I SA/Kr 1720/12

PostanowienieWSA w Krakowie2013-09-13

Skład orzekający: Agnieszka Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy student studiów dziennych, uzyskujący nieregularne dochody z umów o dzieło i korzystający z pomocy finansowej rodziny, może zostać zwolniony z kosztów postępowania sądowego w sprawie dotyczącej zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że student studiów dziennych, który uzyskuje nieregularne dochody z umów o dzieło, korzysta z wydatnej pomocy finansowej rodziny w celu zabezpieczenia podstawowych potrzeb życiowych i ma problemy z terminowym regulowaniem obowiązkowych opłat, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego. Odmówienie mu prawa pomocy zablokowałoby jego prawo do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący T.N. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu zainicjowanym skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. Skarżący jest studentem studiów dziennych, jego miesięczny dochód z umów o dzieło jest nieregularny i niski, a jego sytuację finansową ratuje pomoc rodziny. Referendarz WSA oddalił wniosek, od czego skarżący wniósł sprzeciw. Sąd rozpoznał sprzeciw na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 13 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu T.N. od postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 maja 2013 r. oddalającego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. W dniu 21 marca 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącego T.N. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu zainicjowanym skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. Z uzasadnienia wniosku oraz przedłożonych w toku postępowania na żądanie referendarza sądowego dokumentów i pism wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód z umowy o dzieło wynosi maksymalnie 600 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi mieszkanie o powierzchni 59 m². Nie dysponuje on zasobami pieniężnymi, ani przedmiotami wartościowymi. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy T.N. podniósł, iż jest studentem na studiach dziennych. Studia pochłaniają dużo czasu. Czasami dorabia wykonując umowy o dzieło. Z racji niskich dochodów krewni (przede wszystkim matka) wspomagają go poprzez żywienie, zakup odzieży, pomoc w spłacie rachunków oraz pomoc w spłacie kredytu. W okresie wakacyjnym skarżący planuje podjąć pracę za granicą w celu spłacenia rodziny, która mu pomaga. Wnioskodawca twierdzi, iż nie może pozwolić na to, aby nie spłacać rat kredytu zaciągniętego na zakup mieszkania, ponieważ konsekwencją byłoby wypowiedzenie umowy przez bank i zobowiązania do końca życia wobec banku oraz urzędów. Nie może sobie także pozwolić na nieopłacanie mediów (prąd, gaz, spółdzielnia mieszkaniowa, internet) ponieważ spowodowałoby to wypowiedzenie umów przez wymienione instytucje, co skutkowałoby zadłużeniem wobec nich. Ponadto brak dostępu do internetu skutkowałby niemożliwością wykonywania omów o dzieło, które są jedynym dochodem skarżącego. Wnioskodawca podkreślił, iż jest w trudnej sytuacji finansowej. Po otrzymaniu pomocy od rodziny środki finansowe ledwie wystarczają na podstawowe opłaty i środki do życia. Postępowanie, które toczy się przez Urzędem Skarbowym dotyczące pożyczki jest dla skarżącego zaskoczeniem i nie pozwoliło na to, aby wcześniej przewidzieć wydatki związane z tym postępowaniem. Nie był on w stanie w żaden sposób odłożyć środków na opłatę sądową. Opłata w kwocie 1.430 zł jest dla skarżącego ciężarem nie do udźwignięcia. Pożycza on pieniądze z różnych źródeł, aby pokryć wszystkie opłaty. W dodatkowym piśmie z dnia 13 maja 2013 r. skarżący oświadczył, iż od grudnia 2012 r. jedynym jego dochodem była umowa o dzieło, za którą otrzymał 7.189 zł netto. Środki te pozwoliły na pokrycie bieżących płatności i częściową spłatę wcześniejszych zobowiązań: zaległości w spółdzielni mieszkaniowej 1.300 zł w dniu 15 kwietnia 2013 r., zaległej raty kredytu 1.565,78 zł w dniu 18 marca 2013 r., bieżącej raty kredytu 1.601,90 zł w dniu 9 kwietnia 2013 r., kolejnej raty kredytu 1.446,07 zł w dniu 10 maja 2013 r., opłaty za prąd 151,04 zł w dniu 20 marca 2013 r., opłaty za gaz 150,94 zł, opłaty za internet 154,97 zł, opłaty za telefon 43,92 zł. Pozostała kwotę skarżący przeznaczył na wyżywienie, podstawowe środki do życia i oddanie drobnych długów. Wnioskodawca podał, iż oprócz drobnych datków od babci i mamy, które pozwalają na regulowanie najpilniejszych rachunków, matka skarżącego pomaga mu poprzez zakup odzieży i żywności. Łącznie od babci i mamy, od czasu do czasu T.N. otrzymuje kilkaset złotych. Skarżący podał, że gdy jest w odwiedzinach u ojca otrzymuje od niego czasami bilet autobusowy lub pieniądze na bilet powrotny do K. Matka wnioskodawcy prowadzi działalność gospodarczą, ojciec zaś jest zatrudniony na umowę o pracę. Miesięczne wydatki skarżącego przedstawiają się następująco: kredyt ok. 1.400-1.600 zł, edukacja 150 zł, wyżywienie ok. 300 zł, telefon komórkowy 39 zł, prąd 151,04 zł, gaz 150,94 zł, czynsz do spółdzielni mieszkaniowej 455,10 zł. Do pisma skarżący załączył dokumentację obrazującą podawane przez niego okoliczności. Postanowieniem z dnia 24 maja 2013 r. referendarz tut. Sądu oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, od którego to rozstrzygnięcia T. N. wniósł w ustawowym terminie sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 260 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Z art. 246 § 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) wynika natomiast, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści art. 246 § 1 cytowanej ustawy wynika zatem, że to na podmiocie ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek wykazania, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu wniosku skarżącego w przedmiocie zwolnienia z kosztów sądowych uznał, iż istnieją podstawy do jego uwzględnienia. Strona w sposób wyczerpujący i dokładny wykazała, że jej sytuacja majątkowa jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Przedstawione przez skarżącego okoliczności, a zwłaszcza fakt, że obecnie studiuje, pozostaje bez stałej pracy od czasu do czasu uzyskując nieregularny dochód z prac dorywczych, korzysta z wydatnej pomocy finansowej rodziny (rodziców, babci), aby zabezpieczyć podstawowe potrzeby życiowe, takie jak wyżywienie, ubranie, sygnalizuje problemy z terminowym regulowaniem obowiązkowych opłat, zdaniem Sądu jednoznacznie wskazują, że poniesienie przez skarżącego pełnych kosztów niniejszego postępowania byłoby niemożliwe. W tym stanie rzeczy odmówienie wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w sposób nieuprawniony zablokowałoby jego prawo do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie przepisu art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 cytowanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło