I SA/Kr 1632/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 15 września 2009 r. Nr: [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc październik 2005 r. p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 15 września 2009 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług skarżący D. C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia zawartego w formularzu "PPF" wynika, że skarżący nie uzyskuje żadnych dochodów. Od dwóch lat jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako bezrobotny. W utrzymaniu pomagają skarżącemu rodzice, którzy ponoszą koszty utrzymania mieszkania. Skarżący korzysta także z pomocy finansowej konkubiny, z którą pozostaje w nieformalnym związku. D. C. nie posiada żadnego majątku. Uiszczenie wpisu sądowego przekracza jego możliwości finansowe. Zaciągnięcie ewentualnej pożyczki również nie jest możliwe, gdyż wnioskodawca nie posiada środków na jej spłatę. Wykonując wezwanie do uzupełnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący przedłożył wyciąg z rachunku bankowego konkubiny M. C. za okres od 20 września 2009 roku do 28 grudnia 2009 roku, odcinki emerytury pobieranej przez ojca A. C. za miesiące październik, listopad i grudzień 2009 roku, odcinki płatności za energię elektryczną i gaz oraz czynsz za mieszkanie. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości, wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 wspomnianej ustawy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżący, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 ustawy). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zwolnienie od kosztów sądowych - co do zasady - powinno dotyczyć przede wszystkim osoby fizyczne znajdujące się w ubóstwie, które z uwagi na swoją sytuację materialną i życiową nie są w stanie ponieść kosztów sądowych i dlatego postępowanie z ich udziałem winno kredytować państwo. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa. W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnił w sposób wystarczający i skuteczny, że nie posiada dostatecznych środków na pokrycie kosztów zainicjowanego postępowania sądowego. Skarżący od dnia 7 grudnia 2007 roku jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie uzyskuje żadnych dochodów. Pomocy finansowej udzielają skarżącemu rodzice oraz konkubina. Wykazane dochody tych osób nie są jednak wysokie. Ojciec skarżącego pobiera emeryturę w wysokości 840,72 zł, zaś wynagrodzenie konkubiny wynosi 1.700 zł. Skarżący nie dysponuje żadnym majątkiem, oszczędnościami, jak również przedmiotami wartościowymi, które mogłyby zostać spieniężone na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Okoliczności te wskazują jednoznacznie, że skarżący nie należy do osób majętnych i nie jest on w stanie pokryć kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Ewentualna odmowa przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie mogłaby zatem pozbawić skarżącego prawa do dochodzenia swoich roszczeń przed sądem. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).