I SA/Kr 1646/14

Kraków, dnia 27 stycznia 2015r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Głowacki po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.M., o zwolnienie z wpisu od skargi, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 30.07.2014r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2007r. postanawia: oddalić wniosek. J.M., działający przez profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, że: samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, nadto, że w dniu 28.04.2014r. Sąd Okręgowy rozwiązał przez rozwód jego małżeństwo oraz zasądził od wnioskodawcy alimenty na rzecz dwójki małoletnich dzieci w wysokości po 1000 zł. miesięcznie. J.M. oświadczył, iż utrzymuje się ze zbieractwa surowców wtórnych, datków od jego dawnych kontrahentów oraz sprzedaży odzieży, która została mu "z dobrych czasów". Otrzymuje też propozycje spotkań towarzyskich, które przynoszą mu środki finansowe. W 2013r. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej poniósł stratę w wysokości 1 028 622,49 zł. przy przychodzie na poziomie 365 239,01 zł. Saldo konta firmy: "C" M. J." na dzień 08.11.2014r. wynosiło minus 269 159,07 zł. B. M. w 2013 roku uzyskała dochód w wysokości 17 865 zł., przy przychodzie na poziomie 19 200 zł. Jak podaje wnioskodawca, obecnie pozostaje ona bez pracy. Miesięczne wydatki J.M. obejmują : alimenty – 2000 zł., koszty ochrony – 172,20 zł., opłatę za telefon – 168,43 zł., opłatę za wodę - 54,65 zł., opłatę za gaz – 217,55 zł., opłatę za prąd – 998,70 zł. Wnioskodawca jest właścicielem: nieruchomości o pow. 0,62 ha, położonej w Z., Gmina N., obciążonej; hipoteką umowną zwykłą w kwocie 350 000 zł., hipoteką umowną kaucyjną w kwocie 125 000 zł., hipoteką umowną w kwocie 2 720 000 zł., oraz hipotekami przymusowymi na rzecz Skarbu Państwa w kwotach : 3 960 484 zł., 4 443 557 zł., 238 768 zł., 172 884 zł. , 8884 zł. i 309 546 zł. W stosunku do tej nieruchomości prowadzone jest postępowanie egzekucyjne. J.M. jest również właścicielem samochodu osobowego marki Nissan Terano 2.4, rok prod. 1989 oraz lekkiej przyczepy ciężarowej marki Thule T1. Dalej we wniosku podano, iż wysokość zobowiązań strony przekracza 27 milionów na co przedłożono "wezwanie do spełnienia świadczenia", z dnia 13.10.2014r., wystawione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, opiewające na łączną kwotę (wraz z odsetkami ) 11 557 042 zł. (5 219 324 zł. + 6 337 718 zł. = 11 557 042 zł.) oraz zestawienie zadłużenia, sporządzone przez Komornika Sądowego przy Sadzie Rejonowym w W., obejmujące następujące należności główne: 7 096,11 zł. - w sprawie o sygn. akt [...], 105 325 zł. - w sprawie o sygn. akt [...] i 79 940,72 zł. - w sprawie o sygn. akt [...]. Postanowieniem z dnia 21 listopada 2014r. referendarz sądowy oddalił wniosek. J.M. wniósł w terminie sprzeciw, zarzucając iż cały jego majątek został zajęty przez komornika, a wysokość zobowiązań przekracza 27 mln zł, co szczegółowo wykazał. Natomiast nie mógł w pełni wykazać dochodów, gdyż są one niestałe i nieregularne, stąd nie powinno się tego oceniać jako powód do odmowy prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wnioskodawca wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie wpisu od skargi. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., przyznanie takiego prawa może nastąpić, tylko gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny. Wniosek podlega oddaleniu, gdyż skarżący nie wykazał ani, że nie jest w stanie ponieść wnioskowanych do zwolnienia kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych i przyznania kwalifikowanego zastępstwa prawnego stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą ich uiścić bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości również co do tego, że inicjatywa w zakresie uprawdopodobnienia okoliczności świadczących o trudnej sytuacji materialnej, także w aspekcie osiąganych dochodów spoczywa na wnioskodawcy, gdyż nie jest rzeczą sądu domyślać się takich okoliczności, aby je weryfikować przez pryzmat prawdziwości. Tymczasem przedstawione przez wnioskodawcę dane, dotyczące podstawowych kwestii z punktu widzenia analizy wniosku tj. osiąganych dochodów na pokrycie kosztów utrzymania, są ogólnikowe oraz nielogiczne. Wynika z nich, że wnioskodawca zbierając złom i otrzymując datki od nieustalonych osób trzecich uzyskuje środki finansowe pozwalające mu na wydatek 3 611,53 zł. miesięcznie (2000 zł. +172,20 zł., + 168 ,43 zł. + 54,65 zł. + 217,55 zł.+ 998,70 zł. = 3 611,53 zł.). Nie wskazał jednak dokładnie, jaka jest wysokość jego miesięcznego dochodu. Sąd nie otrzymał od wnioskodawcy, pomimo wezwania, żadnych w istocie informacji umożliwiających ocenę jego zdolności finansowej, a to przykładowo od kogo i konkretnie na jakiej podstawie uzyskuje pomoc finansową pozwalającą mu uzyskiwać tak znaczny dochód na pokrycie podstawowych wydatków miesięcznych. Informacje te powinien dostarczyć wnioskodawca, tak aby sąd mógł ocenić je pod kątem zdolności płatniczych wnioskodawcy, w świetle zasad prowadzenia gospodarstwa domowego, relacji wydatków do dochodów, z uwzględnieniem posiadanych środków trwałych i oszczędności. Brak tych danych prowadzić musi do odmowy przyznania wnioskowanej pomocy.