I SA/Kr 1734/10
PostanowienieWSA w Krakowie2011-01-17
Skład orzekający: Ewa Michna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji organu podatkowego w sytuacji, gdy istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody skarżącemu przedsiębiorcy?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji organu podatkowego, jeśli skarżący wykaże, że wykonanie decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie skarżący uprawdopodobnił, że egzekucja decyzji doprowadzi do poważnych negatywnych skutków finansowych i gospodarczych, co uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca spółka "B" S.A. z siedzibą w B. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z 23 sierpnia 2010 roku dotyczącą podatku od towarów i usług za marzec 2006 roku. Skarżąca wskazała, że wykonanie decyzji spowoduje poważne szkody finansowe, w tym konieczność spłaty wysokich zobowiązań podatkowych, utratę płynności finansowej, wypowiedzenie umów kredytowych, zwrot dotacji unijnych oraz redukcję zatrudnienia i ograniczenie działalności gospodarczej.Rozstrzygnięcie
Wstrzymał wykonanie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 sierpnia 2010 roku Nr [...].Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 stycznia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "B" S.A. z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 sierpnia 2010 roku Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec 2006r. postanawia: wstrzymać wykonanie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 sierpnia 2010 roku Nr [...].
W skardze z dnia 24 września 2010 roku "B" S.A. z siedziba w B. (zwana dalej "stroną skarżącą") wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 sierpnia 2010r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec 2006r.
W uzasadnieniu strona skarżąca podała, że przeciwko niej, prócz postępowań zakończonych zaskarżoną decyzją, toczyły się postępowania w tym samym przedmiocie, lecz dotyczące podatku od towarów i usług, zakończone w tym momencie decyzjami ostatecznymi. Według wyliczeń strony skarżącej (opartych na wymienionych we wniosku decyzjach dotyczących podatku dochodowego od osób prawnych za 2006r, odsetek od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy za 2006r. oraz podatku od towarów i usług za okres od sierpnia 2005r. do grudnia 2006r.) wszystkie kwoty wynikające z otrzymanych decyzji Dyrektora Izby Skarbowej łącznie sięgały ponad 1.200.000,00 zł. Dalej strona skarżąca zaznaczyła, ze nie posiada natomiast własnych środków finansowych na zapłatę wspomnianych zobowiązań. Wobec czego będzie musiała poszukiwać dodatkowych zewnętrznych źródeł ich sfinansowania, a także będzie musiała zredukować koszty swojej działalności.
W ocenie strony skarżącej, szkoda poniesiona przez nią na skutek wykonania zaskarżonych decyzji nie ograniczałaby się zatem wyłącznie do nominalnej wysokości należności podatkowych określonych w decyzji, ale obejmowałaby też inne elementy, jak koszty kredytów i pożyczek potrzebnych na uzyskanie płynności finansowej w celu spłaty zobowiązań podatkowych.
Dalej strona skarżąca wywodziła, że na szkodę spowodowaną wykonaniem zaskarżonej decyzji, składać się będzie także nieuchronna strata na działalności gospodarczej (operacyjnej i inwestycyjnej) spowodowana przez radykalne zmniejszenie zaangażowania finansowego, także zewnętrznego, które ograniczy znacznie, o ile wręcz nie uniemożliwi, dokonywanie niektórych transakcji handlowych w branży metali — głównego profilu jej działalności oraz produkcję metali wtórnych.
Strona skarżąca podkreślała przy tym, że kwota wymiaru w/w zobowiązań podatkowych jest przy tym na tyle wysoka, że w przypadku ich egzekucji realna i bardzo prawdopodobna staje się możliwość utraty bieżącej płynności finansowej, a nawet konieczność całkowitego zlikwidowania prowadzonej działalności gospodarczej.
Oprócz tego wykonanie przedmiotowych decyzji stanowi podstawę do wypowiedzenia przez Kredyt Bank S.A. i PEKAO S. A. zawartych ze stroną skarżącą umów kredytowych na łączną wartość ok. 7 160 000 zł. Każda z umów zawiera klauzulę, która w wypadku realizacji decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej jest podstawą do wypowiedzenia całego kredytu lub maksymalnie 30-dniowej wymagalności jego spłaty przez Bank. Podobna sytuacja może mieć miejsce w przypadku umowy kredytowej z Kredyt Bank S. A. w kwocie 627 000 zł.
