I SA/Kr 151/13
PostanowienieWSA w Krakowie2013-03-22
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania lub nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania lub nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy strona samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, posiada lekki stopień niepełnosprawności, jedynym źródłem dochodu jest niska renta, a także nie posiada oszczędności, konieczność uiszczenia kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika zagroziłaby jej podstawowym potrzebom życiowym, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek W.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Strona skarżąca jest osobą niepełnosprawną, prowadzącą samodzielnie gospodarstwo domowe, której jedynym dochodem jest niska renta. Posiada ona współwłasność działki rolnej, ale nie ma oszczędności ani przedmiotów o dużej wartości. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla W.B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 17.12.2012r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 1998r. oraz grudzień 1998r. postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla W.B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek WB o przyznanie prawa pomocy, w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 17.12.2012r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 1998r. oraz grudzień 1998r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" W.B. ur. w 1957r. jest osobą w stosunku do której orzeczono lekki stopień niepełnosprawności. Samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Jedynym źródłem jej dochodu jest renta w wysokości 423,85 zł., miesięcznie, netto.
Strona skarżąca jest współwłaścicielem zabudowanej działki rolnej położonej w R. o pow. 0,26 ha, nie posiada żadnych oszczędności czy przedmiotów o wartości pow. 3000 euro.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na udział w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Obecna sytuacja W.B. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia adwokata.
Prowadzi ona samodzielnie gospodarstwo domowe, niepełnosprawność utrudnia jej znalezienie pracy, nie posiada też żadnych oszczędności. Wysokość uzyskiwanej renty wyklucza natomiast poczynienie jakichkolwiek oszczędności.
Biorąc pod uwagę w/w okoliczności, stwierdzić należy, że konieczność uiszczenia kosztów sądowych i kosztów wynagrodzenia pełnomocnika, w obecnej sytuacji, zagroziłaby realizacji podstawowych potrzeb życiowych strony skarżącej. Stąd też działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku W.B..
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§2, art. 246§1 pkt. 1) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.Dz.U. z 2012r. poz .270 z p. zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło