I SA/Kr 1569/14

|Sygn. akt I SA/Kr 1569/14 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 grudnia 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas, Sędzia: WSA Agnieszka Jakimowicz, Sędzia: WSA Ewa Michna (spr.), Protokolant: Ewelina Knapczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2014 r., sprawy ze skargi T. Sp. z o. o. w K., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 30 czerwca 2014 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty skarbowej, I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych). B.L. działający jako pełnomocnik L. Sp. o.o. zwrócił się do Burmistrza Miasta i Gminy O. z wnioskiem o zwrot opłaty skarbowej: w kwocie 136,80 zł - od zatwierdzenia i wydania pozwolenia na budowę, a także w kwocie 17 zł – od dokumentu pełnomocnictwa udzielonego jej pracownikowi – B. L. przez L. Sp. z o.o. oraz w kwocie 34 zł – od dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictw przez L. Sp. z o.o.. – K. R. i M. S. Zwrot miał zostać dokonany na konto T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. Do pisma dołączono dowody zapłaty opłat skarbowych z konta T. Sp. z o.o. Podstawą zwrotu miała być odmowa wydania przez Starostę Powiatowego w O. pozwolenia na budowę. Decyzjami z dnia 7 kwietnia 2014 r. wydanymi dla T. Sp. z o.o. (skarżąca) organ: 1/ zwrócił opłatę skarbową w kwocie 136,80 zł (decyzja nr [...]); 1/ odmówił stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty skarbowej w wysokości 51 zł (decyzja nr [...]). W uzasadnieniu ww. decyzji nr [...] organ wskazał, że zgodnie z art. 6 ust 1 pkt 4 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 1282 ze zm.), obowiązek zapłaty opłaty skarbowej, związany jest z każdorazowym złożeniem dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii. W związku z powyższym nie było podstaw do stwierdzenia nadpłaty, nawet jeżeli nie wydano pozwolenia na budowę. W odwołaniu skarżąca powołała się na fakt, że z uwagi na złożenie zbyt późno wniosku o zawieszenie postępowania o wydanie pozwolenia na budowę (jeden dzień opóźnienia) projekt budowlany nie został zatwierdzony i pozwolenie nie zostało wydane. W ponownie wszczętym postępowaniu urzędniczka, po konsultacjach z przełożonym, odmówiła przeniesienia z poprzednich akt opłaconych już pełnomocnictw. Poinstruowała natomiast o możliwości zwrócenia się o zwrot uiszczonej opłaty skarbowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 30 czerwca 2014 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ ponownie wskazał, że ustawa o opłacie skarbowej obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa (kopii, odpisu) wiąże z samym faktem złożenia tego dokumentu. Za chwilę złożenia pełnomocnictwa lub jego kopii uznać należy dzień złożenia go w jeden ze sposobów o jakich mowa w art. 63 § 1 kpa. Bez znaczenia prawnego dla wymagalności opłaty skarbowej był sposób zakończenia postępowania administracyjnego, w toku którego zostało złożone pełnomocnictwo tzn., fakt, że nie wydano żądanego pozwolenia na budowę. Tym samym opłata skarbowa uiszczona od przedłożonych pełnomocnictw była należna i została pobrana zgodnie z prawem. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Krakowie na ww. decyzję skarżąca zarzuciła, że zaskarżone rozstrzygnięcie naruszyło art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 kpa, a organ wydając decyzję "nie kierował się dobrem obywatela i troską o poszanowanie prawa". W ocenie skarżącej żądanie przez organ po raz kolejny dokumentu pełnomocnictwa do załatwienia konkretnej sprawy w sytuacji, gdy dokument taki znany był organowi z urzędu, naruszyło art. 77 § 4 kpa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie i podtrzymało w całości swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca je decyzja organu I instancji były nieważne, a więc należało wyeliminować je z obrotu prawnego. Obydwie decyzje zostały bowiem wydane na osobę, która nie była stroną w sprawie. Zgodnie z art. 145 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. "Innym przepisem" jest m.in. art. 247 §1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), który jako przyczynę stwierdzenia nieważności wskazuje: skierowanie decyzji do osoby niebędącej stroną w sprawie. Opisana wyżej wadliwość została dostrzeżona przez orzekający Sąd w trybie art. 134 §1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z powołanym przepisem Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, że sąd może uchylić zaskarżone rozstrzygnięcie lub stwierdzić jego nieważność także z przyczyn, które nie zostały w skardze wskazane. Zdaniem Sądu skarżąca tj. T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. nie mogła być stroną postępowania wszczętego z wniosku L. Sp. z o.o. o zwrot lub stwierdzenie nadpłaty opłaty skarbowej uiszczonej w postępowaniu, którego stroną był również tj. L. Sp. z o. o reprezentowany w obu postępowaniach (tj. o pozwolenie na budowę i podatkowym) przez pełnomocnika B.L.. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o opłacie skarbowej obowiązek opłaty skarbowej od złożonego pełnomocnictwa ciąży solidarnie na mocodawcy i pełnomocniku. Co do zasady przepisy o opłacie skarbowej nie przewidują możliwości "zwrotu" tej opłaty jeżeli została zapłacona od pełnomocnictwa. Jedyną możliwością otrzymania z powrotem zapłaconej kwoty jest uzyskanie decyzji stwierdzającej nadpłatę – wydawanej w trybie Ordynacji podatkowej. Stroną postępowania o stwierdzenie nadpłaty z tytułu opłaconego pełnomocnictwa może być tylko mocodawca i pełnomocnik. Stroną postępowania nie jest natomiast podmiot, który faktycznie zapłacił należną opłatę (np. spółka zatrudniająca pełnomocnika). W konsekwencji stroną postępowania administracyjnego o zwrot opłaty skarbowej nie mogła być skarżąca czyli T. Sp. z o.o. Z akt wynika przy tym, że skarżąca nawet nie składała wniosku o wszczęcie takiego postępowania. Z akt sprawy wynika bowiem, że, co do zasady, wniosek o zwrot został złożony prawidłowo tzn. został złożony w imieniu mocodawcy. Z nagłówka wniosku wynika, że złożył go B.L. działający w imieniu L. Sp. z o.o. (k.10 akt administracyjnych). To, że pełnomocnik wskazał konto skarżącej T. Sp. z o.o. jako właściwe do przelania żądanych kwot – nic nie zmieniało w sprawie. Strony postępowania nie mogą bowiem w drodze oświadczeń woli zmieniać skutków bezwzględnie obowiązujących przepisów podatkowych w zakresie osób zobowiązanych do zapłaty lub uprawnionych do zwrotu świadczeń publicznoprawnych (por. poglądy piśmiennictwa powoływane w uchwale NSA z dnia 26 maja 2008 r., I FPS 8/07; dostępne na stronie:www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W aktach co prawda nie ma odpisów wymienionych we wniosku pełnomocnictw, ale jest odpis decyzji odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na rozbudowę (k. 16 akt administracyjnych) wydanej L. Sp. z o.o i doręczonej jej pełnomocnikowi B.L. W aktach znajduje się również formularz wniosku o pozwolenie na budowę, gdzie B.L. wymieniony został również jako pełnomocnik. Sąd uznał więc, pomimo braku oryginałów (odpisów lub kserokopii) ww. trzech pełnomocnictw, że stan faktyczny nie budzi wątpliwości tzn., że L. Sp. z o.o. z siedzibą w J. złożył trzy pełnomocnictwa w postępowaniu wszczętym wnioskiem z dnia 30 września 2013 r. o pozwolenie na budowę. Pełnomocnictwa te zostały opłacone z konta skarżącej. Na marginesie sprawy należałoby zaznaczyć, że brak dokumentu pełnomocnictwa dla B.L. w aktach sprawy podatkowej właściwie uniemożliwia Sądowi kontrolę na tym etapie postępowania, czy w ogóle zakres pełnomocnictwa złożonego w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę umożliwiał B.L. wystąpienie o zwrot i stwierdzenie nadpłaty również do organu podatkowego. Uwzględnienie skargi z przyczyn formalnych (stwierdzenie nieważności) uniemożliwiło również Sądowi odniesienie się merytorycznie do stanowiska organów podkreślającego uzależnienie obowiązku opłacenia opłaty skarbowej jedynie od faktu złożenia takiego dokumentu (jego odpisu, wypisu lub kopii) do akt postępowania administracyjnego. Sąd nie mógł więc zbadać zasadności zarzutów skargi. W ponownym postępowaniu organy, o ile wnioskodawca (tj. L. Sp. z o.o.) podtrzymywać będzie nadal wniosek o stwierdzenie nadpłaty i jej zwrot w związku z opłaconymi trzema pełnomocnictwami, uwzględnią ocenę prawną zawartą w niniejszym wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z powołanym przepisem w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Sąd zasądził więc na rzecz skarżącej 100 zł z tytułu uiszczonej opłaty sadowej.