nie można wykluczyć, że postępowanie wymienionego w powyższym zakresie było rzeczywiście prawidłowe". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu, jest bezskuteczna (art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") Jednakże w świetle art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia (art. 87 § 1 p.p.s.a.), przy czym w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Jak przyjęto w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, oceniając wystąpienie tej przesłanki, Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy (J.P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004, s. 149). Przystępując do analizy treści wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi podkreślić należy, iż przedmiotowy wniosek został złożony w terminie, a zatem możliwa jest jego merytoryczna ocena. Jeżeli bowiem o przyczyna uchybienia terminu ustała z momentem doręczenia skarżącej postanowienia o odrzuceniu skargi, kiedy miała powziąć wiadomość o uchybieniu terminowi – to rozpoczęty w ten sposób w dniu 12 lutego 2011r. bieg terminu miał swój kres w dniu 19 lutego 2011r. Skierowany do Sądu w tej dacie wniosek o przywrócenie terminu, uzupełniony uiszczonym poprzedniego dnia wpisem, czynił zatem zadość ustawowym przesłankom. W ocenie Sądu przytoczone przez skarżącą okoliczności, a to niedoręczenie przez Pocztę Polską przesyłki z wezwaniem o uiszczenie wpisu oraz niepozostawienie przez pracownika poczty awiza informującego o przesyłce, w ocenie Sądu, nie są przekonujące. Z dołączonej do akt przesyłki zaopatrzonej w zwrotne potwierdzenie odbioru jednoznacznie wynika, iż wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu było dwukrotnie awizowane (po raz pierwszy w dniu 19 października 2010r., a następnie w dniu 27 października 2010r.) a zatem brak jest podstaw do tego, żeby kwestionować prawidłowość doręczenia. Nie ulega przy tym wątpliwości, iż powstałe wskutek zapisków osoby doręczającej korespondencję świadectwo faktu i daty awizowania przesyłki ma charakter dowodu prima facie, kreuje zatem swoiste domniemanie prawidłowości doręczenia, to jednak jego zakwestionowanie w toku niniejszego postępowania w przedmiocie przywrócenia terminu niewątpliwie wymaga uwiarygodnienia okoliczności przeciwnych. W tym miejscu odwołać się można mutatis mutandis do wypowiedzi Sądu Najwyższego w wyroku z dnia 30 kwietnia 1998r., sygn. akt III CZ 51/98 zapadłym na gruncie procedury cywilnej, zgodnie z którym pocztowy dowód doręczenia adresatowi przesyłki sądowej jest urzędowym dokumentem potwierdzającym fakt i datę doręczenia. Osoba, która twierdzi, że doręczenia dokonano w innej dacie, tudzież w ogóle go nie dokonano - powinna tę okoliczność udowodnić. Tymczasem w warunkach niniejszej sprawy twierdzenia skarżącej oparte na jej wiedzy nie znajdują potwierdzenia w żadnych innych okolicznościach o charakterze zobiektywizowanym. W szczególności odpowiadając na reklamację skarżącej Poczta Polska w oparciu o znajdującą się w jej posiadaniu dokumentację oraz wyjaśnienia złożone przez listonosza – potwierdziła zaistnienie okoliczności faktycznych, jakie zrekonstruować można w oparciu o dołączoną do akt sprawy korespondencję. Odnosząc się do zarzutów skarżącej pod adresem sposobu funkcjonowania Poczty Polskiej i treści odpowiedzi na jej reklamację – wskazać należy, że przepisy o doręczeniu mają charakter obligatoryjny, który wyłącza swobodną dyspozycję stron w zakresie sposobu doręczania pism sądowych (zasada oficjalności doręczeń). Doręczenie stanowi czynność materialno-techniczną, wywołującą określone skutki prawne przez fakty. Polega ono na zgodnym z przepisami umożliwieniu określonej osobie zapoznania się z treścią przeznaczonej dla niej korespondencji. Sąd dokonując, jak w niniejszej sprawie oceny prawidłowości doręczenia, z natury rzeczy opierać się musi na treści akt postępowania, przyjmując w braku nasuwających się wątpliwości stan faktyczny wynikający ze ściśle określonej procedury doręczenia korespondencji sądowej. Zaistnienie wspomnianych wątpliwości związane być zaś musi zasadniczo - co oczywiste - z nieścisłościami, jakie występują w treści zgromadzonej w sprawie dokumentacji. Jakkolwiek prawdą jest, że odmawiając prawdziwości twierdzeniom skarżącej Poczta Polska odwołała się jedynie do wyjaśnień osoby doręczającej i treści dostępnych rejestrów – to jednak w gruncie rzeczy trudno sobie wyobrazić by mogła ona podjąć w tej sprawie jakiekolwiek inne czynności. W sposób oczywisty procedura doręczenia pism opiera się niechybnie na zaufaniu, jakim obdarza się osobę dostarczającą przesyłki. Dochowanie ustawowych wymogów oraz wiarygodność konkretnego doręczyciela weryfikować można jedynie za pomocą czynionych przez niego zapisków. Wbrew stanowisku skarżącej Sąd nie znajduje natomiast jakichkolwiek podstaw do odmówienia wiarygodności sporządzonej w ten sposób dokumentacji w niniejszej sprawie. Jako że, powtórna awizacja ogranicza się do bardzo lakonicznej wzmianki o dacie tego zdarzenia – nie sposób, jak to czyni skarżąca czynić prawdopodobnych choćby ustaleń, że wbrew treści odpowiedzi na jej reklamację – doręczenia w obu datach dokonywały różne osoby, a nie tak jak chce tego Poczta Polska - jeden doręczyciel. Końcowo nadmienić należy, iż mając na uwadze treść dokumentów dołączonych do akt postępowania wnioskować można było przede wszystkim o zaistnieniu przesłanek przyjęcia fikcji doręczenia w oparciu przepis art. 73 p.p.s.a., co oznacza przyjęcie, że skarżąca miał możliwość zapoznania się ze skierowaną do niej korespondencją. Jednocześnie jednak Sąd nie zakwestionował, że o wezwaniu do uiszczenia wpisu skarżąca dowiedziała się dopiero z doręczonego jej w dniu 12 lutego 2011r. odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi. Przyjmując bowiem stanowisko skarżącej, iż w ogóle nie doręczono jej wezwania do uiszczenia wpisu – trzeba byłoby przyjąć, że termin do uzupełnienia braku formalnego skargi w ogóle nie rozpoczął swego biegu, a zatem bezprzedmiotowy byłby również wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na zasadzie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.