I SA/Kr 1493/06

Sygn. akt I SA/Kr 1493/06 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 listopada 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maria Zawadzka, Sędziowie: NSA Józef Gach (spr), Asesor: WSA Maja Chodacka, Protokolant: Bożena Wąsik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2007r., sprawy ze skargi Z. M., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] nr [...], w przedmiocie zajęcia stanowiska przez wierzyciela co do zarzutów zgłoszonych przez zobowiązanego na prowadzone postępowanie, egzekucyjne, I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 355,00 zł (trzysta pięćdziesiąt pięć złotych). Zaskarżonym postanowieniem - po rozpoznaniu zażalenia - uchylono postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], znak [...], w sprawie stanowiska wierzyciela w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów Z. M. na prowadzone postępowanie egzekucyjne i uznano te zarzuty za uzasadnione. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia ustalono, że postępowanie egzekucyjne było prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego, który został wystawiony mimo niezakończenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego wcześniej. W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] znak [...], wniesiono o jego uchylenie z powodu naruszenia: - prawa materialnego, tj.: art. 30 ustawy z dnia 19.12.1980 r. o zobowiązaniach podatkowych w zw. z art. 329 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2005 r., nr 8, poz. 60 z późn. zm., dalej określanej skrótem "O.p.") poprzez uznanie, iż nie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego skarżącego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1996 r., - przepisów postępowania, tj.: art. 124§2 w związku z art. 126 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 11 tego kodeksu, zwanego dalej "k.p.a.", polegające na braku wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego co do zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne odnośnie: 1) przedawnienia zaległości podatkowej, 2) braku wymaganych informacji w tytule wykonawczym. Odnośnie naruszenia prawa materialnego skarżący podał, że zobowiązanie, którego dotyczy postępowanie egzekucyjne, jest zobowiązaniem za rok 1996. Wobec tego uległo ono przedawnieniu na podstawie art. 30 ustawy z dnia 19.12.1980 r. o zobowiązaniach podatkowych w zw. z art. 329 O.p. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 z późn. zm - oznaczana dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną skargi. Wychodząc poza te zarzuty i wnioski oraz powołaną podstawę należy zauważyć, że organ egzekucyjny I instancji będący zarazem wierzycielem (tak jak w rozpoznawanej sprawie) nie może w drodze wydania odrębnego postanowienia wyrazić stanowiska w sprawie wniesionych przez zobowiązanego zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Ten tryb współdziałania w wydaniu postanowienia o rozpoznaniu tych zarzutów przewidziany został w art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. , nr 229, poz. 1054 ze zm.) dla organu egzekucyjnego I instancji, nie będącego wierzycielem i wierzyciela. Analogiczne stanowisko wyraził NSA w uchwale 7 sędziów z dnia 25 czerwca 2007 r., sygn. akt I FPS 4/06, której teza brzmi, iż "Wydanie postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, o których mowa w art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w przypadku gdy wierzycielem jest Skarb Państwa, reprezentowany przez kierownika statio fisci - naczelnika urzędu skarbowego, który jednocześnie jest organem egzekucyjnym, należy uznać za bezprzedmiotowe". W uchwale tej, cytując wyrok WSA w Szczecinie z dnia 21.12.2005 r., sygn. akt I SA/Sz 359/05, NSA wskazał, że "przyjmowanie stanowiska odmiennego, a więc przyjmowanie, że stanowisko w formie podlegającego zaskarżeniu postanowienia wierzyciel obowiązany jest zajmować także wtedy, gdy jest on równocześnie organem egzekucyjnym, wskazywać musiałoby na to, że ustawodawca jest nieracjonalny, skoro temu samemu podmiotowi (wierzycielowi będącemu zarazem organem egzekucyjnym) w tejże samej kwestii (zasadność zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego) nakazuje wypowiadać się dwukrotnie, przyjmując przy tym zasadę, że jako organ egzekucyjny podmiot ten związany jest swoją wypowiedzią wyrażoną w odpowiedniej formie w roli wierzyciela i że każde z tych stanowisk, wyrażone przez ten sam podmiot występujący w różnej roli, podlega odrębnej kontroli instancyjnej i sądowoadministracyjnej. Przeciwnie, za w pełni racjonalne uznać należy takie stanowisko w rozpatrywanej kwestii, które kierując się z jednej strony potrzebą sprawnego funkcjonowania organu egzekucyjnego, z drugiej zaś strony w niczym nie ograniczając prawa zobowiązanego do obrony jego interesu prawnego, przyjmuje brak podstawy prawnej do wydawania postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji wówczas, gdy tym wierzycielem jest sam organ prowadzący tę egzekucję". Oznacza to, że organ egzekucyjny II instancji powinien był uchylić postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zajęcia stanowiska przez wierzyciela i umorzyć postępowanie w tej sprawie. Skoro tego nie uczynił to również i jego postanowienie jest dotknięte wadą uzasadniającą stwierdzenie nieważności, z tym że wadą tą nie jest brak podstawy prawnej do wydania postanowienia, lecz rażące naruszenie prawa (art. 156§1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Z tego względu Sąd działając na podstawie art. 145§1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Co należy do nich zaliczyć określa natomiast art. 205 wyżej powołanej ustawy. Na tej podstawie zasądzono zwrot kosztów obejmujący wpis, wynagrodzenie pełnomocnika ustalone zgodnie z §14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163 poz. 1349 z późn. zm.) oraz opłatę od pełnomocnictwa.