I SA/Kr 1458/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza w przedmiocie oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za 2004 i 2005 rok postanawia: zwolnić skarżącego od wpisu od skargi a w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że M. D. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną J. D. oraz synami K. D. ur. w 1995 r. i O. D. ur. w 2005 r. Mieszka z rodzicami przy ul. K.[...], żona nie pracuje. Skarżący prowadzi natomiast działalność gospodarczą "taxi osobowe", z której uzyskuje dochód w wysokości 2309 zł. miesięcznie (netto ok. 1030 zł. ). Zatrudniony jest też na podstawie umowy o pracę w Firmie M., gdzie z tego tytułu uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 1.041,33 zł. netto. Koszty utrzymania rodziny obejmują: czynsz - 350 zł., opłatę za gaz - 115 zł., opłatę za energię elektryczną - 110 zł., opłatę za TV i Internet - 88 zł., opłatę za telefon - 100 zł., ubezpieczenie na życie - 47 zł., obiady dla dziecka - 85 zł. Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2010 r. referendarz sądowy oddalił powyższy wniosek. W uzasadnieniu wskazano, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, z którego to obowiązku skarżący nie wywiązał się. Podkreślono, że istnieją różnice w podawanych wysokościach zarobków M. D.. W oświadczeniu zawartym w formularzu PPF zaznaczył on bowiem, iż działalność gospodarcza przynosi mu 765 zł miesięcznie. Tymczasem w "wyjaśnieniu " z dnia 21.11.2009r. napisał, że dochód z działalności gospodarczej "taxi osobowe" wynosi 2309 zł. brutto a netto ok. 1030 zł. Rozbieżności zauważyć też wypada pomiędzy informacjami zawartymi przez pełnomocnika strony skarżącej w skardze a przedłożonymi dokumentami. Otóż w skardze wskazano, iż " M. D. prowadzi działalność gospodarczą i dochody z tego źródła w wysokości 26.000 zł. rocznie są jedynymi, jakie osiąga". Z później przesłanych dokumentów wynika natomiast, że oprócz prowadzenia działalności gospodarczej M. D. jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę. Ponadto żona skarżącego otrzymuje świadczenia rodzinne, o czym nie wspomniano w złożonym wniosku. W konsekwencji w/w okoliczności, zdaniem orzecznika, nie została wyjaśniona rzeczywista sytuacja finansowa strony skarżącej pozwalająca przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Od powyższego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw. W uzasadnieniu dodatkowo podkreślono, że zaległości podatkowe za które odpowiadają byli wspólnicy, w tym skarżący, wynoszą 332.486,80 zł, a odsetki od tej kwoty wynoszą już ponad 100.000,00 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Wniosek strony skarżącej zasługuje na częściowe uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246 § 1 w/w ustawy przysługuje osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Odnosząc te uwagi do realiów niniejszej sprawy, skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, jednak w ocenie Sądu, sytuacja finansowa skarżącego pozwala na zwolnienie go jedynie od wpisu. Sąd dał wiarę oświadczeniom skarżącego, uznając że stanowią dokładną relację aktualnej sytuacji życiowej skarżącego i jego rodziny. Wzięto również pod uwagę, iż zaległości skarżącego wobec Skarbu Państwa wielokrotnie przekraczają jego możliwości finansowe, a zaskarżona decyzje dotyczy właśnie odmowy rozłożenia zaległości na raty. W takiej sytuacji odmowa zwolnienia od kosztów choćby z części mogłaby pozbawić faktycznie skarżącego konstytucyjnego prawa do sądu. Podsumowując uiszczenie wpisu w sytuacji skarżącego spowodowałoby uszczerbek utrzymania koniecznego skarżącego i jego rodziny. Mając powyższe na względzie, w ocenie Sądu, skarżący w obecnej sytuacji nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w związku z czym należało przyznać mu pomoc we wskazanym zakresie. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.