Szczególnie dotkliwym skutkiem będzie także, jak dodawała strona skarżąca, konieczność spłaty dotacji w kwocie 1 017 310 zł wraz z odsetkami, otrzymanej w ramach programu operacyjnego "Wzrost konkurencyjności przedsiębiorstw lata 2004 - 2006." Postanowienia zawartej umowy nakładają na przedsiębiorcę obowiązek utrzymania przez pięć lat trwałych efektów inwestycji w postaci wielkości produkcji i poziomu zatrudnienia. Niedopełnienie tego obowiązku jest podstawą do wypowiedzenia umowy przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości i domagania się zwrotu ww. dotacji. Okres 5 letni, jak zaznaczyła strona skarżąca, upłynie w listopadzie 2012 roku.
Powyższe, łącznie z kwotami zobowiązań podatkowych spowoduje, że strona skarżąca w krótkim czasie utraci środki finansowe w łącznej wysokości ok. 8 360 000 zł. To zaś może prowadzić do wstrzymania działalności gospodarczej, redukcji zatrudnienia a w konsekwencji likwidacji działalności.
Na podstawie bowiem danych bilansowych strony skarżącej, jak dalej argumentowano, można przyjąć, że wyegzekwowanie określonych w decyzjach należności podatkowych i konieczność przedterminowego spłacenia zaciągniętych kredytów spowoduje zmniejszenie kapitału obrotowego o 37 %, a co za tym idzie, licząc najbardziej ostrożnie, co najmniej 37 % spadek sprzedaży. Skutkiem utraty płynności finansowej będzie również, jak wywodziła dalej strona skarżąca, brak możliwości wykonania wszystkich długoterminowych umów i zamówień dla jej klientów. Bezpośrednią konsekwencją takiego stanu rzeczy stanie się obowiązek zapłaty kar umownych przewidzianych w kontraktach handlowych. Niezależnie od tego kontrahenci mogą także decydować się na sądowe dochodzenie odszkodowań za niewykonanie umów, aż do pokrycia strat w pełnej wysokości. W rezultacie strona skarżąca utraciłaby swoich dotychczasowych klientów i pozycję rynkową, która to mogłaby okazać się nie do odbudowania.
Dalej strona skarżąca zaznaczała, że nie można także pomijać zagrożenia, jakie wiąże się ze zmniejszeniem zatrudnienia wskutek niestabilnej sytuacji finansowej. Obecnie zatrudnienie wynosiło 39 osób w zakładzie produkcyjnym i kilkanaście osób w Biurze Handlowym (łącznie 57 osób). Wykonanie przedmiotowych decyzji i będące skutkiem tego wykonania dalsze ubytki w kapitale z pewnością nie pozwolą na utrzymanie dotychczasowego poziomu zatrudnienia. Z szacunkowych wyliczeń wynika, że zatrudnienie będzie musiało ulec znacznej redukcji.
Strona skarżąca wskazywała też, że skutkiem wykonania przedmiotowych decyzji jest także zagrożenie jej działalności inwestycyjnej a w dalszej perspektywie uniemożliwienie rozwoju. W szczególności brak wystarczających środków własnych uniemożliwi kontynuowanie inwestycji w postaci linii do produkcji mosiądzu, której realizacja mogłaby spowodować wzrost zatrudnienia o około 15 osób i zwiększenie obrotów o dodatkowe 6 000 000,00 zł rocznie.
W końcowej części, strona skarżąca podsumowywała, że przedwczesna egzekucja przedmiotowych zobowiązań wynikających z zaskarżonych decyzji i zrealizowanie się (wysoce prawdopodobne) wszystkich wyżej wymienionych zagrożeń, groziłoby całkowitą utratą płynności (konieczność zapłaty 1 200 000 zł z tytułu zobowiązań podatkowych, 7 787 000 zł spłaty kredyty, 1 017 310 zł zwrotu dotacji, co daje łącznie niemal 10 000 000 zł) i koniecznością ogłoszenia upadłości w wyniku czego pracę straci 57 osób, a większość urzędów państwowych, banków i kontrahentów skarżącej pozostanie niezaspokojonych.
Strona skarżąca zaznaczała przy tym, że z uwagi na obowiązujące regulacje unijne, dotyczące prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, pozbawiona zostanie w wyniku przedwczesnej egzekucji środków pieniężnych i nie będzie mogła w najbliższym czasie uiścić części wymaganych właśnie prawem unijnym opłat niezbędnych do dalszego jej funkcjonowania na rynku metali nieżelaznych, a tym samym utraci prawo do przeprowadzania tam wielu transakcji
Na dowód ww. okoliczności strona skarżąca przedłożyła szereg dokumentów: umowę o kredyt obrotowy nr [...] z Kredyt Bank SA, umowę Nr [...] skupu wierzytelności z dyskontem z regresem, umowę Financing Finansowanie Dostawców Nr [...] w Banku PEKAO SA, umowę nr [...] kredytu w rachunku bieżącym w Banku PEKAO SA, umowę kredyt zaliczka nr [...] w Banku PEKAO SA, umowę kredyt zaliczka nr [...] w Banku PEKAO SA, bilans na 30 czerwca 2010r, oświadczenie -prognozę sporządzoną przez Zarząd "B" SA, sprawozdanie DG- 1 za lipiec z dnia 6 sierpnia 2010., uchwałę Rady Nadzorczej, zakres rzeczowy i harmonogram realizacji inwestycji, umowę o kredyt inwestycyjny z Kredyt Bank S.A. oraz umowę o dofinansowanie projektu nr [...] .
W odpowiedzi z dnia 27 października 201Or. na skargę Dyrektor Izby Skarbowej odniósł się wyłącznie do zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji, nie przedstawiając własnego stanowiska w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zważyć bowiem należy, że zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 póz. 1270 z późn. zm.) - zwanej dalej ppsa - Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym w świetle orzecznictwa to wnioskodawca winien wykazać, że zachodzi jedna z wyżej wymienionych okoliczności. Nie wystarczą jednak w tym względzie same twierdzenia skarżącego, nie poparte żadnymi dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. uzasadnienie postanowienia NSA z dnia 30 listopada 2004r. GZ 120/2004. LexPolonica nr 402376)
W rozstrzyganej sprawie, zdaniem Sądu. zostały spełnione wszystkie wspomniane przesłanki. Mianowicie na podstawie znajdujących się w aktach dokumentów strona skarżąca uprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonych decyzji powoduje przede wszystkim powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia jej poważnej szkody.
Ocenie zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji podlegać winien całokształt przedstawionej przez stronę skarżącą sytuacji finansowej. Biorąc więc pod uwagę wysokość wszystkich należności podatkowych, które w chwili obecnej są wymagalne na podstawie ostatecznych decyzji, kwestię sposobu i wielkości finansowania działalności strony skarżącej kapitałem obcym (kredytami oraz pożyczkami), fakt, że we wszystkich umowach kredytu istnieją zapisy, umożliwiające kredytodawcom wypowiedzenie zawartych umów w sytuacji pogorszenia kondycji finansowej kredytobiorcy (tj. strony skarżącej) lub zajęcia jej rachunków bankowych przez organ egzekucyjny, a także zagrożenie zwrotu otrzymanej dotacji ze środków unijnych, w świetle zasad logiki oraz doświadczenia życiowego można uznać, iż istnieje realna obawa, że przedwczesna egzekucja wspomnianych należności podatkowych spowoduje, spadek obrotów o ponad 30%. To zaś w obecnych realiach gospodarczych, niewątpliwie grozi wystąpieniem poważnej szkody w działalności gospodarczej strony skarżącej. W efekcie ograniczenie działalności przełoży się również na kwestie inwestycji, zatrudnienia i pozycji na rynku.
W ocenie Sądu, wniosek strony skarżącej zawiera logiczne w tym zakresie wywody, prezentując wzajemne korelacje o charakterze ekonomiczno-finansowym pomiędzy takimi zdarzeniami jak egzekucja znacznych kwot zobowiązań podatkowych, a konieczność niemal natychmiastowej spłaty zobowiązań z tytułu kredytów bankowych, następnie brak wolnych środków na dalszą działalność, ograniczanie inwestycji, konieczność zwrotu dotacji udzielonej na rozwój, ograniczenie zatrudnienia, utratę zaufania kontrahentów i udziału w rynku.
Zwrócić również należy uwagę, że organ nie kwestionował twierdzeń strony skarżącej. Nadto należy zauważyć, że zgodnie z art. 61 §4 ppsa postanowienia w sprawie wstrzymania aktu sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Nadto należy też podkreślić, że zgodnie zaś z art. 56 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 24, póz. 151 z póżn. zm.) postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w chwili wstrzymania wykonania egzekwowanej decyzji. Na podstawie natomiast art. 58 § 1 tej ustawy w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego pozostają w mocy dokonane czynności egzekucyjne, z tym że w okresie zawieszenia z przyczyn określonych w art. 56 § 1 pkt 1 i 4 mogą być dokonywane, za zgodą organu egzekucyjnego, wypłaty z rachunków bankowych zobowiązanego po przedstawieniu przez niego dokumentów świadczących o konieczności poniesienia danych wydatków. Tak więc organ egzekucyjny będzie miał możliwość kontrolowania działań strony skarżącej i ewentualnej reakcji w sytuacji, gdyby podjęte zostały jakieś czynności, w wyniku których przyszła potencjalna egzekucja należności na rzecz Skarbu Państwa byłaby zagrożona.
Wobec powyższego na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ppsa orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło