I SA/Kr 1451/98

Użyte przez ustawodawcę określenie "w tym samym lub zbliżonym czasie" musi być interpretowane w odniesieniu do konkretnych okoliczności faktycznych każdej ze spraw, przy uwzględnieniu między innymi rodzaju towaru, jego podatności na zmianę cen spowodowaną np. sezonowością. Inaczej bowiem na przestrzeni 1-2 miesięcy będą kształtować się ceny warzyw i owoców, inaczej ceny samochodów, a jeszcze inaczej np. ceny materiałów budowlanych czy wyrobów hutniczych. 18 kwietnia 1997 r. Urząd Celny w C. przekazał według dokumentu SAD do Urzędu Celnego w N. pomarańcze i klementynki dla spółki "P". W dokumencie przekazowym funkcjonariusz zamieścił adnotację o zakwestionowaniu wartości celnej towaru i ustaleniu ceny 1 kg pomarańczy na kwotę 0,63 DEM, zaś klementynek na kwotę 1 DEM. Jako materiał porównawczy wskazano dokumenty SAD z 3 marca 1997 r. 19 kwietnia 1997 r. spółka zgłosiła towar do odprawy celnej w Urzędzie Celnym w N., deklarując cenę pomarańczy na 000,425 DEM za 1 kg, zaś cenę klementynek na 1 DEM za 1 kg. Dyrektor Urzędu Celnego w N. zakwestionował wartość celną towaru na podstawie art. 26 ust. 6 Prawa celnego i ustalił ją w oparciu o art. 28 Prawa celnego, przyjmując, że cena pomarańczy wynosi 0,63 DEM, a klementynek 1 DEM za 1 kg. Od powyższej decyzji spółka "P" odwołała się do Prezesa GUC. W odwołaniu podniesiono, że organ celny dokonując odprawy nie przeprowadził żadnego postępowania wyjaśniającego, a jedynie oparł się na zapisie w dokumencie przekazowym. Spółka od wielu lat współpracuje z dostawcą owoców, który sprzedaje towar w różnej cenie - w zależności od pory roku, realizowanych dostaw i gatunków sprzedawanych owoców. Urząd Celny podejmując decyzję o podwyższeniu wartości towaru, nie uwzględnił różnicy w czasie, wielkości zakupu, jakości towaru, nie porównał wzajemnych relacji pomiędzy stronami umowy i, czy wartość, na którą się powołał, nie dotyczy przypadkowego importera. Spółka podniosła też, że branża owocowo-warzywna charakteryzuje się sezonowością oraz częstymi zmianami cen, na które wpływa wiele czynników. Prezes GUC utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że deklarowana przez spółkę "P" cena pomarańczy i klementynek w sposób istotny różniła się od ceny identycznego towaru sprowadzonego do Polski w zbliżonym czasie. Organ celny II instancji stwierdził także, że w niniejszej sprawie nie można uznać jako dowód załączonych do odwołania kserokopii bankowych dowodów zapłaty, gdyż odnoszą się do faktury, której wartość została zakwestionowana. Na powyższy decyzję wpłynęła skarga do NSA. Ustalenie nowej wartości celnej towaru dokonane przez organy celne w niniejszej sprawie nie było w ocenie NSA zgodne z obowiązującymi przepisami. W rozpatrywanej sprawie zastosowanie metody ustalania wartości celnej określonej w art. 28 Prawa celnego mogło być uzasadnione, gdyby materiał porównawczy spełniał kryteria określone w ww. przepisie. Artykuł ten stanowi, że jeżeli wartość celna przywiezionych towarów nie może być ustalona na podstawie art. 26, za wartość celną przyjmuje się wartość transakcyjną identycznych towarów sprzedanych i wprowadzonych na polski obszar celny w tym samym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna. Materiał porównawczy, na podstawie którego ustalono wartość celną towaru, nie spełniał kryteriów wymienionych w przepisie art. 28. Dokumenty SAD, na podstawie których ustalono wartość celną pomarańczy i klementynek, wystawione były w marcu 1997 r. Wykorzystanie zatem materiału porównawczego pochodzącego z dat sprzed miesiąca - w branży owocowo-warzywnej - narusza regułę określoną w przytoczonym przepisie, nakazującą odniesienie się do wartości celnej towarów wprowadzonych na polski obszar celny w tym samym lub zbliżonym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna. Sezonowość tej branży nakazuje stosowanie materiału porównawczego z dat nie tak odległych, jak miało to miejsce w rozpatrywanej sprawie, wszak powszechnie wiadomym jest, iż ceny owoców i warzyw w okresie sezonu zmieniają się w istotny sposób nawet w ciągu kilku dni czy w okresie tygodniowym. Użyte przez ustawodawcę określenie "w tym samym lub zbliżonym czasie" musi być interpretowane w odniesieniu do konkretnych okoliczności faktycznych każdej ze spraw, przy uwzględnieniu między innymi rodzaju towaru, jego podatności na zmianę cen spowodowaną - jak w niniejszej sprawie - sezonowości. Inaczej bowiem na przestrzeni 1-2 miesięcy będą kształtować się ceny warzyw i owoców, inaczej ceny samochodów, a jeszcze inaczej np. ceny materiałów budowlanych czy wyrobów hutniczych.