I SA/Kr 196/15

PostanowienieWSA w Krakowie2015-04-13

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła wezwania do przedłożenia dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną, strona nie wykonała tego obowiązku, co uniemożliwiło sądowi dokonanie rzetelnej oceny jej możliwości płatniczych.
Stan faktyczny
Skarżący P.P. złożył wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach przedstawił dane dotyczące dochodów i majątku, jednak nie były one wystarczające do oceny jego sytuacji materialnej. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie szeregu dokumentów, jednak skarżący nie wykonał tego wezwania w zakreślonym terminie.
Rozstrzygnięcie
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.P. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 15 grudnia 2014 r. nr: [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w formie ryczałtu za 2009r. p o s t a n a w i a wniosek oddalić Wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej na decyzję z dnia 15 grudnia 2014 roku nr: [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w formie ryczałtu za 2009 rok skarżący P.P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartym w formularzu "PPF" wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną M.P., synami M.P. ur. 2001 r. i A.P. ur. 2003 r. oraz dziećmi żony: M.F. ur. 2006 r., K.F. ur. 2009 r. i D.F. ur. 2011 r. Ich miesięczny dochód brutto wynosi 5.153,06 zł i stanowi go dochód M.P. z umowy zlecenia w wysokości 1.100 zł oraz wynagrodzenie za pracę skarżącego w wysokości 3.070 zł i 983,06 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi udział 1/3 we własności domu oraz szopa wielkości 80 m². Strona nie posiada oszczędności, ani cennych przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Uzasadniając wniosek o prawo pomocy skarżący podniósł argument zajęcia wynagrodzenia w związku z nadaniem decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. P.P. podał, iż wysokość dochodu netto żony wynosi 800 zł miesięcznie. Do rąk byłej żony opłacane są alimenty na rzecz synów w wysokości 550 zł. Ponadto strona spłaca raty kredytów w wysokości 160 zł, 100 zł i kredyt w pracy 335 zł. Za energię elektryczną wnioskodawca płaci 170 zł, za szambo 70 zł, gaz 50 zł, za benzynę ok. 400 zł, a opłaty szkolno – przedszkolne kosztują 700 zł miesięcznie. W związku z tym, że dane zawarte w złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie były wystarczające do oceny stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych skarżącego, został on wezwany do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni poprzez przedłożenie odpowiednich dokumentów, a to: spisu miesięcznych wydatków rodziny związanych z bieżącymi potrzebami, popartego odpowiednimi rachunkami, wyciągów z kont bankowych skarżącego i M.P. obejmujących operacje z ostatnich trzech miesięcy i ich obecny stan, wyciągów z lokat bankowych skarżącego i jego żony, zeznania podatkowego za 2014 rok lub zaświadczenia z odpowiedniego urzędu skarbowego o wysokości dochodów P.P. i M.P., zaświadczenia z właściwego Wydziału Ewidencji Pojazdów i Kierowców o samochodach będących własnością, współwłasnością skarżącego lub o ich braku, dowodów przelewów rat kredytowych za ostatni miesiąc, odpisów z ksiąg wieczystych obejmujących nieruchomości będące własnością lub współwłasnością strony oraz zaświadczeń z zakładów pracy skarżącego i jego żony o wysokości zarobków. Wezwanie, jak wynika z nadesłanego przez właściwy urząd pocztowy potwierdzenia odbioru, zostało odebrane przez dorosłego domownika – A.P.w dniu 9 marca 2015 roku. Tym samym termin do uzupełnienia wniosku upływał z dniem 16 marca 2015 roku. Mimo upływu zakreślonego terminu strona nie odniosła się do wezwania. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądowym prezentowane jest stanowisko, że przyznanie prawa pomocy powinno mieć charakter wyjątkowy i winno być stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). Z powyższego wynika, że strona dochodząca swoich praw na drodze sądowej ma prawo do ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych, jednakże dla skuteczności złożonego w tej materii wniosku zobowiązana jest spełnić przesłanki określone przepisami prawa, które regulują instytucję prawa pomocy. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Aby dokonać rzetelnej oceny możliwości płatniczych strony orzekający musi dysponować dokładnymi informacjami na temat jej sytuacji rodzinnej i majątkowej. Informacje te winien przedstawić wnioskodawca. Brak takich danych lub dane niepełne powodują, że materiał dowodowy w dalszym ciągu jest niekompletny, a zatem niewystarczający do sprawdzenia, czy twierdzenie strony o niemożności poniesienia kosztów postępowania znajduje odzwierciedlenie w rzeczywistości. Zdaniem orzekającego P.P. nie wykazał, że spełnia przesłanki przyznania mu prawa pomocy. Dane zawarte w złożonym przez skarżącego oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie są wystarczające do wolnej od wątpliwości oceny jego sytuacji materialnej, a wezwanie do uzupełnienia tych danych nie zostało przez stronę wykonane. Skarżący nie przesłał żadnych dokumentów, które potwierdziłyby wysokość dochodów, jakimi dysponuje w miesiącu rodzina, ani wydatków, jakie ponosi. Nie przedłożył też zeznań podatkowych potwierdzających wysokość dochodów osiągniętych przez skarżącego i jego żonę w roku 2014, ani wyciągów z ich rachunków bankowych. Nie udzielił także odpowiedzi na temat składników posiadanych majątkowych, takich jak nieruchomości, czy pojazdy. Przedłożenie przez skarżącego żądanych dokumentów i oświadczeń pozwoliłoby nie tylko na weryfikację danych wykazanych w formularzu "PPF", ale także potwierdziłoby ewentualną, trudną sytuację materialną, w jakiej znajduje się skarżący i jego rodzina. P.P. nie wykonał jednak skierowanego do niego wezwania. Skoro wnioskodawca nie uzupełnił wniosku o przyznanie prawa pomocy, to tym samym nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych we własnym zakresie. W związku z tym jego wniosek należało oddalić na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło