I SA/Kr 157/13
PostanowienieWSA w Krakowie2013-09-11
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Renata Ranicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, polegająca na utrzymywaniu się z niskiej renty, samodzielnym ponoszeniu wszelkich opłat, wysokich wydatkach na leczenie i leki oraz zaległościach, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sytuacja finansowa skarżącego, charakteryzująca się utrzymywaniem się jedynie z niskiej renty, samodzielnym ponoszeniem wszelkich opłat, wysokimi wydatkami na leczenie i leki, a także obciążeniem zaległościami, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Oznacza to zwolnienie skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J.W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 września 2012 r. Skarżący oświadczył, że utrzymuje się z renty w wysokości 1.404 zł, ponosi znaczne wydatki na utrzymanie, leczenie i leki, a także posiada zaległości finansowe.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego J.W. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickiej po rozpoznaniu w dniu 11 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 września 2012 r. Nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2012 p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego J.W. od kosztów sądowych II) ustanowić dla skarżącego J.W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J.W. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uzupełniony pismami z dnia 15 maja i 6 sierpnia 2013 r., w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 września 2012 r.
We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Posiada stały dochód w postaci świadczenia rentowego w wysokości 1.404 zł. W chwili obecnej nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Korzystał z niej w czasie, gdy pozostawał osobą bezrobotną , bez prawa do zasiłku ( rok 2011 i 2012 r.). Ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności
W piśmie z dnia 15 maja 2013 r., skarżący wyjaśnił, iż na wydatki konieczne ponoszone przez niego w miesiącu przeznacza kwotę 600 zł (wyżywienie). Poza tym skarżący ponosi koszty leczenia i zakupu niezbędnych leków, na dowód czego dołączył stosowne faktury. Dołączył również potwierdzenie wpłaty na rzecz Urzędu Miejskiego kwoty 927 zł tytułem opłaty od nieruchomości. W piśmie uzupełniającym z dnia 6 sierpnia oświadczył, iż ponosi też opłaty za wodę - około 200 zł miesięcznie, za światło około 150 zł miesięcznie, za bilety - 100 zł, za środki czystości - 50 zł, lekarstwa - 200 zł. Skarżący podał także, że zalega z opłata za podatki, wywóz śmieci. Posiada do spłaty kilkanaście tysięcy złotych. Do pisma dołączone zostało zestawianie pomocy pieniężnej udzielonej prze Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej za lata 2011 i 2012 . Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.).
W ocenie orzekającego sytuacja finansowa skarżącego, utrzymywanie się jedynie z niskiej emerytury, samodzielne ponoszenie wszelkich opłat, wysokie wydatki na leczenie i leki a także obciążenie zaległościami uzasadnia decyzję o uwzględnieniu wniosku i zwolnieniu go od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowieniu pełnomocnika z urzędu.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie
art. 243 § 1, art. 244§ 1, art. 245 § 1 i 2, art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło