I SA/Kr 1654/10

PostanowienieWSA w Krakowie2010-11-30

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, posiadająca znaczne zaległości podatkowe, zadłużenie kredytowe, a także dotknięta skutkami powodzi, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Strona skarżąca, pomimo posiadania znacznych zaległości podatkowych i zadłużenia, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jej obecna sytuacja finansowa, w tym niski dochód, brak oszczędności, znaczące szkody powodziowe oraz wysoki wpis od skargi, uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla podstawowych potrzeb życiowych.
Stan faktyczny
Strona skarżąca (Z.W. i W.W.) złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej. Strona skarżąca pozostaje w separacji, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, otrzymuje niskie emerytury, posiada znaczne zaległości podatkowe i kredytowe, a także poniosła szkody powodziowe. Majątek strony został zajęty przez komornika.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla Z.W. i W.W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. W. i W. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 09.08.2010r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003r. postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla Z. W. i W. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. W. i W. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 09.08.2010r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz akt sprawy, Z.W. i W.W. pozostają w separacji i rozdzielności majątkowej. Każde z nich samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Z.W. otrzymuje po potrąceniach, emeryturę w wysokości 787 zł. miesięcznie, netto a W.W., w wysokości 889 zł. miesięcznie, netto. Z sumy tej płaci alimenty w wysokości 470 zł. na syna G,W., który nie pracuje i uczy się. Strona skarżąca posiada zaległości z tytułu podatku dochodowego, od osób fizycznych oraz podatku od towarów i usług w łącznej kwocie ponad 146 000 zł. Ma też zaciągnięty kredyt w wysokości 320 000 zł. w Banku BGŻ S.A., z którym aktualnie prowadzone są negocjacje w sprawie ugody. Małżonkowie są współwłaścicielami; mieszkania o pow. 70 m2 i zakładu cukierniczo – piekarniczego. Nieruchomości te zajęte zostały przez komornika w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Strona skarżąca nie posiada oszczędności oraz przedmiotów o wartości pow. 3000 euro a Z. W. wpisana została do rejestru dłużników niewypłacalnych. W maju 2010r. w wyniku tegorocznej powodzi budynki należące do strony skarżącej położone w W. przy ul. N. uległy zalaniu do wys. 1,40 m. Zalany został też piec do centralnego ogrzewania. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Obecna sytuacja zarówno Z.W. jak i W.W. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nich kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika bez pogorszenia warunków bytowych. Oboje małżonkowie otrzymują wprawdzie stały miesięczny dochód, nie jest on jednak wysoki i musi starczyć na utrzymanie trzech osób. Nie mają oszczędności, są zadłużeni a majowa powódź wyrządziła im znaczne szkody, utrudniające funkcjonowanie. Trzeba natomiast podkreślić , iż zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych. W przedmiotowej sprawie już sam wpis od skargi wynosi 500 zł. co stanowi sumę przekraczająca możliwości płatnicze strony skarżącej w chwili obecnej. Stąd też konieczność uiszczenia zarówno tej kwoty jak i tym bardziej kosztów wynagrodzenia adwokata wraz z tą sumą zagroziłaby realizacji podstawowych potrzeb życiowych małżonków i ich syna. Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej. W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§2, art. 246§1 pkt. 1) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło