I SA/Kr 1572/12
PostanowienieWSA w Krakowie2014-01-31
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, gdy strona nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, przysługuje stronie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W niniejszej sprawie strona skarżąca wykazała taką sytuację materialną, co uzasadnia zwolnienie jej od kosztów sądowych.Stan faktyczny
U.G. wraz z mężem i trójką dzieci prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Dochody rodziny są niskie i nie pozwalają na pokrycie wszystkich bieżących wydatków, co skutkuje korzystaniem z pomocy finansowej matki męża. Strona skarżąca nie posiada oszczędności, nieruchomości ani wartościowych przedmiotów. Wnosiła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług za styczeń 2006 roku.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku U.G., o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 31.07.2012r.,nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 2006r. postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek U.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 31.07.2012r.,nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 2006r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach", akt spraw o sygn. I SA/Kr 1617-18/13 oraz nadesłanych dokumentów U.G. ur. w 1965r. pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze Z.G. ur. w 1961r. oraz synami: K.G. ur. w 1990r., Ł. G. ur. w 1992r. i B.G. ur. w 2004r., przy czym dwóch z nich studiuje a jeden się uczy.
Z.G. z tytułu umowy o pracę w "S" sp. z o.o. w K. otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 1 181,38 zł., miesięcznie, netto. W 2012r. uzyskał on 9 497,44 zł. dochodu. U.G. otrzymuje natomiast wynagrodzenie które po potrąceniach wynosi 1 126,01 zł., miesięcznie , netto. W 2012r. z tytułu umowy o pracę uzyskała ona dochód w wysokości 45 598,04 zł. a pozarolnicza działalność gospodarcza przyniosła jej stratę w wysokości 2 300,20 zł., przy przychodach na poziomie 684 626,60 zł. Obecnie, prowadzona uprzednio działalność małżonków nie wykazuje żadnych obrotów o czym świadczą przedłożone "deklaracje dla podatku od towarów i usług" VAT – 7.
Małżonkowie wraz z dziećmi mieszkają w wynajmowanym od P. Ł. lokalu znajdującym się w K. przy ul. N..
Miesięczne, stałe wydatki rodziny wynoszą około 1 500 zł. i obejmują: opłatę za energię elektryczną – 480 zł. , opłatę za wodę – 200 zł. (rachunki te reguluje mama Z.G. – J.G.), koszty najmu – 600 zł., koszty biletów MPK – 220 zł.
Strona skarżąca nie posiada oszczędności, nieruchomości , ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. a samochody nabyte w ramach działalności gospodarczej zostały już zlicytowane lub zabrane przez leasingodawcę.
Zdaniem orzekającego wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r. poz. 270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny , należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04, postanowienie NSA z dnia 07.03.2012r., sygn. akt I FZ 29/12 ).
Obecna sytuacja U.G. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych.
Wraz z mężem prowadzi ona pięcioosobowe gospodarstwo domowe, którego łączny miesięczny budżet wynosi 2 307,39 zł. (1 181,38 zł.+ 1 126,01 zł. = 2307,39 zł.) Suma ta nie pozwala na pokrycie wszystkich bieżących wydatków, w związku z czym rodzina korzysta z pomocy finansowej matki Z.G. , która opłaca rachunki za energię elektryczną i wodę . Wnioskodawczyni nie posiada też żadnych oszczędności, nieruchomości czy przedmiotów wartościowych. Powyższe okoliczności nie dają zatem możliwości poczynienia przez stronę skarżącą
oszczędności na pokrycie kosztów sądowych.
W związku z tym oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
Stąd też orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz .270 z p. zm. )
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło