I SA/Kr 1848/11

PostanowienieWSA w Krakowie2015-11-12

Skład orzekający: Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny ma obowiązek pouczyć stronę reprezentowaną przez fachowego pełnomocnika (doradcę podatkowego) o skutkach prawnych niezgłoszenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w terminie, aby uniknąć umorzenia postępowania na podstawie art. 130 § 1 p.p.s.a.?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny ma obowiązek pouczyć stronę, nawet jeśli jest reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, o skutkach prawnych niezgłoszenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w terminie. Brak takiego pouczenia, w szczególności gdy umorzenie postępowania nastąpiło na podstawie przepisów obowiązujących w poprzednim stanie prawnym, stanowi podstawę do uchylenia postanowienia o umorzeniu postępowania na podstawie art. 179a p.p.s.a. jako naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP i art. 6 p.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżąca A.R. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 czerwca 2015r. o umorzeniu postępowania sądowo-administracyjnego w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Postępowanie zostało wcześniej zawieszone postanowieniem z dnia 15 maja 2012r. na zgodny wniosek stron. Skarżąca zarzuciła sądowi naruszenie przepisów PPSA i Konstytucji poprzez brak pouczenia o skutkach prawnych niezgłoszenia wniosku o podjęcie postępowania w terminie.
Rozstrzygnięcie
Uchylono postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 czerwca 2015r. o umorzeniu postępowania sądowego oraz zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2015r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.R. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 sierpnia 2011r. nr [...],[...],[...],[...],[...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń, luty, marzec, kwiecień i maj 2007r. postanawia: I uchylić postanowienie tut. Sądu z dnia 17 czerwca 2015r. o umorzeniu postępowania sądowego w sprawie, II zasądzić od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej koszty postępowania kasacyjnego w kwocie 1160 zł (słownie: tysiąc sto sześćdziesiąt złotych). Wobec zgłoszonego przez strony postępowania zgodnego wniosku postanowieniem z dnia 15 maja 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zawiesił postępowanie sądowe w sprawie ze skarg A.R. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 sierpnia 2011r. nr [...],[...],[...],[...] i [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń, luty, marzec, kwiecień i maj 2007r., a to na zasadzie art. 126 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity - Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.). Postanowieniem z dnia 17 czerwca 2015r. tut. Sąd umorzył postępowanie sądowo-administracyjne w sprawie na zasadzie art. 130 § 1 p.p.s.a., gdyż w ciągu trzech lat od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania sądowego (upływ wskazanego terminu nastąpił z dniem 15 maja 2015r.) żadna ze stron nie wystąpiła z wnioskiem o podjęcie postępowania sądowego. W skardze kasacyjnej od tego postanowienia skarżąca, działając przez pełnomocnika w osobie doradcy podatkowego, zarzuciła Sądowi naruszenie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 130 § 1 w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji w zw. z art. 6 p.p.s.a. poprzez brak pouczenia skarżącej o skutkach prawnych zaniedbania zgłoszenia wniosku o podjęcie postępowania we wskazanym terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W myśl art. 179a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (teks jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") jeżeli przed przedstawieniem skargi kasacyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania albo podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione, uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie rozstrzygając na wniosek strony także o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego i na tym samym posiedzeniu ponownie rozpoznaje sprawę. W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki do uchylenia wydanego uprzednio postanowienia o umorzeniu postępowania sądowego. Analizując bowiem zarzuty skargi kasacyjnej od postanowienia orzekającego o umorzeniu postępowania sądowo-administracyjnego, Sąd stwierdził, że skarżąca mimo, że działała w tym postępowaniu za pośrednictwem fachowego pełnomocnika będącego doradcą podatkowym, nie miała świadomości o konsekwencjach niezgłoszenia wniosku o podjęcie postępowania w terminie 3 lat od daty orzeczenia o jego zawieszeniu. Skoro więc Sąd (jak słusznie zarzucono w skardze kasacyjnej) na żadnym etapie postępowania nie pouczył strony oraz jej pełnomocnika, o tym, że do umorzenia postępowania doprowadzi niezgłoszenie w ciągu trzech lat (od daty postanowienia o zawieszeniu) wniosku o podjęcie postępowania przez żadną ze stron i że w konsekwencji może to uniemożliwić rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty - brak było podstaw do umorzenia tego postępowania. Konstatacja powyższa nie wynika co prawda bezpośrednio z dyspozycji art. 130 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jednakże jak powszechnie przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych a zwłaszcza Naczelnego Sądu Administracyjnego - waga konsekwencji grożących stronie w przypadku niezgłoszenia wniosku o podjęcie zawieszonego na zgodny wniosek stron postępowania, zobowiązuje sąd do zastosowania w tym przypadku zasady udzielania informacji, o której mowa w art. 6 p.p.s.a. Ponadto brak pouczenia o skutkach prawnych zaniedbania w omawianym zakresie świadczyć może o naruszeniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP a zatem w takiej sytuacji brak jest podstaw dla zastosowania mającego represyjny charakter art. 130 § 1 p.p.s.a. (por. przykładowo postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2013r. sygn. akt I GSK132/13) Wydając niniejsze postanowienie, Sąd ma świadomość, że w chwili obecnej przepis art. 6 p.p.s.a. statuujący zasadę udzielania informacji nie nakazuje pouczania o treści czynności procesowych i skutkach ich zaniedbań stron reprezentowanych przez fachowych pełnomocników, posiadających status doradcy podatkowego ani tez pouczania takich pełnomocników jednakże biorąc pod uwagę, iż zarówno zawieszenie postępowania jak i jego umorzenie nastąpiło po rządzami poprzednio obowiązującego przepisu, zaistniała konieczność jego zastosowania w ówczesnym brzmieniu. Biorąc wszystkie wskazane wyżej okoliczności pod uwagę uznać należało, że podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione. Postanowienie o umorzeniu postępowania nie wywołuje już skutków prawnych. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 179a p.p.s.a., orzekł jak w obu punktach sentencji postanowienia. Na koszty postępowania kasacyjnego złożył się wpis od skargi (500zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 lit. b i c w zw. z § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. nr 31, poz. 153) (660zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło