I SA/Kr 1544/14

sygn. akt I SA/Kr 1544/14 Kraków, dnia 23 stycznia 2015 r. POSTANOWIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Firek po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 sierpnia 2014r., znak [...] w przedmiocie odmowy umorzenia podatku w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za lata 2008 - 2013 postanawia: oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych. Niniejsza sprawa została wszczęta wskutek skargi E.D.na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 sierpnia 2014r., znak [...] w przedmiocie odmowy umorzenia podatku w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za lata 2008 – 2013. Skarżąca domagała się zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 21 listopada 2014r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych. E.D.wniosła w terminie sprzeciw od powyższego postanowienia (wobec nie wskazania sygnatury akt sprawy, sprzeciw został zarejestrowany odrębnie pod sygn. akt III SO/Kr 30/14. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012r., poz. 270 – oznaczana dalej jako p.p.s.a.) - od postanowień, wydanych przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Z brzmienia art. 260 p.p.s.a. wynika natomiast, iż w wypadku wniesienia sprzeciwu postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W myśl przepisu art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, przy czym prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2 tego przepisu), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.), zaś częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej może nastąpić: w zakresie całkowitym- gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym- gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Trzeba podkreślić, że – jak wynika z brzmienia art. 246 § 1 p.p.s.a.- to na osobie fizycznej, ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, spoczywa obowiązek przedstawienia dowodów, że zrealizowane są przesłanki przyznania prawa pomocy. Sąd, korzystając z uprawnień, zakreślonych przez art. 255 p.p.s.a., może -jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości- wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie, dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Jednakże na tym możliwości sądu w zakresie badania stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych strony się kończą i bez współpracy ze strony osoby, ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, ustalenie czy rzeczywiście nie może ona ponieść kosztów związanych ze sprawą, nie jest możliwe. Zatem w zakresie ustalenia, czy w danej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy osoba wnioskująca winna współpracować z sądem administracyjnym, jeżeli nie poprzez wskazanie wszelkich okoliczności istotnych dla oceny jej stanu majątkowego, to przynajmniej realizując wszelkie wezwania sądu o uzupełnienie brakujących danych i dokumentów. W wypadku braku pełnej współpracy wnioskodawcy, skutki nie wykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy będą obciążać właśnie jego. Jak podkreśla się w orzecznictwie, strona powinna podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd o zasadności przyznania prawa pomocy, ponieważ rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co przez stronę zostanie wykazane (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 30 lipca 2009 roku, sygn. akt I FZ 171/09, Lex Omega nr 552205). W takiej sytuacji uznać trzeba, iż zainteresowana nie wykazała- w rozumieniu art. 246 § 1 p.p.s.a.- że nie stać jej na poniesienie wydatków, niezbędnych w postępowaniu sądowym. Wskazuje się też, że skoro strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej przez Sąd dokumentacji, do dostarczenia której została zobowiązana na podstawie art. 255 p.p.s.a., powinna liczyć się z tym, że Sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do uznania jej oświadczeń i twierdzeń za uprawdopodobnione, a tym samym uzasadniające przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2012r., sygn. akt II FZ 170/12, Lex Omega nr 1137689), a niedopełnienie, nawet w części, obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 28 marca 2012r., sygn. akt I OZ 189/12, Lex Omega nr 1145153 oraz z dnia 16 marca 2012r., sygn. akt I OZ 156/12, Lex Omega nr 1136748). Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz akt sprawy E.D.prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem P.D. ur. w 1979r. Skarżąca otrzymuje zasiłek opiekuńczy w wysokości 820 zł. miesięcznie a P.D. – rentę socjalną w wysokości 620 zł. oraz świadczenie pielęgnacyjne w kwocie 150 zł. miesięcznie. Strona skarżąca jest właścicielką ½ części nieruchomości położonej w P., o pow. 0,5 ha. Opłata za prąd , którą ponosi wnioskodawczyni wynosi – 134,33 zł. Na etapie postępowania przed referendarzem skarżąca została wezwana do przedłożenia szeregu dokumentów, mogących udokumentować jej sytuację majątkową i dochody. Zgodnie z wezwaniem, powinna przedłożyć spis miesięcznych wydatków rodziny, związanych z bieżącymi potrzebami, popartego odpowiednimi rachunkami, wyciągi z kont bankowych E.D., P. D. obejmujące operację z ostatnich trzech miesięcy i ich obecny stan, wyciągi z ich lokat bankowych, zeznania podatkowe E.D.i P.D., odpisy albo kserokopie z ksiąg wieczystych, będących ich własnością, a nadto dowody przelewów, przekazów, świadczeń otrzymywanych przez E. D. i P.D.. Skarżąca w odpowiedzi przesłała szereg dokumentów, w większości nie objętych wezwaniem i nie dotyczących okoliczności, od których uzależnione jest przyznanie prawa pomocy (m.in. korespondencję z sądami powszechnymi i organami ścigania). Dołączyła rachunki za prąd, potwierdzające, że w roku 2014 wysokość miesięcznych opłat z tego tytułu wynosiła 134,33zł, przedstawiła też kopię księgi wieczystej. Nie przedłożyła natomiast spisu wydatków, wyciągów z kont i lokat bankowych oraz zeznań podatkowych. Zgromadzone w aktach sprawy materiały nie dają podstaw do przyjęcia, aby uiszczenie kosztów postępowania (na obecnym etapie – kwoty 500 zł tytułem wpisu od skargi) miało rodzinę skarżącej narazić na uszczerbek utrzymania. Obowiązku uzupełnienia tych materiałów skarżąca nie zrealizowała, wobec czego Sąd pozbawiony został możliwości dokładnej oceny jej sytuacji. Zauważyć należy, że z jak wynika z akt sprawy, dochód dwuosobowej rodziny wynosi 1590 zł, skarżąca jest współwłaścicielką nieruchomości, zaś jedyne wykazane przez nią koszty to opłata za prąd w wysokości 134 zł miesięcznie. Bez współpracy ze strony skarżącej nie było możliwe ustalenie dalszych okoliczności, zatem uznać należało, że E.D. nie uprawdopodobniła, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek albo pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny wniosek o przyznanie prawa pomocy oddalił, za podstawę przyjmując art. 245 § 1 i art. 246 § 1 p.p.s.a.