I SA/Kr 1482/14

WyrokWSA w Krakowie2014-11-04

Skład orzekający: WSA Paweł Dąbek, WSA Grażyna Firek, WSA Piotr Głowacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy może zawierać pouczenie o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń w formularzu informacji o podatku leśnym, jeśli ustawa o podatku leśnym nie przewiduje takiej możliwości?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy zawierająca pouczenie o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń w formularzu informacji o podatku leśnym, jeśli ustawa o podatku leśnym nie przewiduje takiej możliwości, jest niezgodna z prawem. Brak ustawowego upoważnienia dla rady gminy do zawarcia takiego pouczenia w formularzu oznacza, że jego umieszczenie wykracza poza ramy upoważnienia ustawowego. Sąd administracyjny, stwierdzając istotne naruszenie prawa, stwierdza nieważność uchwały w zaskarżonej części.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy w Nowym Sączu zaskarżył uchwałę Rady Gminy Podegrodzie w części dotyczącej załącznika z wzorem informacji o podatku leśnym, który zawierał pouczenie o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Prokurator zarzucił rażące naruszenie prawa, wskazując na brak podstawy prawnej do takiego pouczenia w ustawie o podatku leśnym. Rada Gminy wniosła o odrzucenie skargi, twierdząc, że sprawa stała się bezprzedmiotowa z uwagi na podjęcie nowej uchwały uchylającej zaskarżoną. Sąd uznał skargę za uzasadnioną.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej zawarcia w Załączniku Nr 2 stwierdzenia o treści "Oświadczam: że znana jest mi odpowiedzialność karna za składanie fałszywych zeznań przewidziane w art. 233 kk zgodnie z którym złożenie fałszywych zeznań grozi karą pozbawienia wolności do lat 3".

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 1482/14 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 listopada 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Paweł Dąbek, Sędziowie: WSA Grażyna Firek (spr.), WSA Piotr Głowacki, Protokolant: st.sekr.sąd. Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2014 r., sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Nowym Sączu, na uchwałę Rady Gminy Podegrodzie, z dnia 28 października 2011 r. Nr XIII/135/2011, w sprawie zmiany Uchwały Nr 20/III/2002 Rady Gminy Podegrodzie z dnia 13 grudnia 2002 r. w sprawie ustalenia wzoru, deklaracji na podatek leśny i wzoru informacji o lasach, - stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej zawarcia w Załączniku Nr 2 stwierdzenia o treści " Oświadczam: że znana jest mi odpowiedzialność karna za składanie fałszywych zeznań przewidziane w art. 233 kk zgodnie z którym złożenie fałszywych zeznań grozi karą pozbawienia wolności do lat 3" - Prokurator Rejonowy w Nowym Sączu wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na Uchwałę Rady Gminy Podegrodzie Nr XIII/135/2011 z dnia 28 października 2011 r. w sprawie zmiany Uchwały Nr 20/III/2002 tejże Rady z dnia 13 grudnia 2002 r. w sprawie ustalenia wzoru deklaracji na podatek leśny i wzoru informacji o lasach, w części dotyczącej Załącznika Nr 2 , określającego wzór informacji w sprawie podatku leśnego, w zakresie treści : "Oświadczam, że znana jest mi odpowiedzialność karna za składanie fałszywych zeznań przewidziane w art. 233 kk zgodnie z którym złożenie fałszywych zeznań grozi kara pozbawienia wolności do lat 3". Strona skarżąca zarzuciła, iż w zaskarżonej części uchwały doszło do rażącego naruszenia prawa , a mianowicie art. 6 ust. 2 i 9 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (tj.Dz.U. z 2013 r. poz.465) w zw. z art.233§6 kk., poprzez zawarcie we wzorze Informacji w sprawie podatku leśnego pouczenia podatnika o odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 kk., pomimo braku przepisu prawa, przewidującego możliwość odebrania w tym przypadku oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywych zeznań. Po przywołaniu treści art. 233§1,2 i 6 kk. strona skarżąca wskazała, że art. 6 ust. 2 i 9 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym nie przewidywał (i nie przewiduje) możliwości odebrania oświadczenia dot. podmiotu i przedmiotu opodatkowania, niezbędnych do ustalenia wymiaru i poboru podatku leśnego, pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 233§6 w zw. z § 1 kk., a skoro w okresie od dnia wejścia w życie przedmiotowej uchwały odbierano od podatników, przy wypełnianiu formularzy informacji w sprawie podatku leśnego, oświadczenie o uprzedzeniu o odpowiedzialności karnej z art. 233§1 kk., bez jakiejkolwiek podstawy prawnej to wniesienie skargi jest zasadne. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Podegrodzie wniosła o odrzucenie skargi, wskazując, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe , z uwagi na fakt, iż w dniu 26 sierpnia 2014 r. Rada Gminy Podegrodzie podjęła nową uchwałę nr XLIV/472/2014 w sprawie ustalenia wzoru deklaracji na podatek lesny i wzoru informacji o lasach, na mocy której uchylona została zaskarżona uchwała i wprowadzony został nowy wzór Informacji o lasach, który nie zawiera już pouczenia w trybie art. 233§1 Kodeksu karnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Stosownie do art. 147 § 1 ustawy o p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części. Skarga jest uzasadniona. W pierwszym rzędzie należy wskazać, że z treści art. 168 Konstytucji RP wynika prawo jednostek samorządu terytorialnego do uchwalania wysokości podatków i opłat lokalnych w zakresie ustalonym w ustawie. Konkretyzację tego prawa - poza uregulowaniami szczególnymi - zawiera, w odniesieniu do gminy art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, zgodnie z którym gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązującego na obszarze gminy, przy czym w myśl art. 18 ust. 2 pkt 8 tej ustawy podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat należy do wyłącznej właściwości rady gminy, lecz tylko w granicach określonych w odrębnych ustawach. Przepis art. 6 ust. 2 i 9 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (tj.Dz.U. z 2013 r. poz.465) nakłada na radę gminy obowiązek ustalenia obowiązującego wzoru informacji i deklaracji na podatek leśny, w których zawarte będą dane dotyczące podmiotu i przedmiotu opodatkowania niezbędne do wymiaru i poboru podatku. W/w przepisy – powołane jako podstawa prawna podjętej uchwały - nie dają jednak organowi uprawnienia do nałożenia na podatnika obowiązku składania oświadczenia zawierającego pouczenie o odpowiedzialności określonej w art. 233 kodeksu karnego, a zatem sformułowanie zawarte w Załączniku Nr 2, zaskarżonej uchwały , określającego wzór informacji o lasach w sprawie podatku leśnego, w zakresie treści : "Oświadczam, że znana mi jest odpowiedzialność karna za składanie fałszywych zeznań przewidziane w art. 233 kk zgodnie z którym składanie fałszywych zeznań grozi kara pozbawienia wolności do lat 3", wykracza poza ramy upoważnienia ustawowego, na jakim opierać mogła się Rada Gminy. W myśl art. 233 § 6 kodeksu karnego sprawca odpowiada za podanie nieprawdy, lub zatajenie prawdy w oświadczeniu, które ma służyć za dowód w postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy, jeżeli przyjmujący oświadczenie, działając w zakresie swoich uprawnień, nadanych przez te ustawę, uprzedził oświadczającego o odpowiedzialności karnej za fałszywe oświadczenie. Z unormowania tego wynika, że przestępstwem jest złożenie fałszywego oświadczenia, na przykład w kwestionariuszach lub formularzach. Warunkiem jednak odpowiedzialności za złożenie fałszywego oświadczenia jest, by przepis ustawy, na podstawie której oświadczenie jest składane, przewidywał możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej. Słuszne jest zatem stanowisko, że jeżeli ustawodawca zamierza nadać wymaganym oświadczeniom składanym przez zainteresowane podmioty rygor odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń (zeznań), to rygor ten wprowadza wprost do ustawy i dopiero wówczas - w razie przeniesienia kompetencji do określenia przez organ samorządu wzoru informacji i deklaracji - możliwym byłoby odwoływanie się przez organ do pouczenia o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń (zeznań). Wskazane przepisy ustawy o podatku rolnym nie przewidują takiej możliwości, zaś ustawowego upoważnienia dla rady w tym zakresie nie można domniemywać. Mając na uwadze, że brak jest podstaw prawnych (upoważnienia ustawowego) do zawarcia we wzorach formularzy informacji i deklaracji podatkowych zapisów dotyczących odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, celowym jest stwierdzenie przez sąd administracyjny w oparciu o przepis art. 147 § 1 ustawy o p.p.s.a. nieważności uchwały w zaskarżonej części i dlatego orzeczono jak w sentencji wyroku. Jednocześnie należy wskazać , że przedmiotem postępowanie było stwierdzenie nieważności przedmiotowego zapisu, zawartego w załączniku do uchwały, a kolejna uchwała , uchylająca kwestionowaną uchwałę wydana została 26 sierpnia 2014 r. Jakkolwiek w myśl art. 54 § 3 p.p.s.a., organ jednostki samorządu terytorialnego, którego akt zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy to nie zawsze takie uwzględnienie skargi, w postaci uchylenia zaskarżonego aktu, skutkuje bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego, stanowiącą przesłankę umorzenia postępowania w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 ustawy o p.p.s.a. Skuteczne uchylenie uchwały inną, kolejną uchwałą wywołuje bowiem jedynie skutek na przyszłość (ex nunc) i przerywa działanie skutków prawnych uchwały poprzedniej jedynie od daty wejścia w życie uchwały uchylającej. W przypadku, gdy zaskarżona uchwała wywołała już skutki prawne, nie można mówić o bezprzedmiotowości postępowania sądowoadministracyjnego. W takim przypadku zachodzi konieczność oceny legalności zaskarżonego aktu. Sama zmiana, lub uchylenie zaskarżonej do sądu uchwały nie czyni zbędnym wydania przez sąd wyroku. W razie ustalenia, że zaskarżony akt zostały wydany z istotnym naruszeniem prawa, uwzględnienie skargi na podstawie art. 147 ustawy o p.p.s.a. będzie polegać na stwierdzeniu nieważności tego aktu. Wyrok stwierdzający nieważność uchwały lub aktu wywiera zaś skutek prawny z mocą od dnia podjęcia uchwały t.j, ex tunc. (wyrok WSA w Opolu z 26.02.2008r. Lex nr 506841).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło