I SA/Kr 1760/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.W. na decyzję Dyrektora Małopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 18 września 2015r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za rok 2012 postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Pismem z dnia 28 października 2015 r. S.W. (dalej jako: wnioskodawca, skarżący, strona) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 18 września 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za rok 2012. Zarządzeniem z dnia 19 listopada 2015 r. zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. 1 grudnia 2015 r. skarżący nadał do tut. Sądu wniosek wraz z załącznikami o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując go trudną sytuacją rodzinną, materialną i finansową, które umożliwiają mu poniesienie kosztów wpisu sądowego oraz pozostałych kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania swojego i rodziców. W związku ze złożonym wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych dniu 9 grudnia 2015 r. Sekretariat Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przesłał wnioskodawcy formularz wniosku PPF o przyznanie prawa pomocy, celem jego wypełnienia oraz odesłania do tut. Sądu w terminie 7 dni od dnia doręczenia pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Przesyłka została doręczona skarżącemu dniu 15 grudnia 2015r., natomiast dopiero w dniu 30 grudnia 2015r. skarżący nadał w Urzędzie Pocztowym pismo zatytułowane "wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy" wraz z wypełnionym formularzem wniosku PPF. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego wskazał, że S.W. przebywał od dnia 1 grudnia 2015 r. do 30 grudnia 2015 r. poza miejscem zamieszkania. Pełnomocnik skarżącego nie miał z nim kontaktu, dopiero w dniu 30 grudnia 2015r. przekazał mu do podpisania wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 86 § 1 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Przywrócenie terminu uzależnione jest od spełnienia łącznie przesłanek wymienionych w art. 87 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni, od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, w piśmie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Jednocześnie zgodnie z art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Stosowanie natomiast do treści art. 86 § 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Oceniając wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, Sąd stwierdza, że uchybienie terminowi, o którego przywrócenie wnosi strona, nie powoduje w istocie dla skarżącego ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Przepisy Ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają bowiem terminów, które zawężałyby czas, w jakim strona może wystąpić z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, ani nie zakazują występowania z takim wnioskiem wielokrotnie w toku postępowania. Strona ma możliwość złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy podczas całego postępowania sądowoadministracyjnego. Należy podzielić prezentowany w doktrynie pogląd, że przesłanką uniemożliwiającą przywrócenie terminu jest ustalenie, że uchybienie nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (Dauter Bogusław [w] Dauter Bogusław Gruszczyński Bogusław, Kabat Andrzej, Niezgódka-Medek Małgorzata, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, tezy do art. 86). Tym bardziej niedopuszczalne jest przywrócenie terminu w sytuacji, kiedy ustawa nie przewiduje dla danej czynności procesowej żadnego terminu. Taka sytuacja ma miejsce w odniesieniu do wniosku o przyznanie prawa pomocy, który w myśl art. 243 § 1 p.p.s.a. może być złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego trakcie i wniosek taki wolny jest od opłat sądowych. Brzmienie tego przepisu oznacza, że wniosek o przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalny w każdym stadium postępowania sądowoadministracyjnego, aż do czasu jego zakończenia. Z powyższego wynika, że złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie jest określone żadnym ustawowym terminem, zatem wszelkie terminy w tej kwestii traktować należy, jako terminy instrukcyjne. Zatem fakt niezłożenia przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu w zakreślonym przez Sąd terminie nie spowodował dla niego negatywnych skutków procesowych, bowiem ustawowo nie została mu zamknięta droga do ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie mamy do czynienia z niedopuszczalnością przywrócenia terminu, jednakże sam upływ terminu do wykonania wezwania Sądu o przesłanie wypełnionego formularza w zakreślonym przez Sąd terminie, nie pociąga za sobą negatywnych dla skarżącego skutków w postaci utraty prawa do zwolnienia od kosztów sądowych i konieczności uiszczenia wpisu od skargi. Skarżący ma bowiem uprawnienie do złożenia kolejnego wniosku w tym zakresie w każdym stadium postępowania aż do czasu jego zakończenia, o ile jego sytuacja finansowa uległa zmianie. Należy ponadto wskazać, że skarżący złożył w tut. Sądzie wniosek o przyznanie mu prawa pomocy (razem z wnioskiem o przywrócenie terminu) i temu wnioskowi zostanie nadany bieg, poprzez przekazanie go do rozpoznania referendarzowi sądowemu. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 88 p.p.s.a. wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu należało odrzucić, jako niedopuszczalny.