I SA/Kr 1668/10
PostanowienieWSA w Krakowie2010-11-24
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, prowadząca gospodarstwo domowe z niepełnosprawnym synem i otrzymująca niską emeryturę, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Strona skarżąca, która prowadzi gospodarstwo domowe z niepełnosprawnym synem i której jedynym dochodem jest niska emerytura, a także posiada współwłasność nieruchomości, może zostać zwolniona od kosztów sądowych. Sytuacja materialna strony uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek S. F. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą łącznego zobowiązania pieniężnego. Strona skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe z niepełnosprawnym synem, a jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 643 zł miesięcznie. Strona jest również współwłaścicielem nieruchomości. Wnioskodawca nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. F. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego , z dnia 02.08.2010r., nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2010r. postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych,
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek S. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 02.08.2010r., Nr[...], w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2010r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku , "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz akt sprawy S. F. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z synem R. F. ur. w 1967r. , który jest osobą niepełnosprawną. Jedynym dochodem rodziny jest emerytura otrzymywana przez S. F. w wysokości 643 zł. , netto , miesięcznie. Obaj mężczyźni mieszkają w zagrzybionym , pozbawionym prysznica i wanny lokalu.
Strona skarżąca jest współwłaścicielem w 1/3 części nieruchomości położonej w M. o łącznej pow. 1508 m2 zabudowanej budynkiem mieszkalnym o pow. 68 m2 i niemieszkalnym o pow. 36 m2 .
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny , należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 ).
Sytuacja S. F. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez niego kosztów sądowych bez pogorszenia warunków bytowych. Otrzymuje on wprawdzie stałe świadczenie w postaci emerytury , ale nie jest ono wysokie i musi starczyć na utrzymanie dwóch osób. Wnioskodawca nie posiada też żadnych oszczędności czy przedmiotów wartościowych. Stąd też, zdaniem orzecznika, konieczność poniesienia kosztów sądowych przez S. F. uniemożliwiłaby realizację podstawowych potrzeb życiowych jego i syna.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło