I SA/Kr 1755/10
PostanowienieWSA w Krakowie2010-12-08
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony wobec osoby niezdolnej do poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został uwzględniony, gdyż obciążenie finansowe przewyższa możliwości płatnicze strony, co groziłoby naruszeniem minimum socjalnego.Stan faktyczny
A.G. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmowną w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od środków transportowych. A.G. jest osobą bezrobotną od 2003 roku, utrzymującą się z dorywczych prac i zbieractwa surowców, z miesięcznym dochodem około 500 zł. Jego żona pracuje na pół etatu, a córka pobiera stypendium socjalne. Rodzina jest współwłaścicielem obciążonej hipoteką nieruchomości, nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 20.08.2010r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od środków transportowych postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych,
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 20.08.2010r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od środków transportowych.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku , "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz dołączonego dokumentu A.G. prowadzi gospodarstwo domowe z żoną I. G. ur. w 1952r. oraz córką P. G. ur. w 1988r.
Od 22.10.2003r. jest on osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Utrzymuje się ze zbieractwa surowców wtórnych oraz prac dorywczych . Z tego tytułu uzyskuje ok. 500 zł. miesięcznie. I.G. zatrudniona jest na ½ etatu i otrzymuje 630 zł. miesięcznie. Córka od października 2010r. pobiera stypendium socjalne w wysokości 754 zł. Obecnie A.G. przebywa na leczeniu w Szpitalu Specjalistycznym [...] w K.
Małżonkowie są współwłaścicielami domu (bliźniak) wraz z garażem znajdującym się w przyziemiu. Nieruchomość ta obciążona jest hipoteką w związku z zaległościami podatkowymi. Strona skarżąca nie posiada żadnych oszczędności, czy też przedmiotów o wartości pow. 3000 euro.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 ).
Trzeba też podkreślić , iż zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych. W przedmiotowej sprawie już sam wpis od skargi wynosi 500 zł. co stanowi sumę przekraczająca możliwości płatnicze strony skarżącej w chwili obecnej. Stąd też konieczność uiszczenia kosztów sądowych przez wnioskodawcę zagroziłaby realizacji podstawowych potrzeb życiowych A.G. i jego rodziny.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło