I SA/Kr 1501/07

Dnia 26 marca 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2008 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy sprzeciwu M. L. na postanowienie referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 stycznia 2008 roku sygn. akt I SA/Kr 1501/07 oddalające wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie interpretacji dotyczącej zastosowania prawa podatkowego w podatku od spadków i darowizn postanawia : zwolnić skarżącą z połowy kosztów sądowych Pismem z dnia [...] lutego 2008r. M. L. zwana dalej skarżącą, wniosła sprzeciw na postanowienie referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 stycznia 2008 roku sygn. akt I SA/Kr 1501/07 oddalające wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie interpretacji dotyczącej zastosowania prawa podatkowego w podatku od spadków i darowizn Postanowienie referendarza zostało doręczone [...] lutego 2008r. W uzasadnieniu sprzeciwu, skarżąca wskazała, że razem z mężem uzyskuje dochody w postaci swojej emerytury w wysokości 524,69zł netto, męża renty w wysokości 756,79zł netto i dodatkowej pracy męża w wysokości 486zł netto. Po odliczeniu od kwoty tak uzyskanego łącznego dochodu w kwocie 1 767,48zł. netto, wartości stałych wydatków na życie, pozostaje im 600zł miesięcznie. Skarżąca wskazała, że ponoszone stałe opłaty to: opłata za mieszkanie w wysokości 437,95zł., za energię elektryczną 76,18zł., za telefon 117,64zł., TV 55,99zł., gaz 259,21zł. Skarżąca dodawała, że cierpi na c. s., u. k. oraz s. k. i następstwa z nimi związane, co wiąże się z koniecznością ponoszenia wydatków na zakup leków. Skarżąca podkreślała, że nie może uzyskiwać dochodów z nieruchomości, gdyż jej mieszkanie (własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu) nie posiada księgi wieczystej, co uniemożliwia zaciągnięcie pożyczki, a posiadany udział w nieruchomościach w S. i N. S. nie przynosi korzyści gdyż nieruchomości te objęte są sporem sądowym. W końcowej części sprzeciwu skarżąca oświadczała, że wnosiła o zwolnienie częściowe od kosztów jedynie od swojej części skargi. W aktach sądowych znajduje się wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych należnych od skargi złożonej wyłącznie przez skarżącą, w którym to wniosku skarżąca wykazała powyższe dane dołączając kserokopie dokumentów potwierdzających wielkość uzyskiwanych dochodów i wielkość ponoszonych wydatków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) zwanej dalej ustawą p.p.s.a., w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ponieważ sprzeciw został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu, wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych podlegał ponownemu rozpatrzeniu. W ocenie Sądu wniosek o częściowe zwolnienie z kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu przede wszystkim trzeba wyjaśnić, że przesłanki, jakie musi spełnić osoba fizyczna, aby nastąpiło przyznanie jej prawa pomocy, czy to w zakresie całkowitym, czy też częściowym, określono w przepisie art. 246 ustawy p.p.s.a., Stosownie do art. 246 § 1 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; lub w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Niemniej jednak, oceniając wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od opłat sądowych, sąd bierze pod uwagę łącznie: okoliczności stanowiące wykazanie, że osoba składająca wniosek nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) oraz wynikający z art. 45 Konstytucji obowiązek zagwarantowania stronie prawa do sądu (vide: postanowienie z dnia 5 grudnia 2007 r. Wojewódzki Sądu Administracyjnego w Olsztynie sygn. II SA/Ol 684/07). . Skarżąca w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy podała, że łączny dochód jej rodziny wynosi 1767,48zł netto miesięcznie z czego po potrąceniu stałych opłat ( bez kosztów wyżywienia i środków czystości) pozostaje 600zł miesięcznie. Kwota 600zł. miesięcznie na pokrycie kosztów wyżywienia i zakupu środków czystości dwóch dorosłych osób przy rosnącej stale inflacji i jednoczesnym braku podwyższania uposażeń emerytalno - rentowych stanowiących główne źródło utrzymania skarżącej i jej męża jest kwotą, w ocenie Sądu, zbyt małą na pokrycie całości należnych kosztów sądowych. Skarżąca wykazała brak możliwości pozyskania dodatkowych źródeł finansowania opłat sądowych wskazując na ograniczenia w korzystaniu z posiadanych nieruchomości. Sąd wziął również pod uwagę, że zwiększenie dodatkowego źródła zarobku, zgodnie z obowiązującymi przepisami, mogło skutkować ograniczeniem lub nawet pozbawieniem prawa do wypłacanej emerytury lub renty. Odmówienie, w takiej sytuacji, skarżącej częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, przy opłacie z tytułu wpisu sądowego w wysokości 200zł., mogłoby w rzeczywistości oznaczać pozbawienie skarżącej prawa do rozpoznania skargi w postępowaniu sądowym. Zgodnie z utrwalonym poglądem orzeczniczym Sąd nie może odmówić stronie prawa pomocy jeżeli w konsekwencji powodowałoby to wyłączenie czy też istotne ograniczenie jej prawa osądu (vide: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi J.P.Tarno s.319 Wydawnictwo "Lexis Nexis"). W tym stanie sprawy na podstawie art. 260 w związku z art. 245 § 3 oraz 246 §1 pkt 2 ustawy p.p.s.a orzeczono jak w sentencji.