I SA/Kr 1965/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA (del.) Jan Zając Sędziowie: NSA (del.) Grażyna Jarmasz (spr) WSA Bogusław Wolas Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 23 sierpnia 2001r. Nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych -skargę oddala- W wyniku rozpatrzenia wniosku J. W. z [...].2001 r. o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie [...] zł Drugi Urząd Skarbowego w K. decyzją z [...].2001r. nr [...] umorzył postępowanie podatkowe w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty wobec jego bezprzedmiotowości. Zarówno we wniosku jak i w innej korespondencji z urzędem J. W. powoływał się na swoje wyjaśnienia kierowane do II Urzędu Skarbowego w K. Dwa noszą datę [...].2001 r.. Pierwsze / co wynika z ich treści/ stwierdza, że dokonana w kasie urzędu wpłata była częściową wpłatą na zaległości w podatku VAT, a zaliczona jednak została na poczet toczącego się postępowania dotyczącego sprawy Pani J.. Takie zaliczenie, w ocenie piszącego, daje podstawę do twierdzenia, że jest to jakby poczuwanie się do spłaty za tę Panią, a przecież żadnych korzyści materialnych z malwersacji tej osoby nie czerpał. To nieprawidłowe określenie wpłaty stało się za sprawą polecenia ustnego Księgowej urzędu. To jak określono cel wpłaty dokonanej [...].2001 r. wnioskodawca zauważył dopiero po powrocie z urzędu. Drugim pismem z tej samej daty zwrócono się o przeksięgowanie wpłaconej kwoty na zaległości w podatku VAT podkreślając bezpodstawność łączenia osoby piszącego ze zobowiązaniami Pani K. J. względem Urzędu. W piśmie z [...].2001 r. J. W. podał, że od 1997 roku pani J. jako pracownik urzędu skarbowego zajmowała się rozliczeniem jego działalności. Znał ją od kilku lat, pracowali wcześniej w Zakładzie Remontowym Energetyki i łączyły ich stosunki koleżeńskie i nie tylko. W 1997 roku pani J., nie uprzedzając o tym, przelała na jego konto bankowe nie należne mu pieniądze z tytułu jakiegoś podatku dochodowego, z którego jako ryczałtowiec nie rozliczał się. Pomimo wyrażanego sprzeciwu od roku 1998 postępowała w podobny sposób i co jakiś czas pieniądze były przelewane na konto, a wyjaśniający telefonicznie był informowany o konieczności wypłaty pieniędzy, co też czynił. Stan taki utrzymywał się z powodu szantażu pani J., że o wcześniejszych bliskich stosunkach zostanie powiadomiona żona piszącego. W połowie grudnia 2000r. pani J. poinformowała także J. W., że nie złożyła przekazanych jej spóźnionych deklaracji na podatek od towarów i usług i nie wpłaciła należności za miesiące sierpień, wrzesień i październik 2000 roku, co zobowiązała się uczynić. Cała sprawa ujawniła się, pani J. przestała być pracownikiem urzędu skarbowego, próby kontaktu z nią nie dawały rezultatu, mąż stwierdził, że nie ma z tym nic wspólnego i o niczym nie wiedział. Wobec tego wyjaśniający zapożyczając się chciał częściowo uregulować zaległości w podatku VAT i wpłacił kwotę [...] zł w kasie urzędu, jednakże Główna Księgowa urzędu zadysponowała po jego wyjściu i bez jego zgody, żeby przyjęto te pieniądze tytułem podatku dochodowego, którego piszący nie był płatnikiem. Jednak urząd nie uwzględnił tych wyjaśnień, a w uzasadnieniu wydanej decyzji stwierdzono, że nie istnieje podstawa do stwierdzenia nadpłaty w rozumieniu art. 72 § l pkt l ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137, poz.926 ze zm./. Dokonana przez podatnika wpłata nie była kwotą zobowiązania z tytułu podatku dochodowego na zasadach ogólnych, ponieważ podatnik nie był opodatkowany w tej formie. Wobec czego nie był to podatek nienależnie zapłacony. Natomiast w zakresie podatku zryczałtowanego dotyczącego wnioskodawcy wydane zostały za lata 1997 do 2000 decyzje określające ten zryczałtowany podatek dochodowy , które są decyzjami prawomocnymi. Od tego rozstrzygnięcia zostało wniesione odwołanie zarzucające organowi naruszenie przepisu art.208 § l w związku z art. 72 § l pkt l oraz art.79 § 2 pkt c ustawy Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu odwołania stwierdzono, iż rozstrzygnięcie jest nieprawidłowe, jako że bezzasadność żądania strony nie czyni postępowania podatkowego bezprzedmiotowym. Tak więc został naruszony przepis art.208 ustawy Ordynacja podatkowa. Przywołano wyrok NSA z 10 stycznia 1989r. sygn. akt SA/Wr 957/99 . Ponadto zgodnie z art.72 § l pkt l ustawy Ordynacja podatkowa za nadpłatę uważa się kwotę nienależnie zapłaconego podatku. Zdaniem J. W. zarówno wnioskiem, jak i dołączonymi do niego dokumentami, dostatecznie wykazano, że na odwołującym się nie ciążył obowiązek podatkowy z tytułu podatku dochodowego, jako że objęty on był zryczałtowanym podatkiem. Z tytułu tego zryczałtowanego podatku dochodowego nie istnieją żadne zaległości. W wyniku postępowania odwoławczego Izba Skarbowa decyzją z dnia [...].2001 r. nr [...] utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji podzielając jego stanowisko. I na to rozstrzygnięcie organu II instancji została wniesiona skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której sformułowano wniosek o bądź stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, bądź o uchylenie rozstrzygnięcia organu tak II jak i I instancji. Powtórzono argumentację zawartą w odwołaniu co do zaliczenia wpłaty [...] zł wbrew woli skarżącego. Nie zgodzono się z traktowaniem skarżącego jako głównego sprawcę kombinacji podatkowych prowadzonych przez długi okres czasu przez pracownicę urzędu skarbowego K. J., przy braku nadzoru ze strony kierownictwa. Skarżący także został pokrzywdzony działaniem tej osoby przekazując jej pieniądze celem dokonania wpłat z tytułu podatku VAT. Pieniądze te nie były jednak wpłacane do kasy urzędu, a jednocześnie pracownica pobierała za pośrednictwem konta skarżącego kwoty nadpłat podatku dochodowego na podstawie dokumentów aprobowanych przez jej przełożonych. Do skargi zostało załączone postanowienie Prokuratury Rejonowej z [...].2001 r. o powołaniu biegłych psychiatrów , w którym to postanowieniu skarżący wymieniony został jako pokrzywdzony. O zasadności skargi świadczy także, zdaniem skarżącego, stwierdzenie Izby Skarbowej, że żądanie zwrotu kwoty [...] zł było bezzasadne z tego powodu, że postępowanie dotyczy stosunków nie objętych regulacjami prawa administracyjnego. Natomiast sytuacja w jakiej dokonano wpłaty wyczerpuje dyspozycję przepisu art.79 § 2 pkt l lit. c ustawy Ordynacja podatkowa, gdyż na skutek manipulacji urzędu skarbowego kwota wpłacana na poczet zaległości w podatku VAT, zaliczona została bez zgody skarżącego na poczet wypłaconych bezpodstawnie nadpłat podatku dochodowego przywłaszczonych przez pracownicę Drugiego Urzędu Skarbowego w K. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w swoim rozstrzygnięciu i podkreślając, że wpłata [...] zł została dokonana nie tytułem zobowiązań podatkowych, a tytułem zwrotu wyłudzonych pieniędzy. Powołano się jeszcze raz na definicję nadpłaty z art.72 § l pkt l ustawy Ordynacja podatkowa. Zauważono także, że jak wynika z dowodu wpłaty skarżący zadysponował wpłatę na poczet podatku dochodowego od osób fizycznych i z tytułu tego podatku przelewane były jako nadpłaty pieniądze na konto skarżącego. Kierując się dyspozycją i zaistniałymi faktami urząd uznał wpłaconą kwotę jako zwrot nienależnie otrzymanych nadpłat. Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jednak wobec wejścia w życie z dniem l stycznia 2004r. ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ oraz ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U Nr 153, poz.1270,/ w związku z art. 97 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/ została ona rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zgodnie z tymi przepisami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skarga na uwzględnienie nie zasługuje. Zgodnie z przepisem art. l w/w ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy te sprawuje kontrolę wydanych decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem. Jak wynika z pisemnego oświadczenia skarżącego z dnia [...].2001 r., a skierowanego do Drugiego Urzędu Skarbowego w K., K. J. zarówno w 1997 roku jednorazowo, jak i w 1998 roku co jakiś czas, przekazywała na konto bankowe skarżącego, jak sam to określa " nie należne dla mnie pieniądze z tytułu jakiegoś podatku dochodowego, z którego ja ryczałtowiec nie rozliczam się". Wobec czego wpłatę dokonaną przez skarżącego w dniu [...].2000 roku potraktowano jako zwrot przekazywanej na jego konto bankowe kwoty z tytułu nieistniejących, co sam przyznaje, nadpłat w podatku dochodowym od osób fizycznych. Kwestię zamiaru dokonania wpłaty na poczet zaległości w podatku od towarów i usług skarżący zaczął podnosić dopiero dnia następnego tj. [...].2000r. składając wyjaśnienia dwa w tym dniu, a następne w dniu [...].2000 r. Z wnioskiem zatytułowanym " Wniosek o wszczęcie postępowania w celu wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę podatku z tytułu podatku dochodowego w kwocie [...] zł, zapłaconego nienależnie w dniu [...].2001 r." skarżący zwrócił się pismem z dnia [...].2001 r. Wobec powyższego słusznie organy podatkowe zajęły stanowisko, iż z jednej strony w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych ustalanych na zasadach ogólnych nadpłata wystąpić nie mogła, jako że skarżący opodatkowany był w zakresie podatku dochodowego w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, a w tym zakresie zaległości nie występowały. Tak więc nie mogło dojść do zaistnienia nadpłaty w rozumieniu art.72 w/w ustawy Ordynacja podatkowa. Z drugiej zaś strony, w świetle całokształtu okoliczności ustalonych w sprawie, zasadnie przyjęły, iż wpłata była zwrotem kwot przesyłanych przez pracownicę urzędu skarbowego na konto skarżącego. Można zgodzić się z zarzutami skargi, iż w niniejszej sprawie organ winien wydać decyzję odmawiającą stwierdzenia nadpłaty. Jednakże należy zauważyć, iż nieprawidłowość ta nie miała wpływu na wynik sprawy, gdyż w istocie wydaną byłaby także decyzja negatywna w skutkach dla skarżącego. Wobec tego, iż zgodnie z art. 145 § l pkt l lit. c w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylenie zaskarżonej decyzji może nastąpić w przypadku naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie znaleziono podstaw do takiego rozstrzygnięcia. Także w świetle tego, co stwierdzono powyżej, w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do orzeczenia o nieważności decyzji Izby Skarbowej. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 151 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.