I SA/Kr 1471/09

PostanowienieWSA w Krakowie2011-12-28

Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, a zaniedbanie wynikało z niewłaściwego powiadomienia urzędów o zmianie pełnomocnictwa?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia, uznając, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Brak winy wymaga wykazania, że dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, a strona podjęła wszelkie możliwe działania w celu dotrzymania terminu. W tej sprawie zaniedbanie strony w powiadomieniu urzędów o odwołaniu pełnomocnictwa matce i ustanowieniu nowego pełnomocnika (męża) świadczyło o niedochowaniu należytej staranności.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia, które zostało odrzucone z powodu nieuzupełnienia braków w terminie. Skarżąca argumentowała, że nie otrzymała wezwania do uzupełnienia braków, ponieważ jej matka, która odbierała korespondencję, nie była już jej pełnomocnikiem, a o zmianie pełnomocnictwa nie powiadomiono wszystkich urzędów. Strona wskazała na nagły wyjazd za granicę jako przyczynę niedopełnienia formalności.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku P.G. o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych zażalenia w sprawie ze skargi P.G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14 sierpnia 2009 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia : - odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia - Postanowieniem z dnia 25 maja 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił P.G. przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Na postanowienie to skarżąca wniosła zażalenie. Zarządzeniem z dnia 8 lipca 2011 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych zażalenia przez nadesłanie 1-go egzemplarza odpisu zażalenia – w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwanie to zostało doręczone skarżącej w dniu 18 lipca 2011 r. (pismo odebrała matka strony). Ponieważ we wskazanym terminie nie został przedłożony odpis zażalenia, postanowieniem z dnia 27 października 2011 r. Sąd zażalenie odrzucił. Postanowienie to zostało doręczone skarżącej w dniu 14 listopada 2011 r. – przesyłkę odebrała również matka strony. W dniu 25 listopada 2011 r. P. G.złożyła wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych zażalenia i jednocześnie uzupełniła w/w brak formalny nadsyłając brakujący odpis zażalenia. W uzasadnieniu wniosku podała, że terminowi do uzupełnienia braku formalnego zażalenia uchybiła bez własnej winy. W dacie sporządzania zażalenia pełnomocnikiem do wszelkich czynności przed urzędami, w tym urzędami pocztowymi była jej matka. W dniu 4 lipca 2011 r. przed wyjazdem z kraju skarżąca odwołała wszystkie udzielone matce pełnomocnictwa, wskazując nowego pełnomocnika – męża T.G.. Poprosiła także dotychczasowego pełnomocnika o przekazanie nowemu wszystkich posiadanych dokumentów. Skarżąca podkreśliła, że dołożyła wszelkiej możliwej staranności nie tylko wypowiadając pełnomocnictwo dotychczasowemu pełnomocnikowi, ale wskazując również nowego. Konieczność niezwłocznego wyjazdu uniemożliwiła stronie skierowanie stosownych wypowiedzeń do wszystkich urzędów. Dotychczasowy pełnomocnik powinien był powstrzymać się od czynności z datą wypowiedzenia pełnomocnictwa. Mimo to – działając bez ważnego upoważnienia – odebrał w placówce pocztowej przesyłkę adresowaną do skarżącej, o czym jej nie powiadomił. Stąd też strona nie wiedziała o wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. Nie została również poinformowana o innych przesyłkach do niej adresowanych, w tym o postanowieniu o odrzuceniu zażalenia. W dniu 18 listopada 2011 r. P.G. udzieliła pełnomocnictwa adwokatowi K.S. do reprezentowania jej w niniejszej sprawie. Od pełnomocnika, który w tym samym dniu zapoznał się z aktami sprawy, dowiedziała się o odrzuceniu zażalenia z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych zażalenia. A zatem został zachowany siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności. Skarżąca podała, że nie może ponosić odpowiedzialności za nieuprawnione działania pełnomocnika, któremu wypowiedziała wszystkie pełnomocnictwa w dniu 4 lipca 2011 r. W ten sposób zostałyby bowiem naruszone jej prawo do obrony w niniejszym postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie natomiast z treścią art. 87 §1 – 4 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Na wstępie wskazać należy, iż Sąd przyjął, że skarżąca zachowała siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, liczony od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wniosek wysłała bowiem w dniu 25 listopada 2011 r., a więc siedem dni po tym jak dowiedziała się o uchybieniu terminu do uzupełnienia braku formalnego zażalenia. Nadesłała również brakujący odpis zażalenia. Rozpoznając zatem merytorycznie wniosek, Sąd stwierdza, że nie został spełniony warunek braku winy w jego uchybieniu. W ocenie Sądu, zaistnienia powyższej przesłanki przywrócenia terminu skarżąca nie uprawdopodobniła. Podkreślić należy, że strona jest zobligowana do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej oraz, że uchybiony termin nie może zostać przywrócony, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Jak podkreśla się w orzecznictwie (np. wyroki NSA: z dnia 14 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 794/99; Lex nr 40381; z dnia 2 lutego 2000 r., sygn. akt SA/Sz 2125/98; Lex nr 39797; z dnia 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00; Lex nr 55307) o braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. że strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Podkreślić należy, że przy ocenie winy lub jej braku, należy wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez nią działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienie Sądu Najwyższego z 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, LEX nr 50679). W konsekwencji stwierdzić należy, iż powoływane przez skarżącą okoliczności uzasadniające - jej zdaniem - przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia nie mogły stanowić podstawy do jego uwzględnienia. Skarżąca uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu powołuje się na okoliczność odebrania przez matkę adresowanych do niej przesyłek, mimo że odwołała udzielone matce pełnomocnictwo (w szczególności do odbioru korespondencji) oraz ustanowiła nowego pełnomocnika w osobie swojego męża. Sąd zauważa jednak, że skarżąca wskazuje, że z uwagi na nagły wyjazd za granicę (której to zresztą okoliczności w żaden sposób nie uprawdopodobnia) nie miała możliwości skierowania "stosownych wypowiedzeń do wszystkich urzędów". Świadczy to o niedochowaniu należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw przez skarżącą. Skoro skarżąca nie powiadomiła urzędu pocztowego o odwołaniu udzielonego matce pełnomocnictwa, powinna się była liczyć z konsekwencjami takiego zaniedbania. Skarżąca powinna była podjąć stosowne działania, aby zapobiec sytuacji odbioru korespondencji przez byłego pełnomocnika. Wskazywana okoliczność nagłego wyjazdu za granicę nie usprawiedliwia zaniedbania skarżącej w tym zakresie. Zauważyć zresztą należy, że w dołączonym do wniosku o przywrócenie terminu piśmie – będącym wypowiedzeniem pełnomocnictwa matce – podaje ona, że "z uwagi na wyjazd z najbliższych dniach poza granice kraju" prosi o przekazanie wszystkich dokumentów nowemu pełnomocnikowi. Należy zatem przyjąć, że skarżąca na przestrzeni tych kilku dni mogła tak ułożyć swoje sprawy związane z prowadzonym postępowaniem sądowym, aby zapobiec sytuacji odbioru korespondencji przez matkę. Skoro skarżąca nie podjęła takich działaniach, to nie można uznać, że uchybienie terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia nastąpiło bez jej winy. Sąd wskazuje także, że strona mogła powiadomić Sąd o ustanowieniu osoby upoważnionej do odbioru korespondencji – męża strony – co skutkowałoby doręczeniem korespondencji wyłącznie tej osobie. Podsumowując, Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie nie może być mowy o wystąpieniu okoliczności świadczących o braku winy strony w uchybieniu terminu do uzupełnienia braku formalnego zażalenia, zwłaszcza że z okoliczności podnoszonych w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu nie wynika, aby skarżąca doznała przeszkody uniemożliwiającej jej podjęcie wskazanych działań (zob. postanowienie WSA w Opolu z dnia 19 października 2009 r., orzeczenia.nsa.gov.pl). Reasumując, ocena podnoszonych we wniosku okoliczności, które miałyby skutkować przywróceniem uchybionego terminu, nie pozwala na przyjęcie, że skarżąca zachowała się z należytą starannością strony, która dba o swoje interesy. Na koniec, jeszcze raz podkreślić wypada, iż przywrócenie uchybionego terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa. Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 86§1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło