I SA/Kr 161/10

Sygn. akt I SA/Kr 161/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 marca 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Grażyna Firek, Sędziowie: WSA Agnieszka Jakimowicz (spr.), WSA Bogusław Wolas, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2010r., sprawy ze skargi Wojewody M., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 16 kwietnia 2007r. Nr [...], w przedmiocie zwrotu tytułów wykonawczych, - s k a r g ę o d d a l a - Wojewoda działając w charakterze wierzyciela wystawił w dniu 8 listopada 2006 r. tytuły wykonawcze o nr 4 i 5 na zobowiązanego "E" Sp. z o.o. z siedzibą w K., przy ul. R. obejmujące należności z tytułu kosztów wykonania zastępczego w kwocie 179.171,50 zł oraz opłaty za wydanie postanowienia w kwocie 6,50 zł i skierował je do realizacji Naczelnikowi Urzędu Skarbowego. W trakcie podjętych czynności egzekucyjnych organ egzekucyjny ustalił jednak – w oparciu o relacje poborcy skarbowego oraz oświadczenie administratora nieruchomości - że pod adresem wskazanym w tytułach wykonawczych spółka od wielu lat nie prowadzi działalności gospodarczej oraz nie posiada żadnego majątku podlegającego egzekucji, jak również pomimo podania w Krajowym Rejestrze Sądowym adresu wskazanego przez wierzyciela, spółka nie ma pod nim swojej siedziby. W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 5 lutego 2007 r., nr [...] dokonał - działając w oparciu o art. 29 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) - zwrotu wierzycielowi przedmiotowych tytułów wykonawczych stwierdzając, że nie spełniają one wymogów formalnych określonych w art. 27 § 1 tejże ustawy. Na powyższe rozstrzygnięcie Wojewoda pismem datowanym na dzień 26 lutego 2007 r. wniósł zażalenie, w którym zakwestionował stanowisko organu, jakoby nie wskazał w tytułach wykonawczych adresu spółki i podniósł, że zawarty w nich adres odpowiada wpisowi ujawnionemu w Krajowym Rejestrze Sądowym. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2007 r. r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji w całości podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego uznając, że nieaktualny adres zobowiązanego zawarty w tytule wykonawczym jest tożsamy z brakiem takiego adresu, co powoduje niespełnienie wymogów przewidzianych w art. 27 § 1 i 2 ustawy egzekucyjnej. Organ II instancji podkreślił również, że błędne jest stanowisko wierzyciela, iż siedziba spółki zawsze jest zgodna z wpisem do KRS. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, w postępowaniu egzekucyjnym istotny jest stan faktyczny umożliwiający dokonanie czynności egzekucyjnych, tymczasem organ egzekucyjny nie ma możliwości ustalenia aktualnego adresu spółki, bowiem od 1998 r. spółka nie wykazuje w tamtejszym urzędzie dochodów i obecny adres spółki nie jest znany organowi egzekucyjnemu. Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej Wojewoda wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie podnosząc identyczne zarzuty jak w odwołaniu. Strona skarżąca stwierdziła, że pod względem formalnym wypełniła obowiązek wynikający z art. 27 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż zawarła w tytułach wykonawczych ujawniony w oficjalnym rejestrze sądowym. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wyrokiem z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt I SA/Kr 701/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji zasądzając jednocześnie na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 100 zł. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podniósł zwłaszcza, że organ egzekucyjny jeszcze przed wystawieniem przez wierzyciela tytułów wykonawczych został pismem z dnia 24 września 2004 r. poinformowany o zmianie siedziby zobowiązanej spółki, która od 2002 r. faktycznie, bez ujawniania tej okoliczności w oficjalnym rejestrze przeniosła działalność w inne miejsce, a pomimo tego nakazał wierzycielowi wystawienie tytułów wykonawczych na adres wskazany w KRS. W wyniku skutecznie wniesionej przez Dyrektora Izby Skarbowej skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 grudnia 2009 r., sygn. akt II FSK 1173/08 uchylił wyrok tutejszego Sądu przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z póź. zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Ponadto zgodnie z art. 190 § 1 cytowanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wykładnia prawa obejmuje zarówno prawo materialne, jak i prawo procesowe. Nie obejmuje natomiast ocen dotyczących stanu faktycznego (tak: Komentarz do art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II). Mając powyższe na względzie należy zaznaczyć, że podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), w szczególności jej art. 27 § 1 oraz art. 29 § 2, których wykładni dokonał Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 11 grudnia 2009 r., sygn. akt II FSK 1173/08. Z treści art. 27 § 1 pkt 2 ustawy egzekucyjnej wynika, że kierowany do egzekucji i wystawiony przez wierzyciela tytuł wykonawczy winien m. inn. zawierać wskazanie imienia i nazwiska lub firmy zobowiązanego i jego adresu. Wskazanie adresu zamieszkania lub siedziby zobowiązanego jest konieczne z uwagi na to, że okoliczność ta ma bezpośredni wpływ na ustalenie właściwości organu egzekucyjnego. Zgodnie bowiem z art. 22 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z praw majątkowych lub ruchomości ustala się według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego. Z kolei z art. 29 § 2 cytowanej ustawy wynika, że w przypadku, gdy obowiązek, którego dotyczy tytuł wykonawczy, nie podlega egzekucji administracyjnej lub tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 2, organ egzekucyjny nie przystępuje do egzekucji, zwracając tytuł wierzycielowi. Na postanowienie organu egzekucyjnego o zwrocie tytułu wykonawczego przysługuje wierzycielowi, niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym, zażalenie. Z tak brzmiącego przepisu wynika, że zanim organ egzekucyjny przystąpi do egzekucji zobowiązany jest zbadać wniosek oraz tytuł wykonawczy pod względem formalnym, tzn. stwierdzić czy egzekucja obowiązku określonego w tytule wykonawczym jest dopuszczalna i czy prawidłowo został wystawiony tytuł wykonawczy, a więc czy zawiera wszystkie wymagane prawem elementy. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy podnieść za Naczelnym Sądem Administracyjnym w Warszawie, że z treści art. 27 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie wynika, aby wierzyciel był zobowiązany w każdym przypadku do podania adresu wynikającego z KRS. W sytuacji, gdy faktyczna siedziba podmiotu znajduje się pod innym adresem niż wskazany w KRS, oznaczałoby to przerzucanie na organ egzekucyjny obowiązku poszukiwania zobowiązanego, co jest niezgodne z regułami postępowania egzekucyjnego. NSA we wskazanym wyroku podkreślił również, że konsekwencją braku podania aktualnego adresu jest niemożność wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Stosownie bowiem do art. 26 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wszczęcie egzekucji następuje przez doręczenie zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego, albo zawiadomienia o zajęciu wierzytelności, które musi nastąpić na adres siedziby zobowiązanego do rąk osób uprawnionych do odbioru pism (art. 45 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy egzekucyjnej). Aby zatem móc skutecznie doręczyć tytuł wykonawczy organ egzekucyjny musi znać aktualny adres zobowiązanego, stąd dane wynikające z KRS mogą być wzięte pod uwagę, o ile są zgodne ze stanem rzeczywistym, co potwierdza art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2007 r. nr 168, poz. 1186 z późn. zm.). W niniejszej sprawie pomimo, że wystawiony przez wierzyciela tytuł wykonawczy zawierał adres siedziby zobowiązanej spółki ujawniony w KRS, to adres ten okazał się niewłaściwy, a organ egzekucyjny nie miał wiedzy na temat aktualnego adresu. Jedyna informacja dotycząca jego zmiany pochodziła z 2002 r., a podawany przez wierzyciela na dwa lata przed wystawieniem tytułów wykonawczych adres w piśmie z dnia 24 września 2004 r. nie był ponad wszelką wątpliwość adresem aktualnym. Organ egzekucyjny zaś, jak to wskazano wyżej, nie miał obowiązku poszukiwania zobowiązanego, a nie znając aktualnego adresu siedziby spółki nie mógł skutecznie wszcząć i prowadzić postępowania egzekucyjnego. Dlatego też uznać należy, że w sprawie prawidłowo zastosowano art. 27 § 1 pkt 2 i art. 29 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zwracając wierzycielowi tytuły wykonawcze obarczone brakiem uniemożliwiającym podjęcie działań względem dłużnika. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.